Khắc phục hậu quả vụ cháy chợ Tam Bạc: Xây dựng chợ mới để người dân yên tâm kinh doanh
(HPĐT)- Sau khi chợ Tam Bạc bị cháy, các hộ kinh doanh tại chợ có ý kiến đề nghị thành phố xây dựng chợ mới trên nền vị trí chợ cũ đã bị cháy. Đây là nguyện vọng chính đáng của người dân, tuy nhiên không phù hợp với quy hoạch hiện tại, cũng như thực tế phát triển của thành phố. Chính vì vậy, vấn đề mấu chốt nhất để khắc phục hậu quả vụ cháy chợ Tam Bạc hiện nay là nhanh chóng xây dựng chợ mới để các hộ sớm có địa điểm kinh doanh ổn định. Mặc dù là vấn đề nan giải, nhưng nếu có tiếng nói chung, có sự đồng thuận của thành phố và người dân thì chắc chắn sẽ thành công.

Đại diện lãnh đạo quận Hồng Bàng thăm, động viên gia đình tiểu thương bị ảnh hưởng bởi vụ cháy chợ Tam Bạc. Ảnh: Thu Thủy
Phương án xây chợ Tam Bạc trên nền cũ không phù hợp
Tại hội nghị ngày 24-3, Chủ tịch UBND thành phố làm việc với 20 công dân là đại diện các hộ kinh doanh tại chợ Tam Bạc, đại diện lãnh đạo Sở Công Thương và quận Hồng Bàng nêu rõ, chợ Tam Bạc trước khi xảy ra vụ cháy là chợ hạng 1 cấp đô thị (quy mô hơn 400 điểm kinh doanh); có tổng diện tích 3.391 m2 gồm 428 hộ kinh doanh với trên 775 điểm kinh doanh. Chợ vẫn có thể tồn tại một thời gian nữa nếu không bị cháy vì là lịch sử để lại, chợ vốn có từ lâu đời. Tuy nhiên, do chợ đã bị cháy hoàn toàn và muốn xây dựng lại, phải bảo đảm quy hoạch, đáp ứng các quy định về chợ hiện hành. Tại văn bản số 873 ngày 22-3 gửi UBND thành phố, Sở Công Thương khẳng định rõ: Theo Quy chuẩn Việt Nam (QCVN 01:2021/BXD), diện tích tối thiểu đối với chợ quy mô cấp đô thị là 10.000 m2. Còn theo tiêu chí quy hoạch đối với chợ hạng 1 theo Quyết định số 6481 ngày 26-6-2015 của Bộ Công Thương về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển mạng lưới chợ toàn quốc đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2035 thì chợ loại 1 phải nằm ở trung tâm kinh tế - thương mại của các quận thuộc thành phố trực thuộc Trung ương; có khả năng kết nối và sử dụng thuận tiện mạng lưới giao thông đến các chợ vừa và nhỏ trong nội thị và đến các chợ khu vực, chợ vùng khác của địa phương; bảo đảm các quy định hiện hành về quốc phòng an ninh, trật tự an toàn giao thông và không gây tác động xấu tới môi trường, môi sinh. Diện tích mặt bằng nền chợ tối thiểu là 6.000 m2 (đối với chợ cải tạo, nâng cấp đạt chuẩn chợ hạng 1) và tối thiểu là 8.000 m2 (đối với chợ hạng 1 chợ mới), không kể diện tích dành cho đường đi, bãi đỗ xe và các công trình phụ trợ khác, được đầu tư xây dựng kiên cố, hiện đại với số điểm và hộ kinh doanh chuyên nghiệp, thường xuyên trong chợ tối thiểu trên 400 điểm kinh doanh…
Đối chiếu với các tiêu chuẩn trên thì rõ ràng tại vị trí chợ Tam Bạc hiện nay không đủ điều kiện để xây dựng chợ mới loại 1. Hơn nữa, không chỉ các cấp chính quyền, các ngành quản lý mà ngay cả người dân thành phố cũng đều nhận ra những bất cập tại vị trí chợ hiện tại. Diện tích nhỏ, lối đi chật hẹp, lại nằm giữa khu dân cư đông đúc, các đường phố chung quanh đều nhỏ bé, không có bãi đỗ xe, không đáp ứng các yêu cầu phòng cháy chữa cháy nên nếu tiếp tục xây dựng chợ mới loại 1 tại khu vực này là trái với các quy định của pháp luật.
Tiếp tục khắc phục hậu quả, nhanh chóng xây dựng chợ mới
Trên thực tế, từ ngay sau khi vụ cháy chợ xảy ra, các đồng chí lãnh đạo thành phố, các ngành, địa phương lãnh đạo, chỉ đạo rất sát sao, cụ thể nhằm khắc phục hậu quả vụ cháy. Đồng chí Bí thư Thành ủy Lê Tiến Châu trực tiếp kiểm tra và có ý kiến chỉ đạo về xác định nguyên nhân vụ cháy; trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan và khẩn trương hỗ trợ một phần thiệt hại cho bà con. Đồng chí Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Tùng 2 lần trực tiếp đối thoại, lắng nghe ý kiến của các hộ kinh doanh để tìm ra phương án phù hợp nhất. Thành phố rất chia sẻ với khó khăn, mất mát về tiền, tài sản của các hộ kinh doanh do sự cố cháy chợ Tam Bạc vào ngày 12-2- 2023. Để giảm bớt khó khăn cho các hộ dân, UBND thành phố ban hành Quyết định hỗ trợ với kinh phí là 7,611 tỷ đồng. Đồng thời, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố hỗ trợ 3,547 tỷ đồng. Quận Hồng Bàng thành lập Tổ công tác giải quyết, khắc phục hậu quả vụ cháy, Tổ tiếp công dân trực số 148 phố Phan Bội Châu (trụ sở phường Phan Bội Châu cũ) để tiếp nhận các kiến nghị người dân. Phòng Giao dịch ngân hàng chính sách xã hội quận đã giải ngân 550 triệu đồng vốn vay cho 7 hộ có điều kiện.
Song song đó, thành phố khẩn trương tìm, bố trí diểm kinh doanh phù hợp để hộ tiểu thương sớm khôi phục sản xuất, kinh doanh. Thành phố dự kiến xây dựng chợ tạm tại số 3 đường Lê Thánh Tông nhưng hầu hết các hộ kinh doanh không đồng ý về địa điểm này nên lãnh đạo UBND thành phố dừng chủ trương trên. Tại cuộc đối thoại lần thứ 2 với các hộ kinh doanh chợ Tam Bạc diễn ra ngày 24-3 mới đây, đồng chí Nguyễn Văn Tùng, Chủ tịch UBND thành phố khẳng định, tại vị trí chợ cũ, thành phố chỉ xây dựng công trình tiện ích phục vụ cho cộng đồng dân cư như: công viên hoặc công viên kết hợp với bãi đỗ xe, không xây dựng nhà ở tại đây. Đồng chí rất chia sẻ với khó khăn, mất mát về tiền, tài sản của các hộ kinh doanh do sự cố cháy chợ Tam Bạc và nhất trí với đề xuất của quận Hồng Bàng là xây dựng chợ mới tại khu vực rộng hơn 1 ha phía sau siêu thị Mega Market (Metro cũ), phường Sở Dầu (đối diện Trung tâm Chính trị - Hành chính quận Hồng Bàng). Chủ tịch UBND thành phố cũng chỉ đạo có thể tiếp tục nghiên cứu mở rộng chợ hơn nữa tại khu vực này. Thành phố sẽ hỗ trợ, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất để chợ mới được hình thành một cách nhanh nhất. Theo đồng chí Dương Đức Hoàn, Phó chủ tịch UBND quận Hồng Bàng, trong ngày 28-3, UBND quận Hồng Bàng có văn bản báo cáo UBND thành phố xin chấp thuận giao cho quận lập dự án, chuẩn bị đầu tư chợ mới. Khi được chấp thuận, quận sẽ phối hợp các sở tổ chức các quy trình lập dự án đầu tư chợ theo quy định. Việc xây dựng chợ Tam Bạc ở địa điểm mới nhận cũng được sự ủng hộ người dân thành phố. Bác Đào Trọng Hùng, quận Hồng Bàng, chia sẻ: Vụ cháy chợ cho thấy những hạn chế trong hoạt động chợ truyền thống. Do đó, việc bố trí địa điểm mới bảo đảm diện tích, hạ tầng kỹ thuật để xây dựng chợ theo đúng quy định là rất cần thiết. Hơn nữa, vị trí đề xuất xây dựng chợ Tam Bạc mới gần khu dân cư đông đúc, tốc độ phát triển đô thị nhanh. Đây khu vực có nhiều lợi thế, tiềm năng lâu dài.
Vụ cháy chợ Tam Bạc ngày 12-2 là sự cố đáng tiếc. Đến nay, Công an thành phố cũng xác định và công bố nguyên nhân vụ cháy là do chập điện, không có dấu hiệu can thiệp của con người. Trong lúc này, cần nhất là sự đồng thuận của các hộ kinh doanh, tạo điều kiện để thành phố huy động nguồn lực xây dựng chợ mới đáp ứng đầy đủ các quy định hiện hành. Được biết, có một số đối tượng lợi dụng tình thế này, cố tình kích động, làm phức tạp thêm tình hình. Vì vậy, các hộ kinh doanh cần tỉnh táo, sáng suốt, có những phân tích, nhận định đúng đắn về tình thế hiện nay, xác định rõ mặt được, chưa được của chợ cũ và cả chợ mới dự định xây dựng, phản ánh với các ngành, với lãnh đạo thành phố để tìm được tiếng nói chung nhất, hài hòa nhất, vị trí xây dựng chợ mới phù hợp nhất, đáp ứng yêu cầu của các hộ và yêu cầu phát triển của thành phố, phù hợp quy hoạch, bảo đảm các quy định hiện hành./.