Giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống trong nhà trường: Bồi dưỡng học sinh phát triển toàn diện

Trường THPT Kiến An chú trọng đẩy mạnh giáo dục công dân trong các nội dung học tập và sinh hoạt hằng ngày cho học sinh.

Nhiều cách giáo dục thiết thực

Giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống, xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh là nhiệm vụ trọng tâm ngành Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) hướng đến nhằm đào tạo học sinh phát triển toàn diện cả đức và trí. Tùy điều kiện cụ thể, mỗi trường có những cách làm sáng tạo như: Tổ chức sinh hoạt dưới cờ, trải nghiệm thực tế, giúp đỡ gia đình chính sách…, góp phần nâng cao nhận thức và xây dựng lối sống tích cực đối với học sinh.

Tổ chức đưa học sinh khối 12 thăm các khu di tích lịch sử cách mạng nhằm giáo dục truyền thống của dân tộc, nét đặc trưng của các vùng miền, là cách được Ban giám hiệu Trường THPT Kiến An thực hiện. Được thăm làng Sen quê Bác để hiểu hơn thân thế, sự nghiệp Chủ tịch Hồ Chí Minh, thấu hiểu ngọn nguồn văn hóa, nơi sinh ra và nuôi dưỡng người con vĩ đại của dân tộc; đến thăm Ngã ba Đồng Lộc, tận mắt chứng kiến vết tích còn sót lại để cảm nhận rõ hơn sự khốc liệt của chiến tranh hiện hữu qua từng hố bom, được nghe câu chuyện đầy mưu trí và quả cảm của những nữ thanh niên xung phong để thấu hiểu rõ hơn sự hy sinh vĩ đại mà các anh hùng đã ngã xuống cho nền độc lập dân tộc khiến nhiều học sinh Trường THPT Kiến An xúc động không cầm được nước mắt. Những bài học thực tế đó giúp các em cảm nhận rõ hơn hơn về lịch sử dân tộc, bồi đắp giá trị đạo đức, văn hóa... từ đó xác định rõ hơn hướng phấn đấu trở thành con ngoan, trò giỏi, công dân tốt.

Với học sinh Trường THPT Thăng Long, để học sinh cảm nhận và bồi đắp lý tưởng cách mạng, đạo đức, theo Phó hiệu trưởng Nguyễn Đức Quyết, nhà trường không giảng dạy những bài học nặng tính lý thuyết, mà bắt đầu từ những việc nhỏ, từ tình yêu thương, chuẩn mực trong sinh hoạt của thầy, cô giáo hay những hành động cụ thể như chào cờ, hát Quốc ca, cán bộ giáo viên, học sinh đặt bàn tay phải lên trái tim mình để cảm nhận từng nhịp đập con tim, niềm tự hào và thêm yêu Tổ quốc. Nhà trường tổ chức để học sinh tham gia các hoạt động nhân đạo, từ thiện, góp phần "chạm" đến trái tim, lòng trắc ẩn trong mỗi học sinh để các em sống tốt, nhân văn hơn. Còn tại Trường THCS Hợp Thành (huyện Thủy Nguyên), nhà trường tổ chức diễn đàn để các em trao đổi, bày tỏ về văn hóa ứng xử hằng ngày và trên không gian mạng. Các thầy cô còn hướng dẫn học sinh thực hiện đề tài nghiên cứu Khoa học kỹ thuật "Giải pháp giúp học sinh Trường THCS Hợp Thành sử dụng mạng xã hội an toàn, hiệu quả"; thành lập tổ tư vấn tâm lý, bố trí cán bộ trực hàng ngày sẵn sàng hỗ trợ học sinh...

Phối hợp nhà trường – gia đình – xã hội

Thời gian qua, ngành GD- ĐT thành phố chú trọng đẩy mạnh giáo dục công dân trong các nội dung học tập và sinh hoạt hằng ngày, hướng suy nghĩ và hành động của học sinh vào những việc làm tốt đẹp, có văn hóa; tăng cường việc giảng dạy, giáo dục truyền thống lịch sử, văn hoá dân tộc, đạo đức, lối sống; xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện. Ngành chỉ đạo giáo dục chính trị tư tưởng học sinh trên môi trường mạng, giảm thiểu tác động những thông tin độc hại. Phó trưởng phòng phụ trách Phòng Chính trị, Tư tưởng (Sở GD- ĐT) Nguyễn Thúy Liễu đánh giá: Những nỗ lực trên góp phần hình thành lối sống lành mạnh, tích cực cho học sinh. Đa số học sinh trên địa bàn thành phố đều có ý thức đạo đức, kỷ luật tốt, tích cực rèn luyện, đoàn kết thương yêu, giúp đỡ bạn bè. Trong "vườn hoa nghìn việc tốt", nổi bật những tấm gương, hành động đẹp có sức lan tỏa mạnh mẽ, truyền động lực tích cực tới toàn xã hội như câu chuyện đẹp của em Đoàn Đức Việt, học sinh lớp 10C8, Trường THPT Hàng Hải, từ cấp THCS đến THPT, hằng ngày chở bạn, cõng bạn Trần Đức Anh đến trường; Bùi Tuấn Khang, Trường THCS Giang Biên (Vĩnh Bảo), hơn 5 năm tình nguyện làm "đôi chân" đưa bạn Vũ Anh Đức đến lớp. Học sinh Trường THPT Trần Nguyên Hãn sống có trách nhiệm, dũng cảm nhận lỗi khi làm vỡ gương xe ô tô; hay hành động đẹp của nhóm học sinh lớp 11 B12, Trường THPT Lê Quý Đôn, trung thực trao trả 2 chiếc điện thoại có giá trị cho người làm rơi...

Để nâng cao hiệu quả giáo dục, giáo dục chính trị, đạo đức, lối sống của học sinh, đòi hỏi sự kiên trì, tâm huyết và phối hợp chặt chẽ của các cấp, ngành, nhà trường, gia đình và toàn xã hội, nhất là trong bối cảnh có nhiều tác động từ mạng xã hội, đời sống hiện nay. Theo Phó giám đốc Sở GD- ĐT Đỗ Văn Lợi, các nhà trường cần tiếp tục đẩy mạnh giáo dục chính trị, tư tưởng trong các hoạt động chuyên môn, giờ sinh hoạt; các giáo viên ứng xử chuẩn mực, gương mẫu trong thái độ, hành vi; không ngừng tự trau dồi, rèn luyện đạo đức, chuyên môn để trở thành gương sáng đối với học sinh. Gia đình có vai trò quyết định hình thành nhân cách của con cái, cha mẹ nên là người bạn đồng hành lắng nghe tâm tư tình cảm, phối hợp cùng nhà trường kịp thời chấn chỉnh những suy nghĩ, hành động chưa đúng mực và hóa giải các mâu thuẫn phát sinh. Ngoài ra, nhà trường, gia đình cần phối hợp các tổ chức đoàn thể xã hội quản lý, giáo dục học sinh qua việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt phù hợp, từ đó góp phần động viên, khích lệ các học sinh ngoan, tiến bộ, tạo môi trường học đường thân thiện, lành mạnh./.

Bài và ảnh: BÙI HẠNH