Vời vợi hương quê trong từng trang thơ
(HPĐT)- Hải Phòng sôi động thêm một chút, hào sảng thêm, và cũng trầm lắng suy tư thêm một chút vì có tiếng thơ và người thơ Vũ Trọng Thái. Tác giả Vũ Trọng Thái từng viết đa dạng thể loại, từ thơ, tới tản văn, tùy bút, báo chí, ghi chép, rồi tới truyện ngắn, mà ở thể loại nào anh cũng có những thành công nhất định ở số lượng sách in, báo in tác phẩm của mình. Tuy nhiên, đông đảo người trong giới và bạn đọc vẫn nhớ nhiều hơn một Vũ Trọng Thái ở vị trí một nhà thơ đất Cảng.
Tập thơ "Vọng quê" của nhà thơ Vũ Trọng Thái.
Nếu về đất Cảng, người đầu tiên tôi muốn gặp, ấy là Vũ Trọng Thái. Trong giới văn nghệ sĩ, anh không phải là người nổi tiếng nhất, được đánh giá cao nhất. Anh cũng không phải là người giàu có tài sản vật chất. Nhưng ở anh, sự giàu có bậc nhất thể hiện ở sự vô tư, yêu thương con người nói chung, nhiệt tình thoải mái với bạn hữu, không bị định kiến hay sự phân biệt nào khiến anh trở nên xa cách, không hình thức, không cố dùng cách thức ngoại giao hay tạo vỏ bọc để giành lấy một vị thế. Chính vậy nên khi tiếp xúc với người thơ này, ta có thể được giải phóng khỏi sự giao tiếp khách sáo, để thoải mái là mình.
Phẩm chất ấy ở anh còn được gìn giữ là bởi hương quê chưa mất. Khi đọc tập thơ "Vọng quê" của Vũ Trọng Thái (NXB Văn học, 2021), mới thấy rõ hồn cốt thơ của con người, điều xác lập nên một giọng điệu riêng, có tự nhiên mà không cần phải cố công tìm kiếm hay gồng mình học hỏi. Có thể hình dung một Vũ Trọng Thái thảnh thơi dạo bước con đường đời của mình, với những vần thơ như hoa xuân nở dâng hương, như cánh bướm lộng lẫy sắc màu dập dờn vờn quanh. Anh chỉ việc nhẹ nhàng hát khúc thơ điệp cùng vũ điệu đã có sẵn ấy mà thôi. Thật dễ dàng. Anh không phải làm thơ gì cả, anh chỉ nương theo vẻ đẹp và hương thơm ngào ngạt tỏa từ cuộc sống đầy sinh sôi mà hát khúc thơ góp vào cho thật đồng điệu.
Hãy nghe khúc thơ ấy:
"Nắng lên, tãi khắp cánh đồng
Hàng cây không rượu, cũng bồng bềnh say
Lưng trời, én liệng tầng mây
Xua đi giá lạnh sáng nay, Xuân về"
(Xuân quê)
Thơ anh cho người đọc cảm giác thư thái, thanh cảnh nhàn nhã nhẹ nhàng, cho sự an yên quý giá khi con người được thiên nhiên ôm ấp trong cánh tay dịu dàng, khi tâm hồn người được làn gió thiên nhiên nâng bổng cánh bay. Không cần phải vò đầu bứt tóc tự thách đố mình, không cần đau khổ dằn vặt trong tâm trí hỗn loạn với ma trận suy tư do mình tự dựng lên, thơ Vũ Trọng Thái cứ êm đềm thế, đơn giản, dịu dàng mà phóng khoáng, bao la và dễ hiểu dễ thấu như tình yêu thương của Mẹ.
"Đồi xanh – xanh những bóng thông
Trời xanh – xanh cả Kỳ Cùng nước reo
Anh về… cho em về theo
Câu Sli, điệu Lượn đã gieo vào lòng
Tình người biên giới mênh mông
Em ơi…
xứ Lạng…
biết không…
đang chờ!"
(Xứ Lạng)
Nếu đọc thơ Vũ Trọng Thái trong một sáng cuối tuần yên ả tại miền quê, khi xung quanh tĩnh lặng và tâm trí ta thực sự tĩnh lặng, sẽ cảm nhận được chất thiền dung dị trong từng chữ mộc mạc, không màu mè làm vẻ chút nào:
"Phố dài những ánh sao sa
Hải Phòng rực sáng
Người
Hoa
Xuân về
Qua rồi cái rét tái tê
Cánh chim chao liệng, đồng quê gọi mùa."
(Hải Phòng Xuân)
Tôi muốn chân thành cảm ơn nhà thơ khi đọc được những dòng thơ đơn giản mà giàu triết lý, lại thoảng chất thiền trong giọng thơ mềm mại của anh ở thể lục bát truyền thống. Thơ anh cho tôi sự an yên và đủ đầy. Những dòng thơ của anh bình dị như củ khoai, củ sắn trong cái thúng mòn của mẹ, những dòng thơ đó tinh khiết ăm ắp vương vấn cảm xúc quê hương./.