Giáo dục kỹ năng sống: “Phao cứu sinh” của trẻ

Học sinh Trường tiểu học Đằng Giang (quận Ngô Quyền) học kỹ năng dập tắt đám cháy.

Thiết thực, hữu ích

Nhiều trường học trên địa bàn chú trọng thực hiện giáo dục kỹ năng sống đối với học sinh, góp phần trang bị kiến thức để học sinh có thể tự bảo vệ mình.

Tại chuyên đề “An toàn cho em” do Trường THCS Kênh Giang (huyện Thủy Nguyên) phối hợp Công đoàn Viện Kiểm sát nhân dân huyện Thủy Nguyên, Công đoàn Công an huyện Thủy Nguyên tổ chức, sau khi nghe trung tá Hoàng Bá Mạnh, Phó đội trưởng Đội Cảnh sát giao thông trật tự (Công an huyện Thủy Nguyên) hướng dẫn cách nhận biết và những thủ đoạn mà đối tượng buôn bán ma túy thường sử dụng, Đỗ Văn Hưng, lớp 8A1 và các bạn học sinh “sáng” ra nhiều điều. Hưng bày tỏ, “giờ cháu mới biết tác hại của ma túy thật khủng khiếp, phải tránh xa ngay từ đầu...”.

Với Cao Đăng Khôi và các học sinh lớp 4A2, Trường tiểu học Nguyễn Trãi (quận Hồng Bàng), sau khi được diễn tập phương án phòng cháy, chữa cháy, các em biết cần làm gì để cứu bản thân nếu xảy ra tình huống có cháy, từ vẫy tín hiệu báo động đến nhúng khăn quàng, khẩu trang vào nước rồi che mũi, cúi thấp người men theo tường nhanh chóng di chuyển xuống sân…. Anh Cao Viết Toàn, bố của Khôi tâm đắc nhận xét: “Những kỹ năng này thực sự hữu ích với trẻ trong cuộc sống, nhất là khi không có người lớn ở cùng”. Tuy nhiên, theo anh Toàn, những chuyên đề giáo dục kỹ năng sống như này còn ít, mong các trường tăng cường hơn nữa việc hướng dẫn kỹ năng thoát nạn, sinh tồn cho học sinh như khi xảy ra cháy, nổ khi ở nhà một mình tại chung cư, căn hộ tập thể; bị lạc đường; đi bơi, cứu đuối, sự cố trong thang máy, ổ điện, phòng tránh xâm hại...

Từ năm học 2011-2012, ngành Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) đưa nội dung giáo dục kỹ năng sống vào chương trình học, được nhiều các chuyên gia, giáo viên và cha mẹ học sinh ủng hộ, bởi ý nghĩa và tầm quan trọng đối với phát triển tâm lý, nhân cách của học sinh. Qua hơn 10 năm thực hiện, chủ trương này phát huy hiệu quả, nhất là trong bối cảnh nhiều học sinh còn yếu kỹ năng ứng xử, kỹ năng thực hành xã hội như hiện nay...

Chú trọng thực hành và trải nghiệm

Hải Phòng hiện có hơn 800 trường học với khoảng 500.000 học sinh từ mầm non đến THPT. Nhận thức được tầm quan trọng của việc giáo dục kỹ năng sống, nhiều trường học từ bậc mầm non đến THPT đưa nội dung này vào các hoạt động giáo dục, tích hợp trong các môn học phù hợp, các tiết sinh hoạt, hoạt động trải nghiệm, ngoại khoá… Tuy nhiên, do giáo dục kỹ năng sống đòi hỏi các điều kiện về giáo trình, cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên…, nên việc giảng dạy môn học này ở một số trường, một số địa phương còn hạn chế.

Thầy Đinh Hồng Tiệp, Hiệu trưởng Trường THPT Lê Hồng Phong cho rằng, giáo dục kỹ năng sống chưa được xây dựng thành môn học riêng, chủ yếu tích hợp vào các môn học, trong khi giáo viên dạy đủ số tiết quy định đã quá tải nên chỉ lồng ghép trong nội dung giảng dạy. Ngoài ra, nội dung giáo dục kỹ năng sống không chỉ diễn ra trong môn học, mà còn thông qua một số hoạt động (ngoại khóa, câu lạc bộ...), liên quan đến cơ sở vật chất, kinh phí thực hiện. Do đó, không phải trường nào cũng tổ chức thực hiện đầy đủ. Để giáo dục kỹ năng sống cho học sinh hiệu quả, cần khắc phục những khó khăn về nội dung chương trình, tài liệu; kinh phí, năng lực giáo viên, sự phối hợp giữa nhà trường - gia đình - xã hội và các điều kiện thực hiện khác...

Nhằm tăng cường hơn nữa công tác giáo dục kỹ năng sống trong các nhà trường, Sở Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các cơ sở giáo dục chú trọng giáo dục kỹ năng sống qua việc phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình, xã hội; đổi mới, nâng cao chất lượng dạy học, khuyến khích cán bộ, giáo viên, tích hợp nội dung giáo dục kỹ năng sống vào các môn học và hoạt động ngoại khóa, hoạt động tập thể phù hợp; thành lập và duy trì hoạt động các loại hình câu lạc bộ… “Các nhà trường cần tạo điều kiện để các giáo viên trau dồi, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, phối hợp chặt chẽ cùng gia đình để chủ động trang bị cho học sinh các kỹ năng, kiến thức về phòng chống tai nạn, vui chơi an toàn. Qua đó, giúp trẻ phát triển toàn diện, trở thành những người công dân tốt phù hợp quá trình phát triển của xã hội hiện nay” - Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Phạm Quốc Hiệu nêu rõ./.

Bài và ảnh: BÙI HẠNH