Thực hiện chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội không dùng tiền mặt: Tăng cường tuyên truyền, nâng cao chất lượng dịch vụ
(HPĐT)- Với ưu điểm là phương thức thanh toán hiện đại, thuận tiện, việc chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH) qua thẻ ATM giúp người hưởng tiết kiệm thời gian, chi phí và bảo đảm an toàn tiền mặt. Tuy nhiên, để vận động, thuyết phục người hưởng thay đổi thói quen sử dụng tiền mặt, nhận lương hưu, trợ cấp BHXH qua thẻ ATM còn gặp rất nhiều khó khăn, xuất phát từ cả nguyên nhân chủ quan và khách quan, đòi hỏi sự nỗ lực của các cơ quan, đơn vị liên quan.
.jpg)
Đoàn viên, thanh niên BHXH Hải Phòng hướng dẫn người hưởng trợ cấp trên địa bàn quận Lê Chân mở tài khoản ATM.
Tạo điều kiện "mọi lúc, mọi nơi"
Theo lịch cố định, từ ngày mồng 4 đến khoảng mồng 8 hằng tháng, người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH trên địa bàn thành phố lại đến các điểm chi trả để xếp hàng lĩnh tiền. Vào những lúc cao điểm, mọi người "ùn ùn" kéo đến không tránh khỏi việc phải chờ đợi lâu, tốn kém thời gian. Mặc dù có nhiều bất tiện nhưng khi được tư vấn, hướng dẫn chuyển sang hình thức lĩnh lương hưu, trợ cấp BHXH qua thẻ ATM thì nhiều người tỏ vẻ "ngại ngần". Bà Trần Thị Vui, ở phường Đằng Hải (quận Hải An) phản ánh: Phần lớn những người cao tuổi mắt kém, không thành thạo kỹ năng, thao tác trên cây ATM nên thường chọn lĩnh lương hưu trực tiếp. Một số người còn băn khoăn, nhiều khi ra cây ATM rút tiền cũng phải chờ đợi, nếu mình thao tác chậm chạp làm ảnh hưởng đến những người chung quanh, chưa kể đến tình trạng cây ATM có đôi lúc hết tiền. Bởi vậy mà có những người có thẻ ATM nhưng lại chưa một lần sử dụng, rất lãng phí. Bên cạnh đó còn một số nguyên nhân khiến người cao tuổi chưa "mặn mà" với hình thức chi trả này do, tại một số địa phương hệ thống cây ATM chưa nhiều, hoặc có cây ATM nhưng phải đi xa, trong khi đó người cao tuổi đi lại khó khăn.
Hiện, toàn thành phố có hơn 150.000 người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hằng tháng, với số tiền chi trả hơn 660 tỷ đồng. Số người hưởng chế độ lớn nhưng tỷ lệ hưởng bằng tài khoản ATM lại khá "khiêm tốn". Đến quý 1-2023, tỷ lệ người hưởng chế độ qua tài khoản ATM ở khu vực đô thị đạt 36,1% tổng số người hưởng ở khu vực này (tăng 4,2% so với cùng kỳ), còn ở khu vực nông thôn khá ít. Thực tế cho thấy, tỷ lệ người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH qua thẻ ATM có tăng nhưng tăng "chậm". Trước tình hình trên, cơ quan BHXH chủ động triển khai các giải pháp tuyên truyền, vận động người hưởng thay đổi thói quen và hỗ trợ mở thẻ ATM, sử dụng thẻ ATM. Theo đó, tại các điểm chi trả, các đơn vị đều bố trí cán bộ, nhân viên gồm: cơ quan BHXH, ngân hàng để tuyên truyền, hỗ trợ người hưởng mở tài khoản ngân hàng. Đồng thời, tuyên truyền tập trung vào những tiện ích khi lĩnh lương qua thẻ ATM, người hưởng có thể được hưởng trước từ 2-5 ngày, nếu không thuận tiện rút tiền ở cây ATM, người hưởng có thể đến trực tiếp