Nghề nuôi rươi trên quê lúa Vĩnh Bảo: Không để “người cười, kẻ khóc”
(HPĐT)- Vụ rươi năm 2022, nhiều hộ nuôi rươi trên địa bàn huyện Vĩnh Bảo thắng lớn vì “lộc trời” về nhiều, rươi được giá. Nhưng cũng không ít hộ “khóc ròng” thu hoạch được ít do không nắm được kỹ thuật, kinh nghiệm chăm sóc, giữ rươi… Để tránh tình trạng “người cười, kẻ khóc”, UBND huyện Vĩnh Bảo yêu cầu các địa phương phối hợp xem xét, nghiên cứu chỉ chuyển đổi từ đất cấy lúa sang nuôi rươi đối với những khu vực phù hợp và tăng cường tập huấn kỹ thuật chăm sóc rươi.
Hộ làm nghề nuôi rươi ở xã Tam Đa mừng vui thu hoạch sản phẩm.
“Lộc” nhiều mà không biết chăm sóc
Từ giữa tháng Chạp năm Nhâm Dần, trong khi nhiều gia đình làm nghề nuôi rươi tháo kiệt nước ruộng chờ con nước đêm giao thừa để đón mẻ rươi cuối cùng của năm 2022, thì gia đình anh T. (nhân vật đề nghị giấu tên) ở xã Tiền Phong (huyện Vĩnh Bảo) lại thuê máy cày lật đất khu ruộng rươi rộng khoảng 6 ha để chuẩn bị cho vụ rươi năm sau. Lý giải cho sự khác thường này, anh T. cho biết, vụ rươi năm nay gia đình anh thất bại vì rươi vào ruộng nhiều nhưng không biết cách giữ, chăm sóc.
Bắt đầu mua ruộng nuôi rươi từ năm 2020, vụ rươi đầu, gia đình anh T. thu gần 2 tấn rươi, thu lãi hơn 200 triệu đồng. Vụ rươi năm 2021, gia đình anh thu được hơn 2 tấn rươi, lãi hơn 300 triệu đồng. Vụ rươi năm 2022, từ giữa năm, thấy lỗ rươi nhiều như tổ ong, đào lật đất thấy rất nhiều rươi, anh chắc mẩm thu hoạch không dưới 4 tấn. Thế nhưng, hết con nước này đến con nước khác, rươi chẳng chịu nổi. Đầu tháng Chạp, trong khi nhiều gia đình chỉ có 1-2 ha mà thu đến vài tấn rươi, khu ruộng rươi của gia đình anh T. cho thu chưa đến 1 tấn. Đem chuyện rươi vào ruộng nhiều mà không chịu nổi đi hỏi những người có nhiều kinh nghiệm nuôi rươi, nhất là cán bộ kỹ thuật tại các cơ quan, đơn vị liên quan trong và ngoài huyện, anh T. mới vỡ lẽ, do rươi quá nhiều không biết cách chăm sóc hay giảm mật độ rươi, nên rươi sinh trưởng và phát triển kém, nhiều con rươi bị chết khi còn nhỏ. “Vụ rươi này, gia đình tôi lỗ hơn 300 triệu đồng. Tuy nhiên, tôi có thêm kinh nghiệm quý trong tạo môi trường sống lý tưởng cho rươi, cũng như chăm sóc bằng cách cho rươi ăn thêm hay “tỉa” bớt khi rươi vào nhiều”, anh T. phán ánh.
Không chỉ riêng gia đình anh T, mùa rươi vừa qua, nhiều gia đình làm nghề nuôi rươi ở huyện Vĩnh Bảo lâm vào tình cảnh tương tự. Theo những người có nhiều kinh nghiệm nuôi rươi trên quê lúa, đành rằng rươi là “lộc trời”, nhưng nếu không nắm được kỹ thuật chăm sóc, nhất là tạo môi trường lý tưởng có nhiều thức ăn, cho ăn thêm nếu ruộng nhiều rươi, thậm chí “tỉa” bớt rươi như cây quá sai cần tỉa bớt quả, thì “lộc giời” dù vào ruộng nhiều đến mấy, cũng trôi theo bọt nước.
Tăng cường tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc rươi
Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Vĩnh Bảo Nguyễn Hồng Sáng thông tin, vụ rươi năm 2022, tổng diện tích ruộng rươi trên địa bàn huyện khoảng hơn 450 ha, tăng hơn 20 ha so với vụ rươi năm 2021, chiếm hơn 1/3 tổng diện tích nuôi trồng thủy sản toàn huyện. Diện tích ruộng rươi chủ yếu tập trung ở vùng bãi bồi ngoài đê các xã: Giang Biên, Hòa Bình, Tân Liên, Vĩnh An, Tam Cường, Trấn Dương, Tiền Phong…Thời gian qua, UBND huyện Vĩnh Bảo tạo điều kiện chuyển đổi nhiều diện tích cấy lúa hiệu quả thấp sang cấy lúa 1 vụ kết hợp nuôi rươi. Nhờ vậy, tạo thành những vùng nuôi rươi có diện tích 40-50 ha tại các xã.
Vụ rươi vừa qua, trung bình mỗi sào ruộng rươi thu hoạch 17-20 kg rươi, cá biệt có những ruộng thu đến 50-70 kg rươi/sào. Với mức giá bán trung bình 270-300 nghìn đồng/kg, trừ các khoản chi phí, nghề nuôi rươi đem lại thu nhập cao gấp 5-7 lần trở lên so với cấy lúa, trồng rau. Tuy nhiên, theo thống kê, có khoảng hơn 100 hộ mất mùa rươi khi chỉ thu được trung bình 5-7 kg/sào, thậm chí có gia đình mất trắng khoản chi phí bỏ ra cải tạo ruộng, mua thức ăn, thuê nhân công trông coi, chăm sóc… Có cả nguyên nhân chủ quan và khách quan dẫn tới tình trạng này. Trong đó, đáng lo là một số hộ làm nghề nuôi rươi vẫn coi rươi là “lộc trời” nên không tham gia các cuộc tập huấn kỹ thuật nuôi rươi do chính quyền địa phương phối hợp cơ quan chức năng huyện, thành phố tổ chức. Hoặc tham gia cho có, không làm theo kỹ thuật được hướng dẫn.
Để khắc phục tình trạng này, theo Phó chủ tịch Thường trực UBND huyện Vĩnh Bảo Vũ Xuân Quang, thời gian tới, UBND huyện chỉ đạo Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện xem xét, đánh giá hiệu quả của các vùng nuôi rươi. Nếu khu vực nào không phù hợp với sự sinh trưởng và phát triển của rươi, khuyến cáo bà con nông dân chuyển sang nuôi trồng các loại thủy sản khác phù hợp hơn. Bên cạnh đó, tăng cường các lớp tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật nuôi rươi; đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động bà con làm theo kỹ thuật được hướng dẫn. Đồng thời, nghiên cứu, xem xét chỉ cho phép chuyển đổi từ cấy lúa hiệu quả thấp sang cấy lúa kết hợp nuôi rươi đối với khu vực thật sự phù hợp…/.