Ngăn chặn hành vi lừa đảo khi mua hàng trực tuyến: Kịp thời phản ánh để xử lý
(HPĐT)- Thời gian gần đây, các diễn đàn chia sẻ kinh nghiệm mua sắm trên mạng xã hội Facebook cảnh báo một số hình thức lừa đảo mới trong hoạt động mua hàng trực tuyến (online) như “giả danh” thương hiệu lớn; thu tiền hàng 2 lần; kinh doanh hàng kém chất lượng, trái với quảng cáo… khiến người dân “sập bẫy” và mất tiền oan.

Người mua cần kiểm tra kỹ chất lượng hàng hóa và các thông tin liên quan khi nhận hàng mua online.
Nhiều mánh khóe tinh vi
Ngày 10-3, qua đường dây nóng, Báo Hải Phòng nhận được phản ánh của chị Phạm Hồng Nhung, ở phường Hồ Nam (quận Lê Chân) thông tin về việc một người giao hàng (shipper) lợi dụng lúc chị vắng mặt, lừa người thân của chị trả tiền hàng dù chị đã thanh toán món hàng đó cho người bán. Trước đó, chị Nhung đặt một chiếc nồi chiên không dầu với giá 1,5 triệu đồng của một cửa hàng tại Hải Phòng. Chị Nhung chuyển khoản tiền hàng trước và chỉ phải thanh toán phí vận chuyển là 35 nghìn đồng khi nhận hàng. Tuy nhiên, hàng được giao đến nhà khi chị đi làm, nên mẹ chị nhận giúp. Thấy vậy, shipper yêu cầu mẹ chị thanh toán 1 triệu 535 nghìn đồng, gồm tiền hàng và tiền vận chuyển. Khi phát hiện shipper lừa dối trong việc thu tiền, chị Nhung và chủ cửa hàng đều gọi điện thoại nhiều lần nhưng người giao hàng không bắt máy.
Trong khi đó, mới qua ngày Quốc tế phụ nữ (8-3), không ít khách hàng “kêu trời” vì nhiều bộ quà tặng đặt trực tuyến trên sàn thương mại điện tử “vỏ một đằng, ruột một nẻo”. Để tặng quà bạn gái, anh Trần Hải Nam, ở phố Lê Lợi (quận Ngô Quyền) đặt 1 bộ mỹ phẩm thương hiệu Hàn Quốc gồm son môi, phấn đánh mắt và phấn má với giá 550 nghìn đồng tại sàn thương mại điện tử Shopee. Song, khi nhận quà, bạn gái anh tá hỏa thông báo, bên trong những chiếc hộp bắt mắt chỉ là loại kem sâm, son gió Thái Lan- sản phẩm vẫn được bán nhiều tại các chợ truyền thống, với giá chỉ vài chục nghìn đồng. Khi anh Nam liên hệ với gian hàng để phản ánh thì bị chủ tài khoản chặn tin nhắn.
Tương tự, một số đối tượng xấu còn “giả danh” những thương hiệu uy tín, đăng ký quyền sở hữu công nghiệp để bán hàng giả. Theo đó, với việc tự nhận là nhân viên của nhãn hàng Sony, Samsung…, các đối tượng đăng tải bài viết tư vấn chương trình khuyến mại, bán thẻ “tri ân khách hàng” gia hạn thời gian bảo hành sản phẩm máy ảnh, điện thoại di động, laptop. Do thấy một tài khoản Facebook rao bán thẻ bảo hành các sản phẩm chính hãng của Sony với giá ưu đãi 250 nghìn đồng với thời hạn 3 năm, chị Vũ Phương, ở phường Dư Hàng Kênh (quận Lê Chân) phấn khởi đặt mua. Người bán giới thiệu, với chiếc thẻ này, chị sẽ được nhân viên kỹ thuật của hệ thống Sony trên toàn quốc đến tận nhà bảo dưỡng máy ảnh nhãn hiệu Sony miễn phí. Song, khi liên hệ chi nhánh Sony tại quận Ngô Quyền, chị Phương mới biết chiếc thẻ này không có giá trị sử dụng.
Cẩn thận khi mua bán online
Trước tình trạng nhiều khách hàng bị lừa vì mua thẻ bảo hành mạo danh, qua số điện thoại hotline, nhân viên chăm sóc khách hàng Công ty TNHH Sony Electronics Việt Nam (thành phố Hồ Chí Minh) khẳng định: Hiện, mọi chi nhánh của hãng không có chương trình phát thẻ “tri ân” hay thẻ gia hạn thời gian bảo hành sản phẩm. Việc một số tài khoản trên mạng xã hội rao bán loại thẻ này là hình thức lừa đảo, mạo danh hãng. Trên thực tế, khi người dân mua sản phẩm của Sony tại chi nhánh địa phương, đều được đăng ký bảo hành tại đó.
Theo Đại úy Đoàn Hữu Đông, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an thành phố): Trong quá trình nắm bắt thông tin, một số người dân còn phản ánh về vấn đề mua hàng trực tuyến bị giao sai mẫu mã, hàng “nhái” hay người bán “lặn tăm” không gửi hàng dù khách chuyển tiền trước. Thực tế cho thấy, với những đơn hàng giá trị dưới 2 triệu đồng, dù bức xúc, người nhận vẫn bỏ qua. Chỉ có số ít vụ liên quan đến các mặt hàng giá trị như điện thoại thông minh, laptop, đồng hồ… mới được người dân gọi điện thoại nhờ tư vấn định hướng giải quyết, như vậy khiến kẻ xấu được đà tiếp tục lừa đảo người khác. Vì thế, khi người dân mua hàng online gặp các trường hợp lừa dối, sai phạm, cần thông báo ngay đến công an địa phương hoặc các cơ quan chức năng liên quan như Cục Quản lý thị trường, Hội bảo vệ người tiêu dùng thành phố để được hướng dẫn khiếu nại, xử lý kịp thời. Mặt khác, người mua cần dành thời gian tìm hiểu mức độ uy tín của các điểm bán hàng online thông qua việc xem phần đánh giá về shop, đồng thời yêu cầu người bán cho xem video thật của sản phẩm. Đặc biệt, nếu nhờ người thân nhận hộ sản phẩm, cần dặn dò, xác minh rõ số tiền cần thanh toán cho phía giao hàng.
Hiện nay, một số sàn thương mại điện tử phổ biến như Shopee, Lazada, Sendo không hỗ trợ đổi, trả sản phẩm nếu người mua ấn xác nhận “giao hàng thành công”. Người mua có thể báo cáo sai phạm bằng cách nhấn vào cụm từ “Tố cáo sản phẩm”, “Tố cáo người dùng này (tài khoản gian hàng)”. Các sàn thương mại điện tử sẽ xác minh, đánh giá lại chất lượng gian hàng để đưa ra cách xử lý nếu vi phạm, như đình chỉ hoạt động hoặc xóa tài khoản, yêu cầu bồi thường tổn thất. Thời gian tới, để nâng cao quyền lợi người tiêu dùng, cũng như tạo môi trường kinh doanh trực tuyến lành mạnh, các cơ quan chức năng cần phối hợp phát hiện, có biện pháp xử phạt nghiêm các đơn vị cung cấp hàng hóa, giao nhận để xảy ra tình trạng sai sản phẩm, kém chất lượng hay lừa dối chiếm đoạt tài sản của khách hàng./.