Đề án xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu nền địa lý: Bảo đảm đồng bộ và thống nhất

bài: NGUYÊN MAI - ảnh: trung kiên 16/03/2023 14:21

(HPĐT)- Sở Tài nguyên và Môi trường đang tập trung triển khai dự án xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu nền địa lý quốc gia và bản đồ nền địa hình tỷ lệ 1/2000 và 1/5000. Việc hoàn thiện đề án này là cơ sở để khắc phục tình trạng thiếu cơ sở dữ liệu và công tác quản lý phân tán.

Toàn bộ cơ sở dữ liệu hệ thống hạ tầng kỹ thuật như điện, nước, công trình xây dựng... được tích hợp hệ thống cơ sở dữ liệu nền địa lý GIS.

Trong ảnh: Toàn cảnh nút giao thông Nam cầu Bính (quận Hồng Bàng).

Dữ liệu phân tán, không được cập nhật thường xuyên

Theo Trưởng Phòng đo đạc bản đồ và viễn thám (Sở Tài nguyên và Môi trường) Phạm Thanh Hải: Cơ sở dữ liệu nền địa lý mô tả thế giới thực ở mức cơ sở, có độ chính xác và độ chi tiết bảo đảm để làm nền cho việc xây dựng các hệ thống thông tin địa lý chuyên đề khác. Cơ sở dữ liệu nền địa lý có thể được xây dựng từ nhiều nguồn dữ liệu khác nhau như: ảnh hàng không, ảnh vệ tinh hoặc bản đồ địa hình. Tuy nhiên, việc sử dụng bản đồ địa hình làm đầu vào để xây dựng cơ sở dữ liệu nền địa lý là giải pháp kinh tế nhất vì bản đồ địa hình thể hiện các đối tượng địa lý trên bề mặt Trái đất một cách khái quát, với độ chính xác nhất định tùy thuộc vào tỷ lệ bản đồ. Tuy nhiên, hệ thống cơ sở dữ liệu nền địa lý hình và bản đồ địa hình của thành phố còn hạn chế.

Hệ thống cơ sở dữ liệu nền địa lý của thành phố gồm hơn 510 mảnh bản đồ địa hình tỷ lệ 1/2000, tương đương với 43% số diện tích thành phố được đo đạc, lập bản đồ và 67 mảnh bản đồ địa hình tỷ lệ 1/10.000, bao trùm toàn bộ diện tích thành phố. Số bản đồ địa hình này do Bộ Tài nguyên và Môi trường thực hiện và bàn giao cho thành phố quản lý, sử dụng từ năm 2010. Song trên địa bàn thành phố còn có hệ thống bản đồ chuyên đề, như: bản đồ quy hoạch sử dụng đất, kế hoạch sử dụng đất; quy hoạch xây dựng, giao thông, nông nghiệp; bản đồ thổ nhưỡng, bản đồ viễn thám và các hệ lưới tọa độ; rồi hệ thống cơ sở dữ liệu nền địa lý về giao thông, điện lực, cấp thoát nước... Các bản đồ chuyên đề, cơ sở dữ liệu nền địa lý chuyên khác này được quản lý ở nhiều cơ quan, đơn vị khác nhau lưu trữ riêng, chưa được cung cấp, chia sẻ để sử dụng chung. Đáng chú ý, hiện nay, các dữ liệu này được xây dựng theo các tiêu chuẩn không thống nhất, chưa bảo đảm để tích hợp, sử dụng chung. Mặt khác, phần lớn dữ liệu địa lý chưa được cập nhật kịp thời, trong khi địa hình có biến động thường xuyên.

Tổng giám đốc Công ty Thiết kế xây dựng Miền Duyên Hải Mai Văn Sỹ cho biết, hiện nay, hệ thống mốc địa chính cơ sở, mốc toạ độ được thành lập nhiều năm trước, hiện một số mốc giới đã mất hoặc bị địa hình, địa vật che khuất. Hệ thống cơ sở dữ liệu nền địa lý và bản đồ địa hình không được cập nhật thường xuyên ảnh hưởng đến việc đo đạc, lập bản đồ địa chính là bản đồ thể hiện các thửa đất và các yếu tố địa lý có liên quan, gây khó khăn công tác quản lý và đơn vị thực hiện việc đo đạc lập bản đồ.

Tập trung đẩy nhanh tiến độ thực hiện

Căn cứ Quyết định số 40/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Đề án “Xây dựng, hoàn thiện cơ sở dữ liệu nền địa lý quốc gia”, từ năm 2020, Sở Tài nguyên và Môi trường xây dựng đề cương nhiệm vụ “Xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu nền địa lý quốc gia tỷ lệ 1/2000 và 1/5000 thành phố Hải Phòng”. Đề cương đề án được Cục Đo đạc, Bản đồ và Thông tin địa lý Việt Nam cho ý kiến lần 2. Hiện Sở Tài nguyên và Môi trường báo cáo UBND thành phố đồng ý chủ trương của đề án. Trên cơ sở đó, Sở đang hoàn thiện hồ sơ, thiết kế kỹ thuật, dự toán nhiệm vụ của đề án và triển khai các bước thực hiện dự án theo quy định. Sở Tài nguyên và Môi trường cũng đề nghị Sở Xây dựng cho ý kiến về việc cung cấp tư liệu ảnh viễn thám, sản phẩm đo đạc thành lập bản đồ địa hình; phấn đấu đề án hoàn thành vào cuối năm 2023. Qua đó, thực hiện hóa việc sử dụng cơ sở dữ liệu nền địa lý dùng chung, thống nhất trên phạm vi toàn bộ lãnh thổ Việt Nam, làm tiền đề xây dựng hạ tầng hạ tầng dữ liệu không gian quốc gia trong xu thế phát triển chung của thế giới.

Theo Phó giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Phạm Minh Thành, nhiệm vụ của đề án là xây dựng và cập nhật cơ sở dữ liệu nền địa lý và bản đồ địa hình trên đất liền tỷ lệ 1:2.000, 1:5.000 cho khu vực đô thị, khu vực phát triển đô thị, khu chức năng đặc thù, khu vực cần lập quy hoạch phân khu và quy hoạch nông thôn, khu vực cửa sông, cảng biển tại thành phố Hải Phòng. Cơ sở dữ liệu nền địa lý và bản đồ địa hình xây dựng dạng giấy và số. Đây là giải pháp cần thiết, khắc phục tình trạng thiếu thống nhất xây dựng, quản lý dữ liệu địa hình, nền địa lý của thành phố thời gian qua./.

bài: NGUYÊN MAI - ảnh: trung kiên