Hoạt động khắc phục hậu quả tình trạng nuôi ngao không phép tại các vùng bãi triều ven biển của Hải Phòng: Bài học kinh nghiệm quý (kỳ 2)
(HPĐT)- Với mục đích lập tại trật tự, bảo đảm bình yên tại các vùng bãi triều, sau khi hoàn thành di dời, giải tỏa các hộ nuôi ngao không phép, thành phố quy hoạch khu vực rộng khoảng 1.900 ha tại vùng biển của huyện Tiên Lãng phục vụ hoạt động nuôi ngao tập trung. Thời gian tới, các hộ nuôi ngao có nhu cầu sẽ tiếp tục được làm nghề, đóng góp vào ngân sách thành phố, địa phương…
Kỳ 2:
Hỗ trợ, tạo điều kiện để người dân tiếp tục làm nghề

UBND quận Hải An tổ chức cưỡng chế di dời, giải tỏa các hộ nuôi ngao không phép. Ảnh: Phan Tuấn
Hỗ trợ người nuôi tiêu thụ ngao
Tại vùng biển ngoài khơi xã Vinh Quang (huyện Tiên Lãng) một tuần sau khi UBND huyện tổ chức cưỡng chế thực hiện quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với các trường hợp nuôi ngao không phép, bình yên đã trở lại. Cả một vùng biển rộng tới hơn 3.000 phẳng lặng màu nước, thay vì lố nhố những chòi canh ngao. Sáng sớm, khi nước vừa lên, nhiều hộ đăng ký số lượng người, phương tiện thu hoạch ngao với Đồn Biên phòng Vinh Quang rồi vào khu vực nuôi ngao thu hoạch ngao. Trên bờ, theo đề nghị hỗ trợ tiêu thụ của các hộ nuôi ngao, xe tải do Hội Nông dân huyện Tiên Lãng thuê chờ sẵn chuyển ngao tới các cơ quan, đơn vị, địa phương trong và ngoài huyện.
Chủ tịch Hội Nông dân huyện Tiên Lãng Nguyễn Văn Miện cho biết, để tạo điều kiện giúp các hộ nuôi ngao trong bối cảnh đầu ra gặp nhiều khó khăn, UBND huyện đề nghị Hội Nông dân huyện chủ trì kết nối tiêu thụ sản phẩm. Trước thực trạng lượng ngao dưới các bãi nuôi còn nhiều, ngoài vận động, kết nối các địa phương, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn, Hội Nông dân huyện báo cáo, đề xuất Hội Nông dân thành phố chỉ đạo Hội Nông dân các quận, huyện vận động, kết nối hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm ngao. Đến nay, Hội Nông dân huyện An Lão đăng ký hỗ trợ tiêu thụ hơn 3 tấn, Hội Nông dân huyện An Dương đăng ký gần 1 tấn. Tính từ khi huyện Tiên Lãng hoàn thành công tác cưỡng chế (ngày 13-12) đến ngày 20- 12-2022, Hội Nông dân huyện hỗ trợ tiêu thụ gần 4,5 tấn ngao các loại. Tại huyện Kiến Thụy, bà con nuôi ngao khẩn trương thu hoạch số ngao còn lại dưới bãi nuôi để trả lại mặt bằng cho các doanh nghiệp đã được thành phố cấp phép khai thác cát cũng như phục vụ di dời, giải tỏa giai đoạn 2 của UBND huyện Kiến Thụy.
Để tạo điều kiện cho các hộ nuôi ngao không phép thu hoạch hết số ngao còn dưới bãi, ngày 12- 12-2022, tại cuộc họp nghe báo cáo phương án cưỡng chế và kế hoạch bảo đảm an ninh, trật tự trong cưỡng chế buộc áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả đối với các trường hợp nuôi trồng thủy sản (nuôi ngao) không đúng quy định tại khu vực biển huyện Tiên Lãng, Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo, trong quá trình tổ chức cưỡng chế, UBND huyện Tiên Lãng để lại một số ít cọc tiêu để phân định, xác định ranh giới khu vực nuôi ngao của các hộ dân. Đồng thời, cho phép các hộ dân sau khi cưỡng chế và các hộ dân đã tự nguyện tháo dỡ chòi, cọc quây bãi được thu hoạch ngao đến hết ngày 31-1-2023.
