“Mùa vàng” sân khấu

KHÔI NGUYÊN 19/12/2022 11:36

Sân khấu cả nước vừa qua sáng đèn liên tục để phục vụ công chúng. Dịp cuối năm 2022, nhiều vở diễn của các nhà hát, đơn vị nghệ thuật được dàn dựng và công diễn, tạo sự sôi động, được xem là “mùa vàng” của sân khấu truyền thống.

Cảnh trong vở kịch “Sống mãi tuổi 17” của Nhà hát Tuổi trẻ.

Đến hẹn lại lên, cuối năm là lúc các sân khấu nhộn nhịp nhất để phục vụ nhu cầu giải trí, thưởng thức nghệ thuật của công chúng. Trước đây, sân khấu nước ta thường vắng người xem, những buổi diễn kín khán phòng phần lớn là người thuộc diện… vé mời. Nhưng dịp này, dù sáng đèn liên tục, nhiều vở diễn vẫn rơi vào tình trạng “cháy vé”.

Để có được điều này, nhiều đơn vị ứng dụng công nghệ hiện đại, cách tân bài trí sân khấu, dàn dựng (âm thanh, ánh sáng, màn hình LED…) cùng với đổi mới tổ chức biểu diễn, tìm kiếm kịch bản hay, chất lượng. Nhờ đó, nghệ thuật sân khấu cuối năm càng trở nên nhộn nhịp.

Sân khấu phía Bắc đang sôi động hơn bao giờ hết. Nhà hát Công an nhân dân vừa ra mắt vở kịch “Cận vệ” (kịch bản Đào Trung Hiếu, NSND Lê Hùng đạo diễn) thu hút đông đảo người dân tới Nhà hát lớn Hà Nội thưởng thức. Vở kịch được đánh giá cao bởi nội dung xây dựng nhân vật Hoàng Năm - người lính cảnh vệ Công an nhân dân gặp hoàn cảnh khó khăn, con bị bệnh tim, không đủ tài chính để chữa trị. Giữa lúc đó, tội phạm kinh tế tìm gặp anh với mục đích hối lộ, nhằm đạt mục đích. Trong sự đấu tranh, giằng xé giữa tính mạng của con và đạo đức nghề nghiệp, người lính ấy vượt lên hoàn cảnh, gửi tài liệu đến Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, đưa các tội phạm ra ánh sáng. Hoàng Năm còn sẵn sàng lấy thân mình đè lên quả lựu đạn khi bị tội phạm trả thù, bảo đảm an toàn cho người dân. Qua đó, người xem thêm cảm phục người chiến sĩ công an nói chung, lực lượng cảnh vệ nói riêng.

Đáng chú ý, Nhà hát kịch Việt Nam diễn liên tục 8 vở đặc sắc như: “Đêm trắng”, “Bệnh sĩ”, “Bão tố Trường Sơn”, “Điều còn lại”, “Người yêu hoa hậu”… Vở “Kiều” của đơn vị này công diễn gần đây, khán phòng Nhà hát kịch Việt Nam không còn một chỗ trống. “Kiều” hút người xem vì dàn dựng với nhiều lát cắt mới về nghệ thuật, phản ánh rõ nét những giá trị hiện thực, phơi bày bộ mặt xã hội phong kiến bất công, phản ánh nỗi khổ đau, bất hạnh của con người, nhất là người phụ nữ trong thời đại phong kiến. Đồng thời, vở kịch còn ca ngợi tình yêu, vẻ đẹp thiên nhiên, vẻ đẹp con người.

