Lá thư viết vội

Minh họa: Đặng Tiến

BÁO HẢI PHÒNG

Gió nhè nhẹ thổi lướt qua căn bếp nhỏ, mang theo mùi hương thơm ngào ngạt của món mắm kho, đang bốc khói trên bếp than hồng bay đến đầu mũi của Hưng và đồng đội.

"Nhà ai kho mắm thơm quá! Bụng tao nó cồn cào hết lên".

"Kia là nhà em. Chắc là má biết em về nên làm món em thích. Mấy anh vô nhà ăn cơm với má con em rồi hãy đi".

Hưng mỉm cười gãi đầu thiệt tình mời mấy anh vào nhà ăn bữa cơm nhưng mọi người đều lắc đầu từ chối, hẹn lần khác. Hưng cũng không dám nài nỉ vì biết trên vai các anh còn nhiệm vụ nặng nề và cao cả. Hưng vẫy tay chào tạm biệt mấy anh rồi một mình rẽ vào lối nhỏ hai bên là đôi hàng hoa râm bụt.

Từ lúc tía Hưng mất trong một trận đánh lớn, ở tuổi mười sáu trăng tròn, Hưng xin má được phép thay tía tiếp tục nuôi dưỡng ước mơ đánh đế quốc Mỹ, giành lại hòa bình cho dân tộc. Hưng tham gia kháng chiến với lòng nhiệt huyết của tuổi trẻ, mấy lần bị thương nặng, trải qua ngưỡng cửa sinh tử nhưng vẫn không làm Hưng chùn bước sợ hãi. Người luôn tiếp lửa yêu nước cho Hưng chính là người phụ nữ đang đứng trông ngóng trước cửa nhà, Hưng đỏ mắt, chạy nhanh đến ôm chầm lấy Má.

"Má ơi! Con về rồi. Con nhớ má lắm. Má có nhớ con không?"

"Tía mày! Không nhớ bây thì nhớ ai".

Bà Năm rưng rưng vỗ vào vai Hưng mắng yêu. Từ lúc chồng hy sinh ở mặt trận, trong nhà chỉ còn lại hai mẹ con lủi thủi ra vào. Rồi Hưng cũng xin đi kháng chiến. Trong lòng nhiều nỗi lo sợ, sợ Hưng cũng như tía nó đi rồi nằm lại ở nơi đất khách, không về nữa, sợ cảnh đầu bạc tiễn kẻ đầu xanh, sợ sống cô đơn trên cõi đời cho đến hết đời người. Nhưng khi đất nước ngày nào còn chưa được hòa bình an yên thì ngày đó, dân mình còn khốn khổ. Bà nuốt nước mắt ngược vào trong động viên Hưng yên tâm lên đường, kiên cường đánh giặc cho đến lúc đất nước được hòa bình.

Bà Năm dọn mâm cơm có món mắm kho ăn kèm bông súng mà Hưng thích nhất. Hưng ăn liền mấy bát cơm nóng. Bà Năm nhìn con ăn mà hạnh phúc dâng trào, ngày nào bà cũng đốt nhang khấn vái gia tiên và chồng phù hộ cho Hưng được bình an, cho đất nước sớm ngày hòa bình. Bà hy vọng sẽ có ngày Hưng và bà không còn phải chịu cảnh xa cách.

"Lần này bây về được bao lâu?"

"Đến chiều tối con phải đi rồi má ạ. Sắp tới có trận đánh lớn. Có lẽ, ngày đất nước hòa bình không còn xa đâu má".

"Má ưng bụng con Hiền của dì Chín lắm. Ngày đất nước hòa bình bây về rồi sang gặp gỡ nó đi. Má cưới nó cho bây".

Hưng không nói gì chỉ cười cười rồi lùa vội chén cơm. Mấy lần trước, Hưng về nhà cũng có gặp Hiền, cô gái nhỏ nhắn có hai bím tóc dài cùng nụ cười tỏa nắng. Từ lần đầu gặp Hiền, Hưng đã có ấn tượng rồi đem lòng nhớ nhung. Hưng cũng từng định bụng chờ ngày miền Nam giải phóng, đất nước hòa bình, thống nhất, Hưng sẽ thưa chuyện với má để má sang nhà hỏi cưới Hiền.

Hưng về nhà cả buổi chiều đều cặm cụi làm hết mọi việc trong, ngoài cho má. Từ lượm nhặt mấy tàu dừa khô chặt, róc thành bó rồi lại gánh nước đầy hết mấy cái lu sau hè. Hưng không biết lần này, mình phải đi bao lâu nên cố gắng làm thật nhiều việc đỡ đần cho má. Trước lúc Hưng lên đường, má Hưng gói chục đòn bánh tét, thêm mấy chục cái bánh lá dừa để Hưng mang về đơn vị. Lần nào cũng vậy, trở lại đơn vị balo của Hưng đều đầy ắp quà bánh của má.