Tạo điều kiện phát triển nghề bền vững
Không chỉ tạo điều kiện cho các hộ nuôi ngao không phép thu hoạch hết số ngao còn dưới bãi, thành phố còn tạo điều kiện để hộ có nhu cầu tiếp tục làm nghề. Nhằmphát triển nghề nuôi ngao bền vững, đạt hiệu quả kinh tế cao, cùng với việc kiên quyết thực hiện hoạt động giải tỏa, khắc phục hậu quả tình trạng nuôi ngao không phép tại các vùng bãi triều ven biển, UBND thành phố chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức khảo sát thực địa, xác định vị trí, ranh giới, diện tích khu vực biển phù hợp để quy hoạch vùng nuôi nhuyễn thể (nuôi ngao) trên địa bàn huyện Tiên Lãng với tổng diện tích khoảng 3.000 ha. Từ kết quả rà soát thực tế, hiện Sở hoàn thiện các thủ tục cần thiết để trình, duyệt vị trí, ranh giới, diện tích khu vực biển cho nuôi ngao tại xã Vinh Quang (huyện Tiên Lãng) giai đoạn 2022-2030 đủ điều kiện phù hợp phát triển nuôi ngao là 1900 ha.
Trên cơ sở vùng quy hoạch này, thành phố đề nghị các hộ dân đã và đang nuôi ngao tại khu vực biển quận Hải An, huyện Kiến Thụy, huyện Tiên Lãng nếu có nhu cầu tiếp tục làm nghề đến đăng ký với UBND các xã, phường nơi thường trú. Đồng thời, giao UBND các quận, huyện đôn đốc, chỉ đạo các xã, phường tiếp nhận đơn đăng ký của các hộ dân có nhu cầu nuôi ngao, tổng hợp danh sách các hộ dân gửi về UBND các quận, huyện trong tháng 12-2022 để tổng hợp, báo cáo UBND thành phố trước ngày 10-1-2023.
Theo đồng chí Đỗ Gia Khánh, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, khu vực quy hoạch được chia làm 2 phần, cụ thể: khu vực 1 phục vụ các cá nhân phải chuyển đổi từ nghề khai thác ven bờ sang nuôi trồng thủy sản hoặc thường trú trên địa bàn mà nguồn sống chủ yếu dựa vào thu nhập từ nuôi trồng thủy sản được UBND cấp xã nơi thường trú xác nhận, diện tích mỗi bãi nuôi không quá 1 ha/1 cá nhân có nhu cầu; khu vực 2 phục vụ các cá nhân từng nuôi ngao ở các khu vực khác, diện tích mỗi bãi nuôi là 10 ha/1 cá nhân có nhu cầu.
Nhiều hộ nuôi ngao phấn khởi trước thông tin trên. Anh Phạm Văn Tem, ở xã Tây Hưng- người có 35 ha nuôi ngao không phép tại vùng bãi triều huyện Tiên Lãng cho biết: “Khi biết rõ cùng với việc giải tỏa hoạt động nuôi ngao không phép, nhằm đưa việc nuôi trồng thủy sản trên địa bàn tuân thủ đúng quy định pháp luật, bảo đảm giải quyết hài hòa lợi ích quốc gia, thành phố, UBNDthành phố vẫn quan tâm tạo sinh kế, tạo điều kiện phát triển bền vững cho các hộ dân có nhu cầu làm nghề, tôi đã tình nguyện tháo dỡ chòi canh và di dời ra khỏi khu vực nuôi ngao không phép”. Đây cũng là cơ sở để gần 60 hộ nuôi ngao tại Hải An, Kiến Thụy và Tiên Lãng tự nguyện di dời khỏi khu vực nuôi ngao không phép, trả lại vùng bãi triều cho chính quyền địa phương quản lý.
“Nhận được thông báo của UBND thành phố tạo điều kiện cho các hộ nuôi ngao tiếp tục làm nghề, người nuôi ngao như tôi rất vui mừng. Hiện gia đình tôi hoàn thành việc đăng ký với tiếp tục nuôi ngao với chính quyền địa phương. Tôi mong muốn thành phố sớm triển khai khu vực nuôi ngao tập trung. Diện tích ngao của gia đình tôi thuộc phạm vi di dời, giải tỏa giai đoạn 2 trên vùng biển của huyện Kiến Thụy. Thời gian tới, cùng với khẩn trương thu hoạch nốt lượng ngao còn dưới bãi, tôi làm đơn tự nguyện tháo dỡ, đồng thời vận động các hộ khác cũng làm như vậy”, anh T., ở xã Minh Tân (huyện Kiến Thụy) chia sẻ.
Nhờ sự quyết tâm, quyết liệt của thành phố, chính quyền các địa phương, nhất là sự đồng thuận, ủng hộ của một bộ phận lớn người nuôi ngao, sự hợp tác của các doanh nghiệp đã được cấp phép khai thác cát, “cuộc chiến” ngao- cát tồn tại âm ỉ, dai dẳng, nhức nhối gây ra tình trạng mất an ninh, trật tự tại các vùng bãi triều dần đi đến “hồi kết” đầy viên mãn. Từ đó, người nuôi ngao tiếp tục được làm nghề một cách đàng hoàng, “chính danh” theo quy định pháp luật, có đóng góp vào ngân sách địa phương, thành phố…/.
…………………
Kỳ cuối: Bảo đảm hài hòa lợi ích, vì sự phát triển chung