ngân hàng hoặc nhờ người thân rút tiền. Không chỉ hỗ trợ mở tài khoản tại điểm chi trả, các đơn vị liên quan còn trực tiếp đến tận nhà để hỗ trợ người hưởng. Giám đốc Phòng Giao dịch Ngô Quyền (Ngân hàng TMCP Đông Á Hải Phòng) Lê Thị Tuyết Nhung cho biết: Đơn vị phối hợp chặt chẽ bưu điện, cơ quan BHXH để rà soát các trường hợp không đến được các điểm chi trả trực tiếp, sau đó xin địa chỉ, số điện thoại liên hệ và cử nhân viên đến tận nhà hỗ trợ mở tài khoản ngân hàng. Bên cạnh đó, phía ngân hàng cũng nâng cao chất lượng dịch vụ cho người hưởng như: phát hành thẻ ATM với thời gian nhanh nhất, miễn phí rút tiền tại các cây ATM, ưu đãi phí chuyển tiền, phí dịch vụ SMS Banking, Internet Banking…
Bổ sung, bố trí hệ thống cây ATM phù hợp
Theo thống kê, toàn thành phố hiện có 283 điểm ATM, trong đó, ở các quận có 228 cây ATM và ở huyện có 55 cây ATM. Một số địa phương có số lượng cây ATM khá ít như: huyện Kiến Thụy (3 cây ATM); huyện Tiên Lãng (5 cây ATM); huyện Vĩnh Bảo (6 cây ATM); huyện An Lão (7 cây ATM)… Giám đốc BHXH huyện Kiến Thụy Vũ Văn Dũng thông tin: Việc vận động người hưởng lĩnh lương hưu, chế độ BHXH bằng tài khoản ATM ở khu vực ngoại thành rất khó khăn. Bởi người hưởng không có nhiều sự lựa chọn trong hệ thống ngân hàng, cây ATM chỉ tập trung tại một vài điểm ở một số xã hoặc thị trấn. Do vậy, người hưởng vẫn muốn chọn hình thức được nhận bằng tiền mặt thay vì phải đi xa để rút tiền.
Để khắc phục tình trạng này, UBND thành phố có văn bản đề nghị Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Hải Phòng chỉ đạo các ngân hàng thương mại trên địa bàn sắp xếp hợp lý và phát triển mạng lưới cây ATM ở khu vực đô thị, nông thôn, khu công nghiệp để tạo điều kiện thuận lợi cho người hưởng chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp khi thực hiện giao dịch rút tiền; hỗ trợ phí mở thẻ, hướng dẫn thủ tục mở tài khoản thẻ ATM; bảo đảm khắc phục tối đa tình trạng cây ATM quá tải, hết tiền...
Nhằm triển khai thực hiện hiệu quả Quyết định số 1813 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam giai đoạn 2021-2025 và chỉ đạo của BHXH Việt Nam, BHXH Hải Phòng phấn đấu mỗi năm tỷ lệ người hưởng qua ATM tăng từ 3% đến 10%, và tiến tới đạt ít nhất 80% vào năm 2025 tại khu vực đô thị. Để đạt được mục tiêu trên, thời gian tới, BHXH Hải Phòng giao chỉ tiêu cụ thể đối với BHXH các quận, huyện; xây dựng các kế hoạch, giải pháp thực hiện, tập trung vào người hưởng trong độ tuổi tiềm năng (55-65 tuổi), ở những địa phương có nhiều người hưởng bằng tiền mặt… "BHXH thành phố yêu cầu BHXH các quận, huyện chủ động tham mưu địa phương quan tâm, chỉ đạo các xã, phường, thị trấn triển khai các giải pháp nâng cao tỷ lệ người hưởng chế độ qua tài khoản ATM; đề nghị các ngân hàng nâng cao chất lượng dịch vụ phục vụ người dân rà soát, bảo trì các máy ATM đã cũ và thường gặp sự cố để nâng cao chất lượng dịch vụ; bố trí thêm các cây ATM để phục vụ nhu cầu của rút tiền của người hưởng" - Phó giám đốc BHXH thành phố Nguyễn Văn Thạnh khẳng định./.