Duy trì văn hóa đọc trong trường học

Nguồn sách báo phong phú giúp học sinh Trường tiểu học Trần Quốc Toản (quận Ngô Quyền) yêu thích việc đọc sách.

Lan tỏa văn hóa đọc

Xây dựng, phát triển thói quen đọc sách là yếu tố quan trọng, góp phần thúc đẩy quá trình tự học tập, nghiên cứu, khám phá tri thức, nuôi dưỡng và bồi đắp tâm hồn người đọc... Trong thời đại internet và các trang mạng xã hội bùng nổ như hiện nay, học sinh có phần thờ ơ đọc sách. Để “kéo” học sinh trở lại với sách, nhiều trường có những cách làm linh hoạt, sáng tạo. Tại Trường tiểu học Trần Quốc Toản (quận Ngô Quyền), thay vì xây dựng thư viện truyền thống, nhà trường xây dựng “Thư viện thân thiện” với những cuốn sách, báo để gọn gàng trong tủ kính ngay khu vực sân trường, có mái che, ghế ngồi trang trí bắt mắt, để học sinh có thể dễ dàng đọc sách. Kể từ khi có “Thư viện thân thiện”, Nguyễn Đức Duy, học sinh lớp 5H4, hình thành thói quen đọc sách. Duy bày tỏ, mong muốn nhà trường thường xuyên bổ sung sách, báo mới; đa dạng hơn nội dung, chủng loại để thu hút nhiều học sinh đọc sách, báo hơn nữa... Chị Nguyễn Thị Sâm, mẹ của Duy chia sẻ: “Đọc sách thường xuyên không chỉ giúp con cải thiện kỹ năng đọc, mở rộng vốn từ, tự tin trong giao tiếp, mà trí nhớ cũng tốt hơn. Theo tôi đây là phong trào thiết thực, cần được nhân rộng và duy trì bền vững trong các nhà trường”.

Với học sinh Trường THPT Trần Nguyên Hãn, để xây dựng và lan tỏa phong trào đọc sách, nhà trường xây dựng kế hoạch phát triển văn hóa đọc trong cả năm với từng chủ điểm tháng. Cùng với việc bổ sung đầu sách, nhà trường truyền thông quảng bá về hoạt động đọc sách trên facebook, website với cách làm phong phú, sáng tạo như review sách, kể chuyện, thuyết trình, sân khấu hóa, vẽ tranh, bài viết... Em Vũ Thanh Thảo, học sinh lớp 11B12 cho biết: “Năm nay, Đoàn trường yêu cầu mỗi học sinh tự giới thiệu 1 cuốn sách thông qua video clip gửi về nhà trường. Được tự quay video thuyết trình cuốn sách tâm đắc, có hình ảnh của chính mình khiến chúng em rất hào hứng. Hiện các bạn trong lớp rất tích cực đọc nhiều sách để lựa chọn cuốn tâm đắc”.

Còn tại Trường THPT Lê Hồng Phong, để định hướng văn hoá đọc cho học sinh, giờ đọc sách được đưa vào thời khóa biểu trong các tiết sinh hoạt. Học sinh đọc sách trong giờ ra chơi, hay cùng chia sẻ cuốn sách thú vị không chỉ giúp các em hình thành thói quen đọc mà còn giải tỏa stress sau những tiết học căng thẳng, nhất là khối 12 cuối cấp.

Nỗ lực duy trì văn hóa đọc

Những năm qua, Sở GD- ĐT thành phố phát động phong trào xây dựng "Thư viện 50 K" tới các trường học trên địa bàn để tạo nguồn sách, báo, tạp chí; khuyến khích mỗi học sinh đóng góp một cuốn sách, báo vào thư viện lớp. Sở phát động phong trào xây dựng tủ sách lớp học từ nhiều nguồn hỗ trợ; xây dựng đội ngũ cốt cán phát triển văn hóa đọc; giới thiệu, lan tỏa phong trào đọc sách trong các nhà trường... Đến nay, 15/15 quận, huyện, với hơn 800 trường học trên địa bàn xây dựng được thư viện, hàng trăm nghìn học sinh đóng góp xây dựng thư viện lớp với sự đồng tình ủng hộ tích cực của các bậc cha mẹ. Các hoạt động xây dựng và phát triển văn hóa đọc của ngành GD-ĐT góp phần giúp học sinh thích đọc sách hơn, từ đó phong trào đọc sách tại các trường thực sự lan tỏa, đi vào chiều sâu.

Tuy nhiên, trong quá trình “kéo” học sinh đến với sách, các trường còn gặp một số khó khăn. Cô Phạm Thị Hương Xuân, Phó hiệu trưởng Trường THPT Trần Nguyên Hãn cho rằng, cùng sự hấp dẫn từ phương tiện nghe nhìn, mạng xã hội; người đọc thay đổi thói quen tiếp cận thông tin, diện tích thư viện trường khiêm tốn, hạn chế số học sinh đến đọc. Nhà trường mong muốn được thành phố, ngành GD-ĐT đầu tư mở rộng thư viện, trang thiết bị phục vụ việc đọc, lan toả văn hoá đọc hơn nữa. Đồng tình quan điểm này, cô Nguyễn Thị Hương, Hiệu trưởng Trường THCS thị trấn Cát Bà (huyện Cát Hải) thông tin, thư viện nhà trường được xây dựng từ năm 2007, đến nay, một số tủ kính dùng để trưng bày sách bị vỡ. Ngoài nguồn sách được bổ sung theo kinh phí năm học hằng năm, để làm phong phú thư viện nhà trường, học sinh huyện đảo mong được các cơ quan, đơn vị quan tâm hỗ trợ giá để sách, tủ kính trưng bày cũng như các loại sách thiếu nhi, sách tham khảo để thu hút học sinh hơn.

Để tiếp tục phát triển văn hóa đọc trong các nhà trường, giúp học sinh hình thành lối sống lành mạnh, hạn chế sử dụng các thiết bị điện tử gây hại sức khỏe và mạng xã hội thiếu kiểm soát ảnh hưởng đến sự phát triển tâm sinh lý học sinh, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Đỗ Văn Lợi cho biết: “Thời gian tới, Sở tiếp tục chỉ đạo các nhà trường quan tâm duy trì hoạt động của thư viện thông qua việc mở cửa thư viện theo lịch; thống kê, phân loại sách theo thư mục, thể loại; đầu tư kinh phí để nâng cấp cơ sở vật chất, bổ sung sách cho thư viện; tổ chức các cuộc thi khuyến khích phong trào đọc sách... Qua đó góp phần nhân rộng phong trào đọc sách trong các nhà trường, hướng học sinh tham gia hoạt động văn hóa lành mạnh, bổ ích…/.

Bài và ảnh: BÙI HẠNH