"Má ở nhà giữ gìn sức khỏe. Lần này con không biết đi bao lâu mới có thể về thăm má nhưng con hứa sẽ gửi thư về cho má thường xuyên".

"Bây đi cố gắng hoàn thành tốt nhiệm vụ, không cần lo cho má".

Bà Năm ôm lấy Hưng cố giữ cho nước mắt không rơi ra ngoài.

***

"Chú đang làm gì vậy? Viết thư cho má gì mà lắm thế? Sợ không có thời gian để viết nên viết một lần để dành gửi về từ từ hả?"

Hưng gãi đầu cười cười thấp giọng:

"Em nghe mấy anh chị ở trên nói lần đánh này lớn lắm, nguy hiểm trùng trùng. Miền Nam có được hòa bình hay không đều quyết định vào trận đánh này cho nên em muốn viết thư gửi má".

Huấn sững sờ nhìn chàng trai trẻ tuổi đang cặm cụi nắn nót từng con chữ. Hưng là chàng trai dũng cảm và gan dạ, sống tình cảm và hiếu thảo với má, dù bị thương nặng hay nhẹ Hưng cũng đều không kể lể trong thư. Mỗi lần gửi thư về cho má ở nhà, Hưng luôn kể những điều vui vẻ ở mặt trận, hay kể với má về lần tập kích giành thắng lợi oanh liệt như thế nào cùng đồng đội. Hưng bảo chỉ muốn má tự hào về mình chứ không muốn má lo lắng, xót xa cho mình.

Huấn trầm ngâm một lúc rồi do dự hỏi Hưng:

"Anh hỏi thật chú trả lời cho anh biết. Chú có sợ chết không?"

Hưng dừng bút ngước nhìn người đàn ông mái tóc đã lưa thưa vài sợi ngả màu mây. Huấn là cấp trên, là đồng đội, là người anh trai thân thiết của Hưng, là người giúp đỡ và động viên Hưng rất nhiều từ những ngày đầu Hưng muốn trở thành lính. Bởi vì thân thiết nên Hưng chưa bao giờ giấu diếm điều gì trước mặt Huấn. Hai anh em cũng thường xuyên tâm sự với nhau để vơi đi tâm trạng nhớ nhà, nhớ người thân. Nhưng hôm nay là lần đầu Huấn hỏi Hưng điều này. Hưng lại gãi đầu rồi cười gượng trải lòng với Huấn.

"Có người nào trên đời này không sợ chết đâu anh. Nhưng mà… nếu sự hy sinh của em có thể góp phần nhỏ đem lại bình yên độc lập cho dân tộc, em nghĩ, má em sẽ tự hào về em".

***

Bà Năm ở nhà ngày ngày trông ngóng ra vào, mảnh sân đất trước nhà bà quét đến trơn nhẵn phẳng lỳ, hàng rào hoa râm bụt nay cao hơn nửa người cũng chờ Hưng về cắt tỉa. Mấy ngày đạn bom nổ nhiều, bà vừa sợ hãi vừa lo lắng, chốc chốc lại thắp nhang khấn vái cho Hưng ở mặt trận được bình an.

"Dì Năm ơi! Anh Hưng gửi thư về cho dì nè". Giọng Hiền vui vẻ vang vọng từ ngoài ngõ, bà Năm mừng rỡ chạy vội ra sân đón Hiền. Có lẽ Hưng cũng biết bà ở nhà lo lắng bồn chồn không yên nên hai tháng nay gửi thư về nhiều hơn những lần vắng nhà trước. "Dì Năm vào nhà ngồi đi rồi con đọc cho nghe, anh Hưng thiệt càng ngày càng chu đáo hén dì, một tháng mà gửi đến hai lá thư về cho dì".

Hiền vừa dìu bà Năm vào nhà vừa cảm thán. Lần nào cũng vậy, cứ nhận được thư của Hưng là Hiền gác hết công việc ở nhà chạy liền sang cho bà Năm hay. Lúc trước có khi hai tháng, ba tháng mới nhận được một lá thư của Hưng gửi về, một tháng nay lại nhận đến hai lá. Hiền vừa vui mừng cho bà Năm nhưng cũng cảm thấy trong lòng dâng lên cảm xúc khó diễn tả. Hiền rót cho bà Năm ly trà rồi mở thư ra đọc. Nội dung vẫn như mọi khi không có mấy khác biệt, vẫn là thông báo cho bà Năm biết sức khỏe của Hưng tốt, ở đơn vị có gì vui, tình hình mặt trận thế nào rồi mấy lời căn dặn bà Năm ở nhà giữ sức khỏe. Bà Năm kéo vạt áo lau vội hai hàng lệ đã trực trào. Có người mẹ nào mà không thương nhớ con khi xa cách, có người mẹ nào mà không lo sợ mất con khi con đi tòng quân kháng chiến, bà nhận lại lá thư vuốt ve âu yếm rồi xếp gọn cất vào túi áo.

