Phát triển nguồn nhân lực ngành y tế: Chú trọng bảo đảm “lượng” và “chất”

Việt Hoàng (thực hiện) 27/02/2023 11:15

(HPĐT)- Nghề y là nghề đặc biệt vì liên quan mật thiết tới sức khỏe, tính mạng của người dân. Điều đó đòi hỏi nhân lực ngành Y tế phải đáp ứng yêu cầu cả về chuyên môn và y đức. Trò chuyện với phóng viên Báo Hải Phòng nhân kỷ niệm 68 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27-2-1955 - 27-2-2023), đồng chí TRẦN QUỐC TRINH, Phó giám đốc Sở Y tế nhấn mạnh: Muốn phát triển nguồn nhân lực ngành Y tế bảo đảm cả “lượng” và “chất”, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, phải thực sự quan tâm tới công tác tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng và có cơ chế đãi ngộ đặc biệt.

Ngành Y tế nỗ lực xây dựng đội ngũ nhân lực có chất lượng cao về chuyên môn.

Trong ảnh: Ê-kíp Khoa Tim mạch (Bệnh viện hữu nghị Việt - Tiệp) thực hiện nội soi can thiệp tim mạch điều trị người bệnh. Ảnh: Tường Minh

- Đồng chí cho biết những kết quả nổi bật trong công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức ngành Y tế hiện nay?

- Xác định đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức là nhiệm vụ trọng tâm và xuyên suốt, trong đó cần quan tâm cả về chuyên môn, nghiệp vụ, y đức, hằng năm, Sở Y tế chỉ đạo các đơn vị thực hiện công tác đào tạo liên tục theo đúng quy định tại Thông tư số 22 và Thông tư số 26 của Bộ Y tế. Các đơn vị cử nhiều lượt cán bộ, công chức, viên chức đào tạo trong nước, ngoài nước để nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị. Trong đó, mỗi năm cử 5 -7% số công chức, viên chức đi học tập nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.

Hiện, ngành Y tế có 9 cơ sở công lập và 1 cơ sở ngoài công lập được Bộ Y tế công nhận là cơ sở đào tạo liên tục. Trong đó, Sở Y tế phối hợp Trường đại học Y Dược Hải Phòng đào tạo 30 bác sĩ theo địa chỉ và nhu cầu sử dụng của các cơ sở y tế. Các đơn vị trực thuộc đều xây dựng chương trình phát triển nguồn nhân lực và kế hoạch đào tạo hằng năm, có quy chế hỗ trợ đào tạo, bồi dưỡng đối với từng đơn vị; huy động và sử dụng kinh phí đào tạo và thực hiện đa dạng hóa các loại hình đào tạo, bồi dưỡng trong và ngoài nước. Mặt khác, các đơn vị tăng cường các hoạt động nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ, tăng cường trao đổi chuyên môn, truyền bá kinh nghiệm đến đội ngũ tri thức trẻ; tôn trọng, phát huy tính tự chủ và nâng cao hiệu quả trong hoạt động nghiên cứu, sáng tạo; gắn đào tạo đại học, sau đại học với nghiên cứu khoa học, với vị trí việc làm.

- Để đạt được những kết quả kể trên, ngành tham mưu thành phố ban hành các cơ chế, chính sách như thế nào?

- Việc hoàn thiện cơ chế, chính sách về đào tạo, đãi ngộ, thu hút nhân lực chất lượng cao ngành Y tế tập trung chủ yếu đối với các trường hợp bác sĩ, dược sĩ, nhất là các chuyên gia đầu ngành, các trường hợp phong hàm giáo sư, phó giáo sư, trực tiếp chăm lo và đào tạo đội ngũ kế cận. Sở Y tế có tờ trình báo cáo UBND thành phố về Đề án cơ chế, chính sách đào tạo, đãi ngộ, thu hút nhân lực chất lượng cao ngành Y tế thành phố. Đồng thời, để thu hút, xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ Y tế có trình độ đại học và sau đại học, Thành ủy, UBND thành phố chỉ đạo ngành Y tế đề xuất, triển khai nhiều giải pháp, trong đó xây dựng và ban hành cơ chế, chính sách hỗ trợ đào tạo, thu hút nguồn nhân lực, như Quyết định số 2252 của UBND thành phố về việc quy định tạm thời chế độ ưu đãi đối với bác sĩ, dược sĩ đang công tác hoặc chuyển công tác trong ngành Y tế. Chế độ ưu đãi gồm: ưu đãi nhà ở, bố trí hợp lý hóa gia đình, trợ cấp thêm ngoài lương; được thanh toán học phí, kinh phí mua tài liệu học, hỗ trợ kinh phí bảo vệ luận văn, khi được phong học hàm, hỗ trợ kinh phí đi lại, tạm trú và chế độ ưu đãi với người được mời giảng bài, hội chẩn, phẫu thuật. Cùng với đó, ngành tham mưu UBND thành phố ban hành Quyết định số 2318 quy định về chế độ trợ cấp đối với cán bộ, công chứ, viên chức được cử đi đào tạo, bồi dưỡng...

