Chu du rối Việt
(HPĐT)- Dù nghỉ hưu, nhưng NSƯT Đỗ Thế Ban, nguyên Trưởng đoàn Nghệ thuật múa rối Hải Phòng vẫn “cháy” hết mình với múa rối truyền thống. Những ngày cuối năm 2022 và đầu năm 2023, ông tham gia chuyến lưu diễn Pháp phục vụ kiều bào, trẻ em Việt Nam và công chúng Pháp các tiết mục rối nước và ca nhạc dân tộc đặc sắc.
Công chúng Pháp thích thú tìm hiểu về tạo hình của những con rối Việt Nam.
Tái hiện làng quê Việt Nam
Với tên gọi “Những câu chuyện làng quê”, chương trình nghệ thuật biểu diễn rối nước và ca nhạc dân tộc do Hiệp hội ALEDI (Trẻ em Đông Dương– Les Enfans de IIndochine) phối hợp với Công ty TNHH nghệ thuật biểu diễn múa rối nước Hà Nội– Việt Nam tổ chức từ ngày 1 đến ngày 4-12-2022 nhằm quảng bá văn hóa dân tộc Việt Nam đến với bạn bè quốc tế, đồng thời quyên góp từ thiện. Từ việc tái hiện lại những câu chuyện sinh hoạt thường ngày, bình dị của người dân Việt Nam ở làng quê, truyện cổ tích, truyền thuyết qua các hình thức nghệ thuật múa rối, ca nhạc dân tộc, chương trình được đông đảo công chúng Pháp và kiều bào Việt Nam tại Pháp đón nhận.
Nghệ sĩ Đỗ Thế Ban cho biết: Trong khuôn khổ chương trình, các nghệ sĩ, diễn viên thực hiện 10 buổi biểu diễn chính thức với thời lượng khoảng 2 tiếng/buổi, gồm các tiết mục múa rối nước và ca múa nhạc. Thông qua các tích rối nước trò cổ, các nghệ sĩ mang tới người xem những câu chuyện sinh hoạt đời thường của người nông dân ở các làng quê Việt Nam, với hình ảnh chú Tễu hài hước, trẻ mục đồng chăn trâu thổi sáo, ngư dân đánh bắt cá, người nông dân cấy lúa hay những hình ảnh về lễ hội, với rồng phun nước, phượng hoàng bay lượn… Hình ảnh những con rối ngộ nghĩnh, xinh xắn nhảy múa, uốn lượn trên mặt nước theo nhịp trống cơm, trên nền làn điệu chèo và dân ca Bắc bộ thu hút sự theo dõi của đông đảo công chúng với sự tò mò, thích thú.
Theo thông tin từ Hiệp hội ALEDI và Công ty TNHH nghệ thuật biểu diễn múa rối nước Hà Nội – Việt Nam, toàn bộ số tiền thu được từ các buổi biểu diễn trong khuôn khổ chương trình nghệ thuật “Những câu chuyện làng quê” sẽ được quyên góp trao tặng cho trẻ em khó khăn ở các tỉnh vùng sâu, vùng xa, miền núi của Việt Nam.
Thêm tự hào với nghệ thuật truyền thống
Chia sẻ về chuyến lưu diễn, nghệ sĩ Đỗ Thế Ban cho biết: Đoàn nghệ sĩ tham gia lưu diễn lần này có 9 người, bao gồm cả những người phụ trách âm thanh, ánh sáng. Trong đó, Hải Phòng có 3 nghệ sĩ (nghệ sĩ Đỗ Thế Ban, NSƯT Lê Đức Mười - Đoàn nghệ thuật Múa rối Hải Phòng và nghệ sĩ Thùy Dương - Đoàn Chèo Hải Phòng). Để chuẩn bị cho các buổi biểu diễn múa rối nước, đoàn phải vận chuyển toàn bộ đạo cụ, trang thiết bị, sân khấu từ Việt Nam sang. Trong thời gian lưu diễn tại Pháp, ngoài 10 buổi biểu diễn chính, đoàn còn biểu diễn tại nhiều chương trình giao lưu văn hóa khác ở quận 13 Paris - là nơi đông người châu Á và người Việt Nam sinh sống nhất và một số địa phương ngoại thành như vùng 93 và 97. Do số lượng thành viên đoàn ít trong khi điểm biểu diễn thay đổi liên tục, các nghệ sĩ phải vừa dựng, lắp đặt, trang trí sân khấu vừa biểu diễn. Ngoài ra, thời điểm diễn ra các chương trình biểu diễn chính chỉ từ ngày 1 đến ngày 4-12-2022, nhưng các hoạt động, giao lưu kéo dài vào đúng thời điểm nhiệt độ hạ thấp (có những ngày xuống âm 5 độ C)… nên việc biểu diễn của các nghệ sĩ cũng rất vất vả. Tuy nhiên, sự tiếp đón nồng hậu, tạo điều kiện tối đa về sinh hoạt, biểu diễn cho đoàn của bà con Việt kiều tại Pháp giúp các nghệ sĩ quyết tâm khắc phục mọi khó khăn để hoàn thành tốt các buổi biểu diễn.
Cũng theo nghệ sĩ Đỗ Thế Ban, người dân Pháp vốn rất yêu nghệ thuật. Vì vậy, khi biết có buổi biểu diễn múa rối nước – bộ môn nghệ thuật truyền thống đặc sắc của đất nước Việt Nam, người tới xem rất đông và hứng khởi. Chính sự yêu mến, những tràng pháo tay cổ vũ nhiệt tình của khán giả tạo động lực để các nghệ sĩ, diễn viên trong đoàn khắc phục mọi khó khăn để mang tới công chúng Pháp và bà con Việt kiều nơi đây những buổi biểu diễn chất lượng, hấp dẫn.
Kết thúc chuyến lưu diễn, đại diện lãnh đạo Hiệp hội ALEDI và Công ty TNHH nghệ thuật biểu diễn múa rối nước Hà Nội– Việt Nam đánh giá cao tinh thần khắc phục mọi khó khăn để hoàn thành chương trình biểu diễn của các nghệ sĩ. Vui mừng hơn, các nghệ sĩ nhận được lời mời tham gia nhiều chương trình biểu diễn vào tháng 5-2023 tới tại Pháp, Đức, Thụy Điển. Qua đó, có thể thấy giá trị và sức hấp dẫn to lớn của múa rối nước nói riêng, các bộ môn nghệ thuật truyền thống của Việt Nam nói chung đối với người dân các nước châu Âu. Với niềm tự hào về vốn văn hóa đặc sắc, phong phú của dân tộc, các nghệ sĩ Hải Phòng như NSƯT Đỗ Thế Ban, NSƯT Lê Đức Mười, nghệ sĩ Thùy Dương cùng rất nhiều các nghệ sĩ khác đang góp phần quảng bá, giới thiệu nghệ thuật truyền thống đến với bạn bè quốc tế./.