Vui mừng chia tay sổ hộ khẩu

Nhìn lại thời gian, năm 1957, hộ khẩu bắt đầu “vào đời” với Thông tư 495-TTg của Thủ tướng Chính phủ, nhằm hạn chế sự di chuyển của người dân từ các vùng nông thôn tới các thành phố lớn là Hà Nội và Hải Phòng. Vì thế, Hải Phòng cũng là một trong 2 địa phương đầu tiên ở miền Bắc tổ chức đăng ký nhân khẩu thường trú cho các gia đình, cơ quan, trường học… Đối với sổ hộ khẩu gia đình, chủ hộ thường là người cao tuổi; sổ hộ khẩu tập thể chủ hộ là thủ trưởng cơ quan, đơn vị. Hệ thống hộ khẩu được áp dụng chính thức từ năm 1964 theo Nghị định 104-CP của Chính phủ, nhằm tăng cường việc giữ gìn trật tự trị an toàn xã hội, phục vụ lợi ích của nhân dân, phục vụ việc xây dựng và thực hiện các chính sách, kế hoạch của Nhà nước... trong tình hình đất nước có chiến tranh lúc đó.

Trong thời bao cấp, hệ thống hộ khẩu gắn chặt với việc phân phối lương thực, chất đốt, nhu yếu phẩm, nhà cửa, giáo dục, y tế và việc làm. Kể từ khi đất nước đổi mới, những thành quả hết sức to lớn về kinh tế- xã hội, “giá trị kinh tế” cụ thể của sổ hộ khẩu không còn, nhưng được sử dụng rất phổ biến trong các thủ tục hành chính và giao dịch dân sự như chuyển nhượng quyền sử dụng đất, đăng ký kết hôn, khai sinh, xin đi học…, vẫn được coi như một thứ tài sản “vô giá” của mỗi gia đình. Tuy nhiên, trước những yêu cầu phát triển ngày càng cao của xã hội, cải cách hành chính ngày càng sâu rộng, phù hợp đà tiếp cận, ứng dụng nhanh chóng thành tựu Cách mạng công nghiệp lần thứ 4, trong đó có chuyển đổi số, việc chấm dứt sử dụng sổ hộ khẩu giấy là đòi hỏi thực tế khách quan. Thay thế sổ hộ khẩu giấy trong các thủ tục hành chính, giao dịch dân sự, người dân, cơ quan chức năng sẽ khai thác, sử dụng thông tin về cư trú trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Trong đó, Căn cước công dân (CCCD) gắn chíp điện tử là giấy tờ pháp lý chứng minh thông tin về nhân thân, nơi thường trú... Đây là một phần quan trọng trong Đề án 06 “Phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030”, được Chính phủ triển khai thực hiện, nhằm mục tiêu tổng thể rộng lớn hơn rất nhiều là thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số quốc gia, gắn kết chặt chẽ với cải cách hành chính; phát triển Chính phủ số, hướng tới nền kinh tế số, xã hội số, công dân số.

Để thay thế sổ hộ khẩu, không ảnh hưởng đến hiệu quả công tác quản lý dân cư cũng như hoạt động kinh tế- xã hội, triển khai Đề án 06, các bộ, ngành, địa phương nỗ lực, cố gắng rất lớn, từ việc cấp CCCD trước đây, đến xây dựng các cơ sở dữ liệu liên quan đến thông tin dân cư, bảo đảm kết nối, liên thông cơ sở dữ liệu giữa các lĩnh vực. Mới nhất, Công an các đơn vị địa phương trong cả nước đồng loạt phát động đợt cao điểm “90 ngày, đêm” triển khai các giải pháp bảo đảm hoàn thành các chỉ tiêu phục vụ triển khai thi hành Luật Cư trú 2020 về việc sổ hộ khẩu, sổ tạm trú giấy hết giá trị sử dụng sau ngày 31-12-2022. Riêng tại Hải Phòng, tính đến ngày 15-12, Công an thành phố thu thập và xử lý hơn 1,8 triệu hồ sơ cấp thẻ CCCD gắn chip điện tử; thu nhận 485.077 hồ sơ xác thực định danh điện tử; cấp thông báo số định danh cá nhân cho 100% số công dân trên địa bàn. Cùng với đó, các bộ, ngành cũng khẩn trương tổ chức sửa đổi, công bố hàng nghìn thủ tục hành chính quy định sử dụng CCCD gắn chip thay thế sổ hộ khẩu, sổ tạm trú giấy, nhằm bảo đảm mọi hoạt động từng liên quan tới thứ giấy tờ quan trọng thiết yếu này vẫn diễn ra trơn tru.

Đến thời điểm, các khâu công việc cơ bản đáp ứng yêu cầu, kế hoạch đề ra. Sổ hộ khẩu, sổ tạm trú giấy “nghỉ hưu” đúng hạn, sẽ chỉ còn là ký ức vui về một thời. Đây là những kinh nghiệm hay, bài học quý trong tiếp tục triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số quốc gia, địa phương, mang lại nhiều hiệu quả to lớn hơn nữa. Vui vẻ chia tay sổ hộ khẩu, tiện lợi, đơn giản hơn rất nhiều trong sinh hoạt, công việc với CCCD, mỗi người dân Hải Phòng thấy rõ hơn lợi ích của chuyển đổi số để tích cực tham gia, góp phần vào thành công của tiến trình này./.

minh vũ