Rộn ràng sân khấu đầu Xuân
(HPĐT)- Đầu xuân, lễ hội được tổ chức tưng bừng khắp nơi, nhất là tại các làng quê. Đây cũng là dịp sân khấu truyền thống hoạt động nhộn nhịp trở lại sau hơn 2 năm vắng bóng vì dịch bệnh. Những người làm nghề không khỏi vui mừng khi nghệ thuật dân tộc đi sâu vào đời sống nhân dân một cách tự nhiên.

Cảnh trong vở diễn cải lương “Hội vật cầu” về lễ hội của làng Kim Sơn (xã Tân Trào, huyện Kiến Thụy).
“Nghe giục trống chèo, bế bụng đi xem”
Mở màn Hội thi truyền thống vật dân tộc thời Mạc lần thứ 2 (huyện Kiến Thụy) là tiếng trống rộn rã, tiếng hát ngọt ngào của các nghệ sĩ đến từ Đoàn Chèo Hải Phòng, với vở diễn “Keo vật thiên mệnh”. Không khí lễ hội được nhân lên, khi qua vở chèo, người xem hiểu được ý nghĩa, giá trị của hội vật, ý chỉ của hoàng đế Mạc Đăng Dung khi ban việc duy trì, phát triển hội vật làng Cổ Trai (Kiến Thụy) giúp người dân tăng cường sức khỏe, lao động sản xuất, bảo vệ đất nước...
NSƯT Thanh Bình (Đoàn Chèo Hải Phòng) đóng vai hoàng đế Mạc Đăng Dung trong vở chèo “Keo vật thiên mệnh” phấn khởi chia sẻ, sau hơn 2 năm dịch bệnh, các lễ hội tạm ngừng, năm nay lễ hội được tổ chức trở lại bình thường, nhân dân, du khách đắm say với các làn điệu chèo, khiến các nghệ sĩ vui mừng, hạnh phúc khi sân khấu truyền thống “sống lại” tại lễ hội. Chị Nguyễn Thị Vui tham gia hội vật bày tỏ, “Trong tiết mưa xuân, tiếng đàn, tiếng hát của các nghệ sĩ rộn ràng khiến tôi càng yêu mến nghệ thuật cổ truyền”.
Trong tháng Giêng, Đoàn Chèo Hải Phòng “chạy sô” biểu diễn tại nhiều lễ hội. Nghệ thuật chèo phù hợp các lễ hội vì gắn với lịch sử, văn hóa, dễ thấm vào đời sống cộng đồng. Vì vậy, các nghệ sĩ kín lịch biểu diễn phục vụ nhân dân thành phố. Tại các lễ hội ở xã Giang Biên (huyện Vĩnh Bảo), thị trấn Tiên Lãng (huyện Tiên Lãng), Phù Liễn (quận Kiến An), Đa Phúc (quận Dương Kinh), Mỹ Đồng (huyện Thủy Nguyên), Đặng Cương (huyện An Dương), chúng tôi biểu diễn các hoạt cảnh chèo ngắn, vở chèo sân khấu truyền hình “Chuyện tình bên sông Đa Độ”, trích đoạn hầu đồng… Đoàn đang chuẩn bị tập vở “Đông Hải đại tướng quân” biểu diễn vào Lễ hội truyền thống Nữ tướng Lê Chân (quận Lê Chân) vào đầu tháng 2 âm lịch tới”, Phó trưởng Đoàn Chèo Hải Phòng Trần Quốc Kiên cho biết.
Dường như ở hầu hết lễ hội làng quê của Hải Phòng, đâu đâu cũng rộn tiếng trống chèo, như thúc giục người dân đi trảy hội. Ngoài đoàn nghệ thuật chuyên nghiệp, các chiếu chèo đến từ các nghệ sĩ “không chuyên” của các câu lạc bộ chèo thôn, xã cũng đang góp phần phát huy giá trị dân tộc. Nhà nghiên cứu văn hóa Nguyễn Đình Chỉnh, Phó chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Hải Phòng cho rằng, đưa sân khấu truyền thống vào lễ hội là nét đẹp được duy trì bao đời nay của các địa phương như một lẽ tự nhiên.
Lễ hội truyền thống vào cải lương
Sân khấu truyền hình Hải Phòng kịp thời ra mắt công chúng thành phố vở cải lương “Hội vật cầu” vào cuối tháng 1 vừa qua, đúng dịp Tết Nguyên đán Quý Mão, càng lan tỏa nghệ thuật truyền thống và vẻ đẹp đặc trưng của lễ hội làng quê nơi miền đất cửa biển.
Vở cải lương “Hội vật cầu” về lễ hội làng Kim Sơn (huyện Kiến Thụy) như hồi trống khai hội trên toàn thành phố, tính hiệu quả, lan tỏa thêm sâu rộng trong sự cổ vũ, thưởng thức nhiệt tình của người dân thành phố qua màn ảnh nhỏ. Trên sân khấu cải lương, hội vật cầu đậm chất trữ tình sâu lắng, bay bổng và hào sảng gắn với lịch sử giữ nước của cha ông ta đánh thắng quân giặc phương Bắc năm xưa. Trưởng Đoàn Cải lương Hải Phòng Vũ Gia Thùy cho biết, đoàn tự hào khi chọn vở diễn “Hội vật cầu” mang màu sắc lễ hội dịp đầu Xuân Quý Mão để phục vụ công chúng thành phố. Vở diễn đi sâu khai thác câu chuyện lịch sử, văn hóa của vùng đất Kiến Thụy, góp phần giáo dục truyền thống văn hoá lịch sử hào hùng của ông cha để lại. Đoàn đầu tư vở diễn công phu, lần đầu có nghệ sĩ cải lương đến từ 3 Nhà hát Cải lương Việt Nam, Nhà hát Cải lương Hà Nội và Đoàn Cải lương Hải Phòng phối hợp thực hiện. Trong sự đón nhận nồng nhiệt của người xem, nghệ thuật cải lương vì thế thêm sức sống trong cộng đồng.
Ngoài vở diễn sân khấu truyền hình, Đoàn Cải lương Hải Phòng tiếp tục mang vở diễn và các khúc tân cổ giao duyên biểu diễn phục vụ nhân dân tại các lễ hội truyền thống. Đoàn Nghệ thuật múa rối Hải Phòng cũng đang tất bật mang các đoạn trích vở diễn sân khấu truyền hình Hải Phòng “Lời thề” tới phục vụ các lễ hội. Các loại hình nghệ thuật truyền thống nhộn nhịp vào mùa biểu diễn và phát huy giá trị tại các lễ hội đầu năm, sau thời gian dài phải tạm dừng, thu hẹp./.