"Con nghe nói sắp giải phóng rồi, biết đâu đây là lá thư cuối, lần sau Hưng không viết thư tay nữa mà về ở với dì luôn".

Hiền đỏ mắt an ủi bà Năm. Hiền rất hiểu và thương hoàn cảnh của bà Năm. Anh Hai của Hiền cũng đi kháng chiến, má Hiền ở nhà cũng ngày ngày ra vào lo lắng nhớ thương. Nhưng má Hiền còn có Hiền ở bên cạnh thủ thỉ nên cũng vơi bớt nỗi buồn, chỉ tội bà Năm cô đơn sớm tối quạnh hiu một mình.

***

Nửa đêm bà Năm đang ngủ chập chờn thì giật mình tỉnh giấc, mồ hôi trên trán tuôn ra như suối, tay chân lạnh giá, tim bất ngờ nhói đau khó chịu. Bà gượng ngồi dậy ra nhà trên, tự rót cho mình ly trà nhấp một ngụm. Bên ngoài gió thổi đung đưa mấy tàu dừa, tiếng ếch nhái kêu làm lòng bà thêm cô đơn sợ hãi. Ngọn đèn dầu leo lét, trong đêm người phụ nữ ngồi trầm ngâm thao thức. Chớp mắt gà đã gáy, phía sau mấy cây dừa bầu trời bắt đầu ửng hồng bình minh. Bất chợt ngoài đường có tiếng người hét lớn hô to trong niềm phấn khởi.

"Thắng lợi rồi! Độc lập rồi! Hòa bình rồi bà con ơi!"

Bà Năm đứng bật dậy khỏi ghế chạy ra cổng, nhà nhà người người đều không giấu được cảm xúc mừng rỡ hân hoan. Bà Năm cũng mừng vui trong lòng, vậy là ngày bà và con trai đoàn tụ không còn xa nữa.

"Dì Năm! Miền Nam hoàn toàn giải phóng rồi, đất nước độc lập rồi".

Hiền cười gượng gạo thông báo cho bà Năm, dù Hiền đoán có lẽ bà Năm đã biết rồi. Hiền cũng đoán được bà Năm đang đứng ở cổng để chờ đợi ngóng trông ai. Hiền siết chặt lá thư trong tay, đôi mắt sưng húp không thể che giấu nỗi buồn trong đáy mắt.

"Thằng Hưng có gửi thư về không con? Nó có nói khi nào thì được về không? Độc lập rồi, dì mừng quá Hiền à!"

Bà Năm nắm tay Hiền hăm hở hỏi, nhưng biểu cảm của Hiền có gì đó khác thường, bà Năm chợt cảm thấy bất an.

Hiền rưng rưng run rẩy đưa lá thư có dính máu cho bà Năm. Bà Năm thất thần nhìn lá thư có nhiều vết đỏ lẫn trên màu giấy ngà. Bà có dự cảm chẳng lành nhưng cũng cố gắng gượng hy vọng một tin tốt lành từ Hiền.

"Đây là lá thư cuối anh Hưng gửi cho dì, anh Hưng nằm lại ở mặt trận rồi dì ạ".

Hiền òa khóc ôm lấy bà Năm. Tình yêu đầu đời vừa chớm nở của Hiền còn chưa kịp đơm hoa kết trái, Hiền đau khổ khóc suốt khi nhận được tin nhưng nỗi đau của Hiền làm sao ví bằng nỗi đau mất con của bà Năm. Sau khi bình tĩnh lại, Hiền nghẹn ngào đọc thư cho bà Năm nghe. Lá thư nét chữ xiêu vẹo vội vàng, có lẽ Hưng đã gắng gượng để viết lại những dòng tâm tư cuối cùng trước khi trút hơi thở về với đất.

***

Cứ mỗi năm đến ngày 30 tháng 4, cờ đỏ sao vàng tung bay khắp ngõ đầu đường, toàn dân mừng rỡ hân hoan mừng ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, thống nhất đất nước. Để đổi lấy ngày đất nước độc lập, biết bao người đã nằm lại đất mẹ, hương khói hoa tươi phủ đầy các nghĩa trang liệt sĩ.

Bà Năm đốt hai nén hương ngước nhìn chân dung chàng trai trẻ đang mỉm cười. Chân dung ấy đặt cạnh bức ảnh người đàn ông cũng đang hướng mắt nghiêm trang. Trong đầu bà còn văng vẳng những lời nhắn nhủ cuối cùng của Hưng.

"Hòa bình rồi mẹ sống vui khỏe nhé. Con xin lỗi"

Bà Năm mỉm cười nhưng hai hàng lệ lại không ngừng tuôn rơi./.

Truyện ngắn của VÕ THỊ TUYẾT LUÔN