Phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi ngân sách: Tăng tính chủ động và trách nhiệm của địa phương

Việc phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi giúp các địa phương tăng tính chủ động và trách nhiệm trong quản lý ngân sách Nhà nước, thúc đẩy kinh tế -xã hội phát triển.

Trong ảnh: Đường tỉnh 359 đoạn qua thị trấn Núi Đèo (huyện Thủy Nguyên) sau khi được đầu tư nâng cấp tạo diện mạo mới cho đô thị huyện Thủy Nguyên.

Bảo đảm khả năng tự cân dối ngân sách

Theo báo cáo của UBND thành phố, năm 2023, tỷ lệ phần trăm phân chia các khoản thu cho ngân sách thành phố là 76%, tăng 6% so với năm 2022 và được giữ ổn định giai đoạn 2023- 2025. Trên cơ sở này, cũng như căn cứ các quy định hiện hành và tình hình thực tế của thành phố, thành phố quyết định phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi và tỷ lệ phần trăm phân chia các khoản thu giữa ngân sách các cấp chính quyền địa phương năm 2023 và các năm trong thời kỳ ổn định ngân sách.

Việc phân cấp, tỷ lệ phần trăm phân chia các khoản thu giữa ngân sách các cấp được thực hiện theo nguyên tắc: Tăng cường phân cấp nguồn thu phát sinh trên địa bàn quận, huyện, xã, phường, thị trấn theo hướng phân cấp tối đa; tăng cường phân cấp nguồn thu cho ngân sách cấp dưới, trong đó có các nguồn thu do thành phố quản lý nhằm bảo đảm khả năng tự cân đối ngân sách của các cấp, phấn đấu tăng số đơn vị quận, huyện tự cân đối thu, chi ngân sách so với giai đoạn trước, trong đó có huyện An Dương, Thủy Nguyên, góp phần bảo đảm điều kiện cho việc thành lập thành phố thuộc thành phố tại huyện Thủy Nguyên và thành lập đơn vị hành chính quận tại huyện An Dương vào năm 2025 theo tinh thần, mục tiêu Nghị quyết số 45 của Bộ Chính trị và Nghị quyết Đại hội 16 Đảng bộ thành phố. Bên cạnh đó, việc phân cấp bảo đảm khai thác, huy động tốt nguồn thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn, tăng cường nguồn lực cho ngân sách cấp huyện, cấp xã, giảm số bổ sung cân đối từ ngân sách cấp trên.

Cụ thể, năm 2023, thành phố có 6/14 quận, huyện (chiếm 42,9%) tự cân đối thu ngân sách là Hồng Bàng, Lê Chân, Ngô Quyền, Hải An, An Dương và Thủy Nguyên, tăng thêm 2 quận, huyện so với năm 2022. Cũng khác với năm 2022, thay vì giao thu lệ phí trước bạ ô tô trên địa bàn thành phố cho huyện Thủy Nguyên, thành phố giao thu lệ phí trước bạ ô tô về cho các quận, huyện; phân cấp cho UBND huyện Thủy Nguyên, UBND huyện An Dương thực hiện một số khoản thu do Trung ương quản lý, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài…; tăng tỷ lệ phần trăm phân chia phần trăm một số khoản thu cho ngân sách quận, huyện, xã, phường, thị trấn. Riêng đối với tiền sử dụng đất, tỷ lệ phân chia được thực hiện theo tỷ lệ ngân sách thành phố hưởng 80%, ngân sách quận, huyện hưởng 20% để bảo đảm kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 theo Nghị quyết HĐND thành phố.

Phấn đấu thực hiện tốt nhiệm vụ thu

Thực hiện hiệu quả việc phân cấp, điều tiết các khoản thu giữa các cấp ngân sách sẽ góp phần nâng cao tính chủ động và trách nhiệm của các cấp chính quyền địa phương trong việc quản lý, sử dụng nguồn ngân sách Nhà nước; bảo đảm nguồn thu đáp ứng kịp thời nhiệm vụ chi phát triển kinh tế -xã hội và giữ vững an ninh chính trị - trật tự của các cấp chính quyền địa phương. Do đó, tại hội nghị triển khai Nghị quyết của Thành ủy và HĐND thành phố về nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, dự toán thu, chi ngân sách và phát động phong trào thi đua năm 2023, đồng chí Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Tùng yêu cầu các sở, ngành, địa phương thực hiện các giải pháp đồng bộ, hiệu quả, xây dựng phương án thu tích cực ngay từ những tháng đầu năm.

Theo Chủ tịch UBND huyện Thủy Nguyên Nguyễn Huy Hoàng, để bảo đảm các tiêu chí thành lập thành phố trực thuộc thành phố Hải Phòng tại huyện Thủy Nguyên, từ năm 2022, huyện Thủy Nguyên bắt đầu thực hiện tự cân đối thu chi ngân sách. UBND thành phố phân cấp thu lệ phí trước bạ ô tô trên địa bàn toàn thành phố cho huyện. Bước sang năm 2023, thành phố tiếp tục tăng cường phân cấp nguồn thu phát sinh trên địa bàn quận, huyện, xã phường, thị trấn theo hướng phân cấp tối đa để góp phần nâng cao tính chủ động của chính quyền cấp quận, phường trong quản lý, khai thác nguồn thu trên địa bàn và sử dụng các nguồn thu đáp ứng nhu cầu, nhiệm vụ của địa phương. Trong đó, hỗ trợ Thủy Nguyên tiếp tục bảo đảm tự cân đối thu chi, thành phố phân cấp cho huyện thu hơn 366,3 tỷ đồng từ khu vực doanh nghiệp nhà nước do Trung ương quản lý và hơn 391,9 tỷ đồng từ khu vực đầu tư nước ngoài… Cũng như huyện Thủy Nguyên, năm 2023, nhiệm vụ thu ngân sách của huyện An Dương khá nặng với dự toán thu thành phố giao là hơn 3.513,1 tỷ đồng. Trong đó, thu từ khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài hơn 1643 tỷ đồng. Từ thực tế cho thấy, việc thực hiện nhiệm vụ thu này phụ thuộc vào điều kiện của các doanh nghiệp. Do đó, để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách, hai địa phương xác định tập trung cao các giải pháp cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, hỗ trợ doanh nghiệp duy trì, phát triển sản xuất, kinh doanh…/.

bài: HÀ MINH - ảnh: trung kiên