Được công chúng đón nhận và yêu thích không kém là vở kịch “Sống mãi tuổi 17” của cố tác giả Lưu Quang Vũ, vừa được Nhà hát Tuổi trẻ ra mắt. Vở diễn khắc họa anh hùng Lý Tự Trọng với tư chất thông minh, sáng tạo, gan dạ, nhiều lần vượt qua sự truy lùng, vây bắt của kẻ thù, hoàn thành nhiệm vụ được giao. Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, anh vẫn kiên cường, giữ vững ý chí, lý tưởng. Ở lần dựng này, “Sống mãi tuổi 17” mang màu sắc đương đại, phù hợp với người xem, truyền cảm hứng, lý tưởng, ý chí quyết tâm, không lùi bước trước khó khăn, sẵn sàng gánh vác sứ mệnh và trọng trách của thế hệ thanh niên Việt Nam trong việc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc hôm nay và mai sau.

Nhà hát Kịch nói Quân đội lại “ghi điểm” qua vở kịch “Hoa khôi dạy chồng” (tác giả Doãn Hoàng Giang, đạo diễn NSƯT Hồ Ngọc Hà và NSND Nguyễn Tiến Dũng). Khác với lần dựng đầu hơn 20 năm trước, lần này nhiều thử nghiệm được đưa vào vở diễn, tạo sự mới lạ, cuốn hút người xem. Từ yếu tố kịch bản mang đậm chất dân gian của ngôn ngữ đối thoại với nhiều thơ ca, hò vè, đến cách dàn dựng áp dụng triệt để các thủ pháp ước lệ của sân khấu truyền thống, thiết kế sân khấu, âm nhạc, ánh sáng...

Nhiều đơn vị, nhà hát phía Nam cũng trình làng, lên lịch công diễn các tác phẩm sân khấu mới. Sân khấu Kịch Idecaf luôn trong tình trạng cháy vé với vở “Alo! Lộ hàng” do NSƯT Thành Lộc đạo diễn. Lời thoại kịch đầy tính châm thực trạng đáng báo động về đạo đức, nghề nghiệp của một số nghệ sĩ. Những sự kiện diễn ra gần đây trên báo chí, mạng xã hội được đề cập đến qua các tình huống trong vở diễn mang đến người xem những phút giây thư giãn, cũng như suy ngẫm về những thói hư tật xấu của một bộ phận nghệ sĩ trẻ hiện nay.

Sân khấu kịch 5B của NSƯT Mỹ Uyên gây bất ngờ với vở kịch thiếu nhi “Bộ lạc Nanh Trắng”. Tác phẩm này truyền thông điệp bảo vệ môi trường, bảo vệ động vật hoang dã được đạo diễn Huy Hoàng thể hiện đáng yêu, lồng ghép những tình huống vui nhộn từ các loài thú, các thành viên bộ lạc Nanh Trắng. Không gian dàn dựng sinh động, có tính ước lệ nhất định giúp thiếu nhi và người lớn trở thành một phần của vở diễn.

Sắp tới, người xem phía Nam được thưởng thức nhiều vở diễn đặc sắc như “Mọi điều ta chưa nói” (Sân khấu Hồng Hạc), “Trái tim oan khuất” (Sân khấu Hoàng Thái Thanh), “Ngai vàng và tội ác” (Nhà hát Trần Hữu Trang), “Truyền thuyết chàng Sa Mộc” (sân khấu mới Đại Việt), “Ăn cơm Tổ, khổ vẫn cười” (Nhà hát Thanh Niên), “Tía ơi, chồng con đâu” (Nhà hát Kịch Sân khấu Nhỏ)...

Dù thực tế nghệ thuật sân khấu gặp không ít thách thức, bởi sự bùng nổ của các loại hình văn hóa giải trí, sự bủa vây của những chương trình ca nhạc, hài kịch, gameshow, phim chiếu rạp... nhưng với nhiều vở diễn, tác phẩm sân khấu được công diễn kể trên, có thể thấy các đơn vị không “đầu hàng số phận”, đã và đang nỗ lực tìm đến công chúng bằng những vở diễn chất lượng. Bất chấp những khó khăn, nhiều nghệ sĩ tâm huyết vẫn luôn nỗ lực để giữ lửa nghề, giúp sân khấu sôi động hơn dịp cuối năm./.

KHÔI NGUYÊN