Người Hải Phòng ở nước ngoài: Tiếp tục khơi thông nguồn lực

Một góc đô thị Hải Phòng. Ảnh: Duy Thính

Đặc trưng riêng có

Theo số liệu thống kê, kết quả điều tra của Bộ Ngoại giao và thành phố, hiện có gần 48.000 người Hải Phòng ở nước ngoài định cư tại 56 quốc gia và vùng lãnh thổ, gần bằng 2% dân số thành phố. Trong đó có khoảng 19.000 người dưới 18 tuổi, tăng 19.000 người so với năm 2010, tập trung vào nhóm các nước phát triển như Hàn Quốc, Đức, Anh, Mỹ, Canada, Australia, Trung Quốc, Đài Loan và Hồng Kông (Trung Quốc). Theo Phó vụ trưởng Vụ quan hệ kinh tế, khoa học và công nghệ, Ủy ban về người Việt Nam ở nước ngoài Nguyễn Lương Giang, cộng đồng người Hải Phòng chiếm tỷ lệ lớn trong tổng số người Việt Nam ở nước ngoài. Song điểm tạo nên khác biệt của người Hải Phòng chính là tính cách và khí phách mang nét đặc trưng rất Hải Phòng. Với sự thẳng thắn, sáng tạo, hào hiệp và không vụ lợi, mọi hoạt động nên người Hải Phòng luôn đi tiên phong trong các hoạt động hướng về quê hương. Các phong trào do người Hải Phòng luôn nhận được sự tin tưởng, tham gia tích cực, đông đảo của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Hiệu quả hoạt động khá rõ nét.

Hoạt động của bà con kiều bào khá đa dạng. Chủ tịch Hội Liên lạc Việt kiều Hải Phòng Lê Văn Quý nhận định: Những năm qua, Việt kiều người Hải Phòng luôn tâm huyết và mong muốn có sự đóng góp, chung tay cùng thành phố. Nhiều ý kiến của Việt kiều là người Hải Phòng vui mừng và tự hào và phát triển bứt phá của quê hương Hải Phòng. Phó giám đốc Sở Ngoại vụ Nguyễn Thanh Hương thông tin thêm: Không chỉ tích cực tham gia các hoạt động kinh tế, thương mại, cộng đồng người Hải Phòng ở nước ngoài còn rất coi trọng các hoạt động chính trị xã hội, nhất là quảng bá văn hóa truyền thống của dân tộc, truyền bá và dạy tiếng Việt cho các thế hệ trẻ quảng bá, tôn vinh về Chủ tịch Hồ Chí Minh, điển hình là cộng đồng người Hải Phòng ở tỉnh Primore (Cộng hòa Liên bang Nga) đi đầu vận động và người Việt Nam chung tay cùng các cơ quan ngoại giao của Việt Nam xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Vostok và lan tỏa hình ảnh cùng cộng đồng. Những nét bản sắc tiêu biểu của người Hải Phòng được cộng đồng phát huy đó là sự dám nghĩ, dám làm, dám đối mặt với thử thách, khó khăn để vươn lên và khẳng định mình và luôn tự hào về thành phố Cảng Hải Phòng quê hương.

Tỷ lệ người Hải Phòng sinh sống các Châu lục: châu Á: 26.218 người (55%); châu Âu có 11.848 người (25%); châu Mỹ 4.965 người (11%); châu Đại Dương 3.785 người (8%); Nga và các nước thuộc Đông Âu gần 1.000 người, còn lại ở các quốc gia và vùng lãnh thổ khác.

Nguồn lực hiện hữu

Cộng đồng người Hải Phòng luôn tích cực tổ chức các hoạt động hướng về đất nước và thành phố quê hương như gặp mặt các ngày kỷ niệm lớn của thành phố; ủng hộ nhân đạo từ thiện với tổng giá trị khoảng 500 triệu đồng mỗi năm. Có khoảng 40 nhân sự có vị trí và uy tín tại các quốc gia, tổ chức quốc tế và tập đoàn kinh tế tại các nước. Trên địa bàn thành phố có 1 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài do Việt kiều người Hải Phòng là chủ doanh nghiệp; 17 doanh nghiệp do kiều bào đứng tên đăng ký kinh doanh và nhiều doanh nghiệp do người Hải Phòng ở nước ngoài góp vốn đầu tư qua đối tác, người thân tập trung vào các lĩnh vực thương mại, doanh nghiệp. Dự án Khu đô thị Làng Việt kiều Quốc tế do kiều bào đầu tư với số vốn trên 400 tỷ đồng. Đặc biệt, giá trị kiều hối giai đoạn 2016 - 2020 đạt 1,6 tỷ USD tăng 69% so với giai đoạn 2011 - 2015. Riêng năm 2019, mặc dù tình hình dịch bệnh COVID-19 diễn biến phức tạp nhưng lượng kiều hối gửi về Việt Nam qua hệ thống chính thức đạt 409 triệu USD (khoảng gần 9000 tỷ đồng). Dòng ngoại tệ này góp phần quan trọng nâng chất lượng cuộc sống của gia đình và người thân thông qua việc đầu tư phát triển kinh tế gia đình, góp vốn sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, theo đánh giá của Sở Ngoại vụ, nguồn kiều hối gửi về thành phố hằng năm chưa tương xứng với tiềm năng nguồn nhân lực Hải Phòng ở nước ngoài.