Hiện, nhân lực ngành Y tế Hải Phòng có 14.960 người, trong đó nhân lực có trình độ chuyên môn y 11.484 người, đạt tỷ lệ 78%; tỷ lệ bác sĩ/vạn dân năm 2021 là 14; tỷ lệ dược sĩ/vạn dân năm 2021 là 2,92; tỷ lệ bác sĩ có trình độ sau đại học trong tổng số bác sĩ chiếm 42%. Tính đến năm 2022, toàn ngành Y tế thành phố có 7 phó giáo sư, 61 tiến sĩ, tiến sĩ khoa học, 229 thạc sĩ, 257 bác sĩ chuyên khoa 2, 985 bác sĩ chuyên khoa 1 và 9.637 nhân viên y tế có trình độ đại học, cao đẳng trở lên.

- Theo đồng chí, công tác phát triển nguồn nhân lực ngành Y tế còn có vướng mắc, khó khăn gì?

- Có thể khẳng định, hiện ngành Y tếxây dựng được đội ngũ quản lý, đội ngũ làm công tác chuyên môn có chất lượng cao, có các chuyên gia đầu ngành phù hợp với xu thế phát triển khoa học và công nghệ thế giới, đáp ứng yêu cầu “Xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng trở thành Trung tâm y tế vùng Duyên hải Bắc bộ” theo Kết luận số 226 của Ban Thường vụ Thành ủy về sơ kết 5 năm thực hiện Nghị quyết 07-NQ/TU cũng như mục tiêu Nghị quyết số 45 của Bộ Chính trị đề ra.

Mặc dù có nhiều nỗ lực, song cơ chế, chính sách và đãi ngộ của thành phố hiện vẫn có những hạn chế nên chưa thu hút được nhân lực y tế về vùng khó khăn (huyện đảo, y tế xã, phường), một số chuyên ngành khó tuyển dụng (pháp y, lao, tâm thần, giải phẫu bệnh lý, y học dự phòng, dược sĩ đại học)…, nhân lực y tế chất lượng cao. Bên cạnh đó, việc thực hiện chế độ ưu đãi, trợ cấp trong đào tạo chỉ thực hiện được ở một số đơn vị lớn trong thành phố do nguồn kinh phí đơn vị chi trả. Liên Bộ, các cơ sở đào tạo và thành phố cũng chưa thực hiện cơ chế ưu tiên điểm tuyển sinh, miễn học phí trong đào tạo nhân lực y tế, chưa chú trọng trong đào tạo nhân lực đối với các chuyên ngành hiếm, các bệnh viện và trung tâm y tế tuyến huyện để bảo đảm đủ số lượng bác sĩ trong triển khai nhiệm vụ và tạo nguồn đào tạo sau đại học.

- Vậy, ngành Y tế có đề xuất, kiến nghị nào để tháo gỡ vướng mắc, khó khăn trên?

- Ngành Y tế kiến nghị liên Bộ Giáo dục và Đào tạo, Y tế, UBND thành phố và các cơ sở đào tạo cần thực hiện cơ chế ưu tiên điểm tuyển sinh, miễn học phí trong đào tạo nhân lựcy tế, thực hiện đào tạo bác sĩ theo địa chỉ và nhu cầu sử dụng của các đơn vị gắn với cơ chế đền bù phù hợp khi không thực hiện cam kết trong đào tạo nhân lực đối với các chuyên ngành hiếm, các bệnh viện và trung tâm y tế tuyến huyện, để bảo đảm đủ số lượng bác sĩ trong triển khai nhiệm vụ và tạo nguồn cho đào tạo sau đại học. Bên cạnh đó, cần có cơ chế chính sách phù hợp, đồng bộ; đầu tư nguồn lực thích đáng cho y tế; thực hiện đãi ngộ xứng đáng đối với cán bộ y tế; có các chính sách thu hút, đãi ngộ đủ mạnh để khuyến khích người có trình độ chuyên môn làm việc tại các đơn vị y tế công lập, nhất là y tế cơ sở.

Tới đây, Sở Y tế sẽ xây dựng dự thảo kế hoạch thực hiện Kết luận số 226 của Ban Thường vụ Thành ủy, trình UBND thành phố phê duyệt, trong đó tập trung xây dựng đội ngũ nhân lực ngành Y tế. Năm 2023, Sở Y tế cũng xây dựng dự thảo Nghị quyết đặc thù của địa phương về thu hút và hỗ trợ nguồn nhân lực y tế giai đoạn 2023- 2027 trình HĐND thành phố xem xét, thông qua. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng và là điều kiện để thu hút và phát triển nguồn nhân lực y tế, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ đề ra trong tình hình mới. Tuy nhiên, để tạo điều kiện, môi trường làm việc cho đội ngũ nhân lực, ngành Y tế đề xuất thành phố quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế hiện đại để triển khai các kỹ thuật cao như ghép tạng, can thiệp mạch, can thiệp bào thai, can thiệp phôi, các kỹ thuật sinh học phân tử để chẩn đoán ADN và chẩn đoán sớm các bệnh về di truyền... và xây dựng các trung tâm kỹ thuật cao của thành phố ngang tầm cấp vùng như trung tâm can thiệp tim mạch, trung tâm ung bướu, trung tâm ghép tạng, trung tâm hỗ trợ sinh sản...

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!

Việt Hoàng (thực hiện)