Kiên quyết ngăn chặn mua bán hóa đơn trái phép

Trung tâm điều hành triển khai hóa đơn điện tử tại Cục Thuế thành phố. Ảnh: Duy Thính

Rao bán công khai HĐĐT trên mạng

Hải Phòng là 1 trong 6 địa phương được Tổng cục Thuế lựa chọn thí điểm trong triển khai HĐĐT đợt 1 và đạt kết quả cao. Việc triển khai HĐĐT mang lại nhiều lợi ích đối với doanh nghiệp, hộ kinh doanh như tiết kiệm thời gian, chi phí, dễ bảo quản, lưu giữ hóa đơn, giảm thiểu các thủ tục hành chính, an toàn, bảo mật thông tin... Song, lợi dụng sự tiện lợi, thông thoáng này, thời gian gần đây, tình trạng mua bán HĐĐT khống diễn ra công khai trên mạng xã hội.

Nhập từ khóa tìm kiếm "mua hóa đơn điện tử", dễ dàng tìm thấy những hội nhóm “riêng tư”, thậm chí công khai trên mạng xã hội facebook như “mua bán hóa đơn VAT”; “cung cấp hóa đơnVAT”; “ viết hóa đơn GTGT hợp lệ”, hay “ mua bán hóa đơn đỏ”... Những trang fanpage này đăng tải nhiều bài viết, chào mời về việc cung cấp dịch vụ viết hóa đơn, chuyên cung cấp HĐĐT cho tất cả các ngành nghề, lĩnh vực. "Đủ tất cả các ngành nghề" từ hóa đơn tiếp khách, quà tặng, dịch vụ ăn uống nhà hàng, vận chuyển hàng hóa, mua bán vật liệu xây dựng, văn phòng phẩm, thiết bị điện tử, đến cả thiết bị, máy móc nông nghiệp, công nghiệp... Đi kèm bài viết chào mời mua HĐĐT là những lời cam kết xuất hóa đơn ngay trong ngày, uy tín, bảo mật. Đơn cử, tài khoản có tên “Hóa đơn Bảo Tín” đăng bài viết trên fanpage “Mua bán hóa đơn VAT” còn đưa ra lời cam kết HĐĐT xuất từ doanh nghiệp được thành lập từ nhiều năm nay, có báo cáo thuế, hợp đồng, giấy phép kinh doanh đầy đủ và có “bảo hành vĩnh viễn”.

Những tài khoản, bài viết trên đều công khai số điện thoại để nếu người có nhu cầu mua hóa đơn khống liên lạc trực tiếp hoặc kết nối nhắn tin qua zalo để giao dịch. Theo tìm hiểu, để mua HĐĐT khống, người mua sẽ phải trả từ 3 - 8% giá trị tổng hóa đơn tùy theo từng lĩnh vực, mặt hàng, hay mức độ “bảo đảm” của hóa đơn với doanh nghiệp xuất hóa đơn khống có thời gian hoạt động lâu năm hay mới thành lập.

Phó tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Đặng Ngọc Minh khẳng định, các hành vi đăng tải thông tin, quảng cáo mua bán trái phép hóa đơn như trên vi phạm các quy định pháp luật về quản lý thuế; ngành Thuế luôn chủ động, phối hợp cùng các ngành chức năng, quyết liệt nhiều giải pháp đấu tranh, ngăn chặn tình trạng mua bán hóa đơn trái phép.

Ứng dụng công nghệ truy quét HĐĐT bất hợp pháp

Theo Trưởng Phòng Công nghệ thông tin (Cục Thuế thành phố) Nguyễn Đức Tiệp, đầu tháng 5, ngành Thuế triển khai nâng cấp hệ thống phân tích cơ sở dữ liệu và quản lý HĐĐT. Hệ thống có chức năng đối chiếu dữ liệu hóa đơn điện tử với tờ khai thuế; đánh giá tình hình sử dụng hóa đơn của người nộp thuế trong tháng. Cùng với đó, hệ thống sẽ tiến hành đánh giá theo bộ chỉ số tiêu chí rủi ro về hóa đơn nhằm giúp cơ quan thuế phân tích thông tin, xác định người nộp thuế có dấu hiệu rủi ro cao để đưa vào diện kiểm tra việc quản lý và sử dụng hóa đơn. Ngoài ra, Hệ thống cơ sở dữ liệu HĐĐT còn được nghiên cứu áp dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích HĐĐT, sẽ giúp cơ quan thuế rà soát, đối chiếu trên toàn bộ dữ liệu HĐĐT cả nước, chuyển kết quả tới cơ quan thuế để phối hợp rà soát, xử lý.

Hiện nay, ngành Thuế thực hiện phân quyền tra cứu khai thác dữ liệu toàn quốc và cá thể hóa trách nhiệm quản lý đến từng cán bộ. Việc phân quyền khai thác dữ liệu HĐĐT phục vụ quản lý rủi ro, quản lý thuế cho cán bộ giúp tăng cường công tác rà soát, quản lý và cảnh báo về hành vi vi phạm trong xuất hóa đơn. Cán bộ quản lý được phân quyền khai thác sẽ chủ động đối chiếu, sàng lọc và xác định rủi ro. Qua đó, cán bộ quản lý kịp thời tổng hợp một số hành vi, dấu hiệu để nhận diện các vi phạm pháp luật về hóa đơn, như các đối tượng sử dụng chứng minh nhân dân, thẻ căn cước công dân giả mạo, thuê người làm đại diện pháp luật... thành lập chuỗi doanh nghiệp trung gian, hoặc mua lại các doanh nghiệp và thay đổi giám đốc, người đại diện theo pháp luật; hoặc những trường hợp đăng ký thuế, đăng ký sử dụng HĐĐT qua mạng; mở tài khoản ngân hàng và đăng ký thanh toán qua internet banking, sau đó thiết lập mạng lưới các đối tượng trung gian khai thác thông tin các doanh nghiệp trên trang thông tin điện tử để liên hệ bán trái phép HĐĐT...

Sau khi rà soát, lập danh sách doanh nghiệp có phát sinh các dấu hiệu bất thường, rủi ro cao, cán bộ quản lý thuế sẽ áp dụng kịp thời các biện pháp nghiệp vụ phù hợp nhằm phòng chống, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi gian lận về HĐĐT. Trên cơ sở đó, ngành Thuế chủ động phối hợp các cơ quan chức năng chuyển hồ sơ điều tra xử lý theo quy định đối với người nộp thuế có hành vi sử dụng hóa đơn không hợp pháp và sử dụng không hợp pháp hóa đơn./.

HOÀNG MINH