Cần chính sách đặc thù

Hải Phòng đang trong quá trình xây dựng và phát triển hướng đến mục tiêu trở thành thành phố đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Thành phố đang phát huy và huy động tổng lực các nguồn lực đầu tư xây dựng và phát triển thành phố. Do đó, cùng với việc phát huy nội lực, khai thác hết tiềm năng, thế mạnh, dư địa trở thành nguồn lực sức mạnh thực tế cho sự phát triển, cần huy động các nguồn ngoại lực là các doanh nghiệp, tập đoàn kinh tế lớn của các nước có công nghệ hiện đại, tiềm lực kinh tế và kỹ năng quản trị, trong đó có cả nguồn lực từ bà con kiều bào người Hải Phòng. Theo Chủ tịch Hội Liên lạc Việt kiều Hải Phòng Lê Văn Quý, nhiều bà con kiều bào bày tỏ mong muốn có thêm thông tin và tạo điều kiện tìm hiểu cơ hội đầu tư, cũng như được trực tiếp tham gia vào các hoạt động kinh tế, thương mại, văn hóa, xã hội theo hướng bền vững và có chiều sâu, đóng góp vào sự phát triển của thành phố. Kết quả của hợp tác là những công trình, sản phẩm cụ thể đồng hành với sự phát triển của thành phố Hải Phòng trong quá trình hội nhập.

Hiện một số người Hải Phòng ở nước ngoài đang giữ vị trí quan trọng trong các viện nghiên cứu, trường đại học, bệnh viện, công ty kinh doanh và một số tổ chức quốc tế. Đây là nhân tố quan trọng bởi lẽ, nếu phát huy tốt, mỗi người Hải Phòng ở nước ngoài sẽ là những “sứ giả” để quảng bá tiềm năng, lợi thế giới thiệu sản phẩm hàng hóa, tăng cường hợp tác giữa của thành phố giữa Hải Phòng và các doanh nhân, doanh nghiệp, tổ chức quốc tế ở các quốc gia, vùng lãnh thổ trên toàn cầu, có thể đi tắt đón đầu, rút ngắn khoảng cách, nâng cao hiệu quả về quá trình hợp tác đầu tư trên các lĩnh vực. Tuy nhiên, một số chính sách vẫn đang trong quá trình hoàn thiện như luật đất đai, luật sở hữu nhà ở và chính sách tôn vinh các điển hình người Việt Nam ở nước ngoài trong đó có người Hải Phòng… Còn thiếu những cơ chế chính sách đặc thù, cụ thể thu hút, huy động và khơi thông nguồn lực người Hải Phòng ở nước ngoài.

Theo Chủ tịch Hội Liên lạc Việt kiều Hải Phòng Lê Văn Quý, để tập hợp, kết nối tốt hơn người Việt Nam ở nước ngoài, trong đó có người Hải Phòng, các bộ, ngành chức năng cần nghiên cứu, đề xuất Chính phủ công nhận Hội Người Việt Nam ở nước ngoài là hội đặc thù và phân cấp các tỉnh, thành phố có đông kiều bào, trong đó có thành phố Hải Phòng. Khi có tổ chức bộ máy chuyên trách, sẽ giúp việc kết nối, tập hợp bài bản hơn và phân cấp thẩm quyền trách nhiệm từ địa phương giúp công tác ngoại giao nhân dân sẽ hiệu quả. Những năm tới, cùng với việc tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, minh bạch môi trường đầu tư kinh doanh, hoàn thiện hệ thống pháp luật cùng với chuyển đổi số mạnh mẽ của đất nước và thành phố, tiếp tục tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực to lớn của kiều bào trong đó có người Hải Phòng. Qua đó, phát huy sức mạnh tổng hợp của khối đại đoàn kết dân tộc, hiện thực hóa khát vọng xây dựng đất nước thịnh vượng, hùng cường và xây dựng phát triển thành phố Hải Phòng giàu đẹp, văn minh theo tinh thần Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 36 của Bộ Chính trị về công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài./.

ĐÀO VĂN HOÀN