Rà soát, hướng dẫn giải quyết, bảo đảm quyền lợi gia đình người có công
(HPĐT)- Thời gian qua, Báo Hải Phòng nhận được đơn của một số hộ dân phản ánh về việc chậm được giải quyết chế độ thờ cúng liệt sĩ, ảnh hưởng tới quyền lợi chính đáng của gia đình.

Chi trả chế độ chính sách đối với người có công tại xã Tiên Cường (huyện Tiên Lãng). Ảnh: Tuyết Mai
Nhiều năm chưa được giải quyết chế độ
Đó là trường hợp bà Nguyễn Thị Lới, ở thôn Đoàn Dũng, xã Thái Sơn (huyện An Lão) có chú chồng là cụ Hoàng Văn Nột, tham gia kháng chiến chống thực dân Pháp giai đoạn 1954. Cụ Nột được Chủ tịch nước truy tặng huân chương kháng chiến hạng Ba, ký ngày 4-8- 1964. Sau khi hy sinh, phần mộ của cụ Nột được đặt tại nghĩa trang liệt sĩ xã Thái Sơn. Bà Lới thực hiện thờ cúng cụ Nột nhưng từ năm 2013 đến nay chưa được hưởng trợ cấp thờ cúng liệt sĩ. Năm 2018, bà Lới làm hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp gửi cơ quan chức năng nhưng bị trả lại vì chưa đủ căn cứ xác nhận cụ Nột là liệt sĩ. Đồng chí Nguyễn Văn Phương, Trưởng Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội (LĐTBXH) huyện An Lão cho biết: Nghị định số 131/2021/NĐ-CP của Chính phủ có quy định mới so với trước đây. Đó là khi người dân giữ huân chương kháng chiến và có phần mộ người thân được đặt trong nghĩa trang liệt sĩ địa phương, là những căn cứ để lập hồ sơ công nhận liệt sĩ. Hiện, UBND xã Thái Sơn và đơn vị hướng dẫn gia đình hoàn thiện hồ sơ đề nghị công nhận liệt sĩ đối với cụ Nột để được giải quyết chế độ. Còn gia đình ông Vũ Đình Đức, ở số nhà 903 đại lộ Tôn Đức Thắng, phường Sở Dầu (quận Hồng Bàng) có anh trai là liệt sĩ Lê Đình Quang (gia đình cung cấp thông tin liệt sĩ đổi tên trong quá trình hoạt động cách mạng), hy sinh trong thời kỳ tham gia kháng chiến chống thực dân Pháp. Trước đây, gia đình ông Đức vẫn nhận được các chế độ đối với người thờ cúng liệt sĩ, nhưng từ năm 2022 không được nhận nữa. Đồng chí Giang Thị Hằng Nga, công chức văn hóa - xã hội phường Sở Dầu cho biết, gia đình ông Đức chưa thực hiện thủ tục đề nghị hưởng chế độ thờ cúng liệt sĩ nên không đủ điều kiện để hưởng các chế độ quà, lễ Tết hằng năm theo quy định tại Nghị định số 131/2021/NĐCP của Chính phủ.
Theo Trưởng Phòng LĐTBXH quận Hồng Bàng Trần Thị Lan: Thực hiện Nghị định số 131/2021/NĐCP ngày 30-12-2021 của Chính phủ về giải quyết chế độ thờ cúng liệt sĩ, ngày 25- 5-2022, đơn vị có văn bản số 73/LĐTBXH gửi UBND các phường trên địa bàn đề nghị kiểm tra, rà soát các gia đình thân nhân người có công. Với các trường hợp đủ điều kiện lập hồ sơ thì tổng hợp, làm thủ tục gửi Sở LĐTBXH ra quyết định được hưởng. Với các trường hợp chưa đủ điều kiện thì rà soát, tổng hợp để báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết để kịp thời bảo đảm quyền lợi chính đáng đối với thân nhân người có công.
Đẩy nhanh tiến độ giải quyết hồ sơ
Cũng theo đồng chí Trần Thị Lan, qua rà soát, trên địa bàn quận Hồng Bàng hiện còn hơn 30 trường hợp chưa đủ điều kiện để hưởng trợ cấp thờ cúng liệt sĩ, phần lớn do các gia đình chưa làm hồ sơ hoặc chưa thống nhất được người được ủy quyền nhận chế độ thờ cúng. Ngoài ra, có khoảng 7 trường hợp chưa đủ điều kiện công nhận là liệt sĩ do gia đình không lưu giữ được các giấy tờ chứng minh quá trình hoạt động cách mạng và ghi nhận của Nhà nước đối với cống hiến của người đã hy sinh (như giấy báo tử, bằng Tổ quốc ghi công, huân chương, huy chương kháng chiến…) mà chỉ có tên trong lịch sử Đảng bộ của địa phương. Với những trường hợp này, đơn vị hướng dẫn UBND các phường làm việc với gia đình, lập biên bản ghi nhận báo cáo cấp trên đề nghị tạm dừng việc giải quyết chế độ, chờ hướng dẫn, chỉ đạo từ Cục Chính sách (Bộ Quốc phòng) và Bộ LĐTBXH.
Đồng chí Nguyễn Thị Thu Huyền, Trưởng phòng Người có công (Sở LĐTBXH) thông tin: Trên địa bàn thành phố hiện còn tồn đọng nhiều trường hợp chưa được giải quyết chế độ thờ cúng liệt sĩ. Hiện, Sở đang tiến hành kiểm tra, rà soát để phân loại và có phương án tháo gỡ vướng mắc. Theo quy định pháp luật, người tham gia kháng chiến được phân chia thành dân quân, du kích hoặc tham gia đơn vị bộ đội chủ lực, tham gia làm nghĩa vụ quốc tế… Với mỗi trường hợp, trách nhiệm xác minh, kiểm tra thuộc đơn vị khác nhau (Sở Lao động - Thương binh và Xã hội hoặc cơ quan quân sự). Để bảo đảm chính xác, việc kiểm tra, xác minh cần thực hiện rất thận trọng, đủ các căn cứ chứng minh quy định thì hồ sơ mới đủ điều kiện giải quyết chế độ.
Đồng chí Nguyễn Thế Hùng, cán bộ Ban Chính sách (Bộ Chỉ huy quân sự thành phố) cho biết: Điểm mới của Nghị định 131/2021/NĐ-CP của Chính phủ là quy định thêm căn cứ lập hồ sơ công nhận liệt sĩ, gồm giấy tờ do cơ quan thẩm quyền ban hành xác nhận các trường hợp hy sinh từ ngày 31-12-1994 trở về trước hoặc người hy sinh được đưa vào an táng tại nghĩa trang liệt sĩ; được ghi nhận là liệt sĩ trong các giấy tờ: huân chương, huy chương kháng chiến, bảng gia đình vẻ vang, lịch sử Đảng bộ cấp xã trở lên… Thời gian tới, cơ quan quân sự các cấp phối hợp chặt chẽ với chính quyền các địa phương, ngành LĐTBXH hướng dẫn người dân, tháo gỡ vướng mắc, hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để kịp thời giải quyết chế độ, bảo đảm quyền lợi cho thân nhân người có công./.