Chất lượng phòng xét nghiệm các bệnh viện, trung tâm y tế quận huyện: Đạt mức thấp vì thiết bị lạc hậu, xuống cấp

Phòng xét nghiệm Bệnh viện đa khoa Thủy Nguyên.

Chật chội, thiếu trang thiết bị

Theo kết quả đánh giá chất lượng phòng xét nghiệm của các bệnh viện, trung tâm y tế trên địa bàn thành phố, trong đó có 14 trung tâm y tế, bệnh viện tuyến huyện (trừ huyện đảo Bạch Long Vĩ), được Sở Y tế thực hiện cuối năm 2022 cho thấy, phòng xét nghiệm của 14 đơn vị y tế quận, huyện chỉ đạt ở mức 2 đến mức 4 - tức mức thấp, trung bình, khá (có 5 mức đánh giá, mức 5 cao nhất). Phó giám đốc Sở Y tế Trần Quốc Trinh nhận định, một phần nguyên nhân ảnh hưởng đến chất lượng phòng xét nghiệm là các thiết bị chưa phù hợp yêu cầu công việc, danh mục kỹ thuật. Phòng xét nghiệm chưa đủ diện tích, không gian theo quy định, không được phân chia thành các khu vực chức năng riêng biệt, chưa có khu vực lấy mẫu bệnh phẩm riêng. Các bệnh viện, trung tâm y tế tuyến huyện chưa có kế hoạch và thực hiện kiểm định/hiệu chuẩn theo quy định của pháp luật/của nhà sản xuất đối với các trang thiết bị có thể gây ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm.

Tại Trung tâm Y tế quận Dương Kinh- đơn vị được đánh giá chất lượng phòng xét nghiệm ở mức thấp nhất, bác sĩ Đoàn Văn Doan, Giám đốc trung tâm cho biết, đến nay trung tâm chưa có khoa xét nghiệm riêng, mà ghép với Khoa Chẩn đoán hình ảnh. Hầu hết thiết bị phục vụ xét nghiệm được đầu tư từ hơn 10 năm, hết khấu hao, hiện xuống cấp, lỗi thời như máy sinh hóa, huyết học, máy xét nghiệm nước tiểu... Trong đó, máy xét nghiệm sinh hóa được cấp năm 2011 bị hỏng liên tục; máy siêu âm được cấp từ năm 2014 bị hỏng và chuyển lên Hà Nội để sửa, nhưng không sửa được. Có thời điểm, người bệnh phải đợi lâu, khi đang xét nghiệm thì máy bị hỏng. Do vậy, đơn vị chưa thể thực hiện hết các kỹ thuật xét nghiệm quy định với cơ sở y tế phân tuyến 3 của mình. Như với xét nghiệm vi sinh, đến nay, trung tâm mới thực hiện được 10/34 kỹ thuật. Đây cũng là một phần nguyên nhân dẫn đến rủi ro nghề nghiệp vì chất lượng xét nghiệm kém. Nhân viên y tế nảy sinh tâm lý chán nản, nghỉ việc.

Chất lượng phòng xét nghiệm các bệnh viện, trung tâm y tế quận, huyện khác khá hơn Trung tâm Y tế quận Dương Kinh, nhưng hầu hết thiết bị đã cũ, hay trục trặc và chỉ thực hiện được các xét nghiệm thông thường, chưa làm được các xét nghiệm chuyên sâu. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến việc người bệnh chưa mặn mà đến khám, chữa bệnh tại các đơn vị y tế cơ sở.

Sớm đầu tư, nâng cấp

Việc đánh giá chất lượng phòng xét nghiệm tại các cở sở y tế, nhất là tuyến quận, huyện nhằm đề xuất những giải pháp, lộ trình cải tiến chất lượng hướng đến liên thông, công nhận kết quả xét nghiệm giữa các tuyến bệnh viện.

Mới đây, Trung tâm Y tế quận Dương Kinh có văn bản đề xuất Sở Y tế, thành phố cấp bổ sung trang thiết bị trong năm 2023 như máy xét nghiệm sinh hóa tự động. Đồng thời, đến giữa năm 2023, trung tâm chuyển sang trụ sở mới nên cũng đề nghị thành phố sớm phê duyệt cấp các trang thiết bị y tế phục vụ xét nghiệm theo giai đoạn 2023-2025, 2026-2030, tạo điều kiện để trung tâm nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh phục vụ người bệnh. Tại Bệnh viện đa khoa Thủy Nguyên, bác sĩ Nguyễn Thị Tưởng, Trưởng Khoa xét nghiệm thông tin, đến nay, khoa còn thiếu các máy làm kháng sinh đồ, máy xét nghiệm vi sinh, miễn dịch tuyến giáp, nên cũng đề xuất lãnh đạo bệnh viện tranh thủ sự hỗ trợ của thành phố đầu tư nâng cấp trang thiết bị thay thế các thiết bị bán tự động, làm thủ công, bảo đảm kết quả xét nghiệm chuẩn xác. Bên cạnh đó, nhiều đơn vị cố gắng “tự thân vận động”. Giám đốc Bệnh viện đa khoa Ngô Quyền Trần Thị Thu Hường cho biết, đơn vị nỗ lực bảo trì, bảo dưỡng thường xuyên các trang thiết bị tại Khoa Xét nghiệm để tăng tuổi thọ, chất lượng xét nghiệm, đáp ứng yêu cầu khám, chữa bệnh của khoảng 300 người bệnh/ngày.

Để góp phần giải quyết căn cơ vấn đề này, Phó giám đốc Sở Y tế Trần Quốc Trinh cho biết, Sở tăng cường phân công lãnh đạo phụ trách, thường xuyên chỉ đạo, đôn đốc kiểm tra việc thực hiện quản lý chất lượng xét nghiệm tại các cơ sở y tế. Đối với các đơn vị y tế quận, huyện có trang thiết bị cũ, xuống cấp, trên cơ sở rà soát của Sở cùng đề xuất của đơn vị, vừa qua thành phố cấp kinh phí mua máy sinh hóa bổ sung đối với Trung tâm y tế quận Dương Kinh, Bệnh viện đa khoa Ngô Quyền... Mặt khác, với Nghị quyết 30 của Chính phủ về tiếp tục thực hiện các giải pháp bảo đảm thuốc, trang thiết bị y tế cho phép các cơ sở y tế nhận biếu, tặng thiết bị y tế và sử dụng vào khám, chữa bệnh, các đơn vị chủ động xã hội hóa đầu tư trang thiết bị. Ngoài ra, HĐND thành phố đang thực hiện giám sát chuyên đề cơ sở vật chất tại các đơn vị y tế cơ sở trên địa bàn thành phố. Từ đó đề xuất, dự thảo, ban hành những quyết sách phù hợp, từng bước nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh của các cơ sở y tế quận, huyện, trong đó có chất lượng phòng xét nghiệm./.

Bài và ảnh: BÙI HƯƠNG