Tình trạng hạn, mặn nguồn nước sản xuất vụ Xuân 2023: Nhiều diện tích thiếu nước

Bài và ảnh: VĂN CƯỜNG 28/03/2023 11:03

(HPĐT)- Hiện vụ lúa Xuân 2023 đang bước vào giai đoạn sinh trưởng, phát triển. Tuy nhiên, trước tình trạng xâm nhập mặn sâu, mùa mưa đến muộn, nhiều diện tích sản xuất lúa tại các địa phương đứng trước nguy cơ thiếu nước kéo dài. Để bảo vệ cây trồng, các cơ quan chức năng, doanh nghiệp thủy lợi thực hiện nhiều giải pháp, bảo đảm vụ sản xuất lúa Xuân thắng lợi.

Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ bố trí máy bơm dã chiến bơm nước phục vụ diện tích sản xuất nông nghiệp xã Tân Viên, huyện An Lão.

Các cánh đồng “khát nước”

Sáng 24-3, tại khu đồng Chiều với diện tích hơn 32 ha, ở thôn Kinh Điền, xã Tân Viên (huyện An Lão), bà con nông dân tranh thủ thời gian, khẩn trương bơm nước lên ruộng, sau nhiều ngày cánh đồng bị khô hạn. Ông Đặng Xuân Huy, người dân thôn Kinh Điền (xã Tân Viên) cho biết: “Gia đình cấy hơn 4 sào lúa ở cánh đồng Chiều. Thời điểm này, lúa đang trong giai đoạn sinh trưởng, phát triển mạnh, cần được tưới dưỡng và chăm bón. Tuy nhiên, do tình trạng xâm nhập mặn, hệ thống kênh mương nội đồng khô hạn, nông dân không thể lấy nước vào ruộng, lúa phát triển kém. Trước khó khăn này, Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ lắp đặt máy bơm dã chiến, bơm liên tục từ kênh cấp 1 vào kênh mương nội đồng. Có nước tôi cùng bà con trong thôn tranh thủ bơm nước lên ruộng để cây lúa có đủ nước, sinh trưởng tốt”.

Theo Phó chủ tịch Thường trực UBND xã Tân Viên (An Lão) Nguyễn Văn Vĩ, tổng diện tích sản xuất nông nghiệp của địa phương vụ Xuân 2023 là hơn 350 ha. Tuy nhiên, do tình trạng hạn, mặn xâm nhập sâu, xã có hơn 100 ha lúa bị thiếu nước. Trước thực trạng đó, lãnh đạo xã kiến nghị UBND huyện, Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ sớm có giải pháp khắc phục. Qua việc thăm đồng, đánh giá tình hình thực tế, từ ngày 20- 3, Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ lắp đặt 3 máy bơm dã chiến tại khu đồng Chiều, Ba Cả hoạt động 20/24h/ngày. Sau 4 ngày liên tục bơm bổ sung, diện tích lúa bị thiếu nước của địa phương được cấp nước đầy đủ.

Phó trưởng Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Kiến Thụy Phạm Xuân Nam thông tin, để phục vụ đủ nước tưới, dưỡng diện tích cây trồng vụ Xuân 2023, Phòng triển khai đồng bộ các giải pháp khắc phục khó khăn, chống khô hạn, xâm nhập mặn. Cụ thể, tham mưu với UBND huyện chỉ đạo các xã, thị trấn nạo vét kênh dẫn, cửa lấy nước và kênh trữ nước cho các trạm bơm hoạt động; quản lý nguồn nước ngọt tưới tiết kiệm, hiệu quả. Tuy nhiên, do tình trạng xâm nhập mặn sâu, hiện diện tích sản xuất nông nghiệp tại 3 xã: Thụy Hương, Kiến Quốc và Tân Trào xuất hiện tình trạng thiếu nước. Nguy cơ diện tích thiếu nước mở rộng nếu hệ thống thủy lợi không được bổ sung nguồn nước những ngày tới.

Chủ động giải pháp khắc phục

Phó tổng giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Đa Độ Đồng Quang Đức lo ngại, do tình trạng xâm nhập mặn sâu và tăng cao, kéo dài, việc lấy nước vào hệ thống thủy lợi rất khó khăn. Tính từ đầu vụ Xuân 2023 đến cuối tháng 3- 2023, trung bình mỗi con nước kéo dài khoảng 8-10 ngày thì chỉ lấy được 2-3 ngày (chủ yếu vào cuối con nước); thời gian lấy nước chỉ được 1 đến 2 giờ (trước đây lấy 7 đến 8 giờ/ ngày). Tại thời điểm tháng 3-2023, độ mặn tăng cao bất thường, có thời điểm lên đến 5,6‰, gấp 8- 9 lần so với các năm trước. Do vậy, mực nước trung bình trong hệ thống thủy lợi Đa Độ duy trì mức +0,7 m đến + 0,75 m, thấp hơn khoảng 25 cm so với yêu cầu. Nước nhiễm mặn, lượng nước trong các hệ thống kênh mương nội đồng không được bổ sung dẫn tới cạn kiệt, khô hạn. Qua khảo sát nhanh của doanh nghiệp với các quận, huyện xác định khoảng hơn 200 ha lúa trên địa bàn các huyện: An Lão, Kiến Thụy và quận Dương Kinh xuất hiện tình trạng thiếu nước. “Để khắc phục tình trạng thiếu nước sản xuất nông nghiệp, công ty yêu cầu các Trạm khai thác công trình thủy lợi kiểm tra, đánh giá hoạt động của các trạm bơm để sửa chữa hư hỏng, chuẩn bị vật tư cần thiết; bổ sung 3 máy bơm dã chiến bơm nước lên cánh đồng thiếu nước dài ngày. Đồng thời, phân công cán bộ, công nhân viên thường trực tại cống đầu mối Trung Trang thường xuyên đo độ mặn tại các cửa cống lấy nước, khi có nguồn nước ngọt là tranh thủ vận hành hết công suất; phối hợp UBND các quận, huyện, nhân dân các địa phương tổ chức ra quân nạo vét, khơi thông dòng chảy, kênh nông, đầy…”- đồng chí Đồng Quang Đức nêu giải pháp.

Theo Phó trưởng Phòng Quản lý nước và công trình thủy lợi, Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai (Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) Trịnh Doãn Tuyền, thời điểm cuối tháng 3, lúa trên các cánh đồng đang sinh trưởng mạnh, chuẩn bị làm đòng. Để chủ động khắc phục tình trạng xâm nhập mặn, bảo vệ cây trồng, đơn vị tham mưu lãnh đạo Chi cục, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn khẩn trương chỉ đạo UBND các quận, huyện, doanh nghiệp khai thác công trình thủy lợi nhanh chóng nạo vét các cửa cống lấy nước, các tuyến kênh chính, tu bổ sửa chữa kênh xây; duy tu bảo dưỡng các cống, trạm bơm điện bảo đảm vận hành phục vụ sản xuất; tăng cường công tác kiểm tra công trình, kiểm tra nồng độ mặn, túc trực vận hành các công trình thủy lợi, tận dụng tối đa khả năng lấy, trữ nước vào hệ thống, thau đảo nguồn nước giảm thiểu tình trạng ô nhiễm tại các tuyến kênh; lắp đặt máy bơm dầu, máy bơm dã chiến bơm nước tưới cho cây trồng./.

Bài và ảnh: VĂN CƯỜNG