Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) có nhiều điểm mới về bồi thường, giải phóng mặt bằng

Các trường hợp thu hồi đất để phát triển kinh tế xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng; các tiêu chí, điều kiện đã quy định trong dự thảo Luật.

Điều 78 của dự thảo Luật quy định cụ thể các trường hợp Nhà nước thu hồi đất: Dự án công trình đầu tư công hoặc dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư; dự án do Quốc hội chấp thuận chủ trương đầu tư; dự án công trình công cộng không nhằm mục đích kinh doanh; dự án do Nhà nước đầu tư để tạo quỹ đất; dự án xây dựng trụ sở làm việc của tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao; dự án công trình để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng, trong đó có trường hợp thu hồi đất để thực hiện dự án đô thị, nhà ở thương mại. Đồng thời, quy định về điều kiện, tiêu chí thu hồi đất (chỉ thu hồi đất để tạo quỹ đất đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu thầu dự án có sử dụng đất; được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép cho hoạt động khoáng sản; bị ô nhiễm môi trường, có nguy cơ sạt lở, sụt lún, bị ảnh hưởng bởi thiên tai có nguy cơ đe dọa đến tính mạng của người dân; hoặc để di dời các công trình, cơ sở sản xuất kinh doanh thuộc trường hợp phải di dời do ô nhiễm môi trường theo quy định hoặc để bố trí tái định cư; khu dân cư bị xuống cấp nghiêm trọng về hạ tầng và không phù hợp với quy hoạch).

Việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất đề nghị cho ý kiến về nguyên tắc bồi thường về đất khi Nhà nước thu hồi đất (Điều 89), trong đó ngoài quy định bồi thường về đất được thực hiện bằng việc giao đất có cùng mục đích sử dụng còn quy định bồi thường bằng đất khác mục đích sử dụng với loại đất bị thu hồi hoặc nhà ở. Việc lập và thực hiện khu tái định cư (Điều 106), quy định trước khi thu hồi đất phải xây dựng khu tái định cư, đồng thời, quy định về các điều kiện để xây dựng các khu tái định cư (hạ tầng kỹ thuật; hạ tầng xã hội; phù hợp với điều kiện, phong tục, tập quán của từng vùng, miền) và thứ tự ưu tiên lựa chọn địa điểm tái định cư (tại địa bàn cấp xã nơi có đất bị thu hồi; đến địa bàn cấp huyện thuộc tỉnh, thành phố nơi có đất thu hồi, rồi mới đến địa bàn khác có điều kiện tương đương). Tại chương 7, dự thảo Luật quy định cụ thể nguyên tắc việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư phải đi trước một bước; tổ chức được giao nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng phải thông báo trước các trường hợp phải di chuyển chỗ ở, dự kiến phương án bố trí tái định cư, địa điểm, quy mô quỹ đất, quỹ nhà tái định cư, thiết kế, diện tích từng lô đất, căn hộ, giá đất, giá nhà tái định cư.

(Theo tài liệu hướng dẫn lấy ý kiến đóng góp Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) của Sở Tài nguyên và Môi trường)