Nguồn nước phục vụ sản xuất vụ Xuân 2023: Bảo đảm đủ nước sản xuất
(HPĐT)- Nguồn nước bổ sung giảm, thời gian lấy nước ngắn, trong khi lượng mưa ít, mực nước các sông tiếp tục xuống thấp và đáng báo động hơn là tình trạng xâm nhập mặn ngày càng gia tăng… khiến việc bảo đảm nguồn nước gieo cấy vụ Xuân 2023 nhiều khó khăn. Để sử dụng hiệu quả, bảo đảm đủ nước gieo cấy vụ Xuân, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn yêu cầu các doanh nghiệp thủy lợi khẩn trương rà soát, tu sửa các công trình lấy nước; các địa phương nhanh chóng hoàn thành công tác thủy lợi nội đồng.
Hiện các doanh nghiệp thủy lợi trên địa bàn thành phố khẩn trương hoàn thành việc bảo dưỡng, sửa chữa, nâng cấp trạm bơm, cống để tăng cường vận hành cấp nước.
Báo động tình trạng xâm nhập mặn
Để bảo đảm nguồn nước gieo cấy vụ Xuân 2023, các nhà máy thủy điện sẽ thực hiện 2 đợt xả nước bổ sung cho hạ du các sông phục vụ gieo cấy lúa Xuân 2023. Đợt 1, bắt đầu từ 0 giờ ngày 6-1- 2023 đến 24 giờ ngày 9-1- 2023; đợt 2 sẽ bắt đầu từ 0 giờ ngày 1-2 đến 24 giờ ngày 8-2-2023 với tổng cộng 12 ngày. So với năm trước giảm 1 đợt (5 đến 6 ngày).
Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ Đỗ Văn Trãi cho biết: theo kế hoạch, vụ lúa Xuân 2023, đơn vị có nhiệm vụ cung cấp nguồn nước phục vụ gieo cấy hơn 15.000 ha của 5 quận, huyện: An Lão, Kiến Thụy, Dương Kinh, Đồ Sơn và Kiến An. Trước khó khăn trong việc lấy nước của năm nay, doanh nghiệp chủ động bảo dưỡng, sửa chữa toàn bộ 152 trạm bơm trong hệ thống; chuẩn bị trạm bơm dã chiến, như nạo vét khơi thông dòng chảy để sẵn sàng lấy, dẫn và trữ nước... Đồng thời, phối hợp quận, huyện đẩy nhanh tiến độ làm thủy lợi nội đồng; hướng dẫn nông dân khẩn trương thu hoạch hoa màu vùng ruộng thấp, ven hệ thống kênh trục chính. Hiện tình trạng xâm nhập mặn đang trở thành thách thức trong việc lấy nước phục vụ gieo cấy vụ Xuân 2023. Theo kết quả quan trắc độ mặn của đơn vị và cơ quan chức năng, độ mặn đo được tại các cống phía ngoài sông Văn Úc, Lạch Tray xâm nhập sâu và độ mặn cao hơn nhiều lần so với cùng kỳ các năm trước. Cụ thể, con nước đầu tháng 11 và 12 vừa qua, độ mặn đo được lên tới 4 phần nghìn trong khi tiêu chuẩn cho phép lấy nước vào hệ thống là dưới 1 phần nghìn.
Theo Phó tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Thủy Nguyên Nguyễn Trần Quỳnh, tình trạng xâm nhập mặn đang gây ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả lấy nước của hệ thống thủy lợi Thủy Nguyên. Qua kiểm tra, theo dõi diễn biến mặn các triền sông trong vòng 30 năm qua, chưa năm nào tình trạng xâm nhập mặn báo động như năm nay. Trong tháng 12- 2022, kết quả quan trắc đều vượt ngưỡng cho phép. Trong đó, tại cống Đông Xuân (sông Bạch Đằng) là 19 phần nghìn; cống Thán (sông Đá Bạc) là 3 phần nghìn; cống Bính Động (sông Cấm) là 18 phần nghìn… Điều này sẽ ảnh hưởng lớn đến năng lực vận hành cấp nước cho sản xuất vụ Xuân 2023.
Tranh thủ tối đa thời gian lấy nước
Theo kế hoạch vụ Xuân 2023, các doanh nghiệp thủy lợi trên địa bàn thành phố có nhiệm vụ cung cấp đủ và tạo nguồn nước phục vụ gieo cấy 27.680 ha lúa và 8.200 ha rau màu. Để sử dụng hiệu quả nguồn nước điều tiết hồ thủy điện, bảo đảm đủ nước gieo cấy vụ Xuân, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề nghị các doanh nghiệp thủy lợi phối hợp chặt chẽ với UBND quận, huyện khẩn trương rà soát kế hoạch sản xuất vụ Xuân 2023 trên cơ sở bố trí diện tích và cơ cấu gieo trồng phù hợp với năng lực nguồn nước; cử công nhân trực 24/24 tại các trạm bơm để tranh thủ lấy nước vào hệ thống thủy lợi lúc độ mặn chưa vượt ngưỡng cho phép. Các doanh nghiệp thủy lợi theo dõi chặt chẽ thông tin về nguồn nước để chủ động chỉ đạo điều hành công tác lấy nước.
Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ thực hiện song song giải pháp công trình và giải pháp phi công trình. Trong đó, tranh thủ chu kỳ con nước và các đợt lấy nước từ thượng nguồn để tăng cường điều tiết nước vào hệ thống bảo đảm duy trì mức nước thường xuyên +0,8 m đến +0,9 m; chỉ lấy nước vào khi độ mặn trong mức cho phép. Đơn vị yêu cầu 7 trạm khai thác thủy lợi của đơn vị thường xuyên theo dõi độ mặn tại cửa cống, chủ động lấy nước bổ sung vào hệ thống; hoành triệt các cửa cống để ngăn chặn tình trạng xâm nhập mặn. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn yêu cầu các địa phương chủ động lấy, giữ nước; có kế hoạch đắp bờ vùng, bờ thửa trữ nước, vận hành hiệu quả các cống dưới đê sông để bổ sung nguồn nước tưới.
Thời gian từ cuối tháng 12 đến 6-1, còn đúng 1 tuần lễ, chính vì vậy, để bảo đảm đủ nguồn nước gieo cấy, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đôn đốc, yêu cầu các doanh nghiệp thủy lợi khẩn trương kiểm tra công trình; bố trí đủ nhân lực sẵn sàng tiếp nguồn nước hồ thủy điện ngay từ đợt 1 để tích trữ vào hệ thống tưới, tiêu kết hợp thau chua, rửa mặn, phục vụ người dân làm đất, gieo mạ. Các địa phương tăng cường tuyên truyền để người dân tích cực lấy nước vào ruộng, làm đất, gieo cấy kịp thời vụ, tránh lãng phí nguồn nước.../.