Hướng tới trung tâm dịch vụ logistics trọng điểm
(HPĐT)- Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị, Nghị quyết Đại hội 16 Đảng bộ thành phố đặt ra mục tiêu xây dựng và phát triển Hải Phòng thành trung tâm dịch vụ logistics trọng điểm quốc gia và quốc tế. Theo đó, đến năm 2025, sản lượng hàng hóa thông qua các cảng trên địa bàn đạt 300 triệu tấn; có từ 1-3 khu dịch vụ logistics cấp quốc gia, tăng trưởng dịch vụ logistics đạt khoảng 30% đến 35%/năm, tỷ trọng đóng góp vào GRDP của thành phố từ 20% đến 25%.
Tuy nhiên, theo báo cáo đánh giá hiện trạng và đề xuất mô hình phát triển kinh tế thành phố giai đoạn đến năm 2030 của nhóm chuyên gia kinh tế Trường Chính sách công và Quản lý Fulbright phân tích, trong phát triển logistics, Hải Phòng đứng trước nhiều khó khăn, thách thức cũng như cạnh tranh để hướng tới mục tiêu trên. Là cửa ngõ ra biển của cả miền Bắc, với đầy đủ 5 loại hình giao thông, Hải Phòng có những lợi thế rất lớn. Nhưng những năm gần đây, việc hình thành, phát triển các cảng cạn ICD và trung tâm logistics ở khu vực xa cảng biển như Hà Nội và các tỉnh lân cận phần nào làm suy giảm lợi thế trên. Các chuyên gia cho rằng, nếu không có những giải pháp mạnh mẽ, thành phố đứng trước nguy cơ trở thành nơi đơn thuần thực hiện các hoạt động đơn giản trong xuất nhập khẩu như vận tải và bốc dỡ hàng hóa. Hoạt động này gây ra nhiều tác động tiêu cực về môi trường, giao thông và đô thị cho thành phố, nhưng không tạo ra nhiều đóng góp vào ngân sách, tác động lan tỏa hạn chế. Do đó, trong chiến lược phát triển logistics, Hải Phòng nên hướng tới các hoạt động có giá trị gia tăng cao, bên cạnh loại hình truyền thống là logistics sau cảng.
Tín hiệu đáng mừng là với những lợi thế về vị trí cùng những chính sách hỗ trợ, tạo thuận lợi cho nhà đầu tư, thành phố đang thu hút những dự án lớn trong lĩnh vực logistics. Điển hình, tháng 1-2022, trong số 5 dự án đăng ký cấp mới và điều chỉnh vốn đầu tư vào các khu công nghiệp, khu kinh tế trên địa bàn thành phố, có 2 dự án logistics với tổng vốn đầu tư 67 triệu USD. Trong đó, dự án Trung tâm logistics ECPVN Hải Phòng 1 của Công ty Emergent VN Logistics Development Pte. Ltd. (Singapore) tại Khu công nghiệp và dịch vụ hàng hải (DEEP C2B) đầu tư 35 triệu USD kinh doanh dịch vụ logistics, gồm hệ thống kho lạnh trên diện tích 9 ha. Dự án JD Property (Vietnam) Logistics Park Hai Phong 1 của nhà đầu tư JD Future Explore V Limited (Hồng Kông, Trung Quốc) tại khu phi thuế quan và khu công nghiệp Nam Đình Vũ (Khu 1) với 32 triệu USD, tập trung phục vụ hoạt động thương mại điện tử trên hệ thống kho rộng 9,7 ha, dự kiến quý 1-2024 đi vào hoạt động.
Có thể thấy, các nhà đầu tư lớn nhìn thấy tiềm năng phát triển lớn của Hải Phòng trong chuỗi dịch vụ logistics kết nối toàn cầu. Việt Nam hiện đang trở thành “công xưởng thế giới” trong chuỗi cung ứng, Hải Phòng có tiềm năng để phát triển mô hình trung tâm logistics phân phối để xuất khẩu hàng hóa sản xuất vào các thị trường tiêu thụ (RDC). Các trung tâm logistics này hiện được đặt tại các cứ điểm logistics truyền thống của khu vực như Singapore hay Hồng Kông (Trung Quốc). Trong cạnh tranh, Hải Phòng có lợi thế ở chi phí về mặt bằng và lao động thấp hơn, có thể hoạt động dựa trên mô hình kết hợp giữa nguồn hàng xuất khẩu sản xuất tại Việt Nam và hàng hóa trong hệ thống cơ sở sản xuất của các tập đoàn đa quốc gia đặt tại các nước lân cận.
Song, để khai thác tối đa tiềm năng lợi thế, thu hút đầu tư trong lĩnh vực logistics, thành phố cũng cần đặt ra những giải pháp trọng tâm: rà soát quy hoạch, phát triển hệ thống kho bãi, các cảng cạn trên địa bàn; mở rộng kết nối hạ tầng logistics của Hải Phòng với các quốc gia. Bên cạnh khuyến khích, tạo điều kiện phát triển thuận lợi cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ logistics, cần bố trí quỹ đất phù hợp để thu hút đầu tư trung tâm logistics đạt tầm cỡ quốc tế; kêu gọi đầu tư phát triển dịch vụ vận tải, logistics đường hàng không.../.