Đội xung kích phòng, chống thiên tai cơ sở: Khẳng định vai trò lực lượng tại chỗ
(HPĐT)- Sắp đến mùa mưa bão, với tinh thần phát huy phương châm “4 tại chỗ”, các địa phương tập trung củng cố, kiện toàn các phần việc liên quan, trong đó có việc củng cố Đội xung kích phòng, chống thiên tai (PCTT). Đến nay, 100% xã, phường, thị trấn trên địa bàn thành phố thành lập Đội xung kích PCTT. Đội xung kích thực sự phát huy hiệu quả trong PCTT, tìm kiếm cứu nạn (TKCN) tại cơ sở. Song để các đội này hoạt động thực chất hơn còn nhiều việc phải làm.
Các lực lượng chức năng của huyện Kiến Thụy tham gia diễn tập PCTT- TKCN năm 2023. Ảnh: Lê Dũng
Các địa phương thành lập
Đội xung kích Phường Vạn Hương (quận Đồ Sơn) là một trong những địa phương thường xuyên chịu ảnh hưởng của các loại hình thiên tai. Phường có bờ biển dài 12 km, tuyến đê biển 2, khu neo đậu cống Họng là nơi tránh trú bão hơn 200 tàu thuyền, nhiều hộ dân sinh sống khu vực chân đồi, núi. Trong năm 2022, do ảnh hưởng của 2 cơn bão kèm mưa lớn kéo dài dẫn đến tình trạng sạt lở đất đá làm cho 6 ngôi nhà bị sập; một số tuyến đường bị lún, sạt đến nay chưa khắc phục xong. Rất may không có thiệt hại về người. Chủ tịch UBND phường Vạn Hương (quận Đồ Sơn) Hoàng Trung Kiên cho biết: Để giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra, phường coi trọng công tác xây dựng và củng cố Đội xung kích PCTTTKCN tại chỗ. Nhờ hoạt động hiệu quả của Đội xung kích cơ sở góp phần giảm thiểu đáng kể thiệt hại về người và tài sản. Do thành viên của đội xung kích sinh sống tại địa phương, hiểu dân, thông thuộc địa hình nên khi có sự cố chủ động xử lý tình huống. Năm 2022, khi xảy ra tình huống thiên tai, lực lượng này kịp thời đưa 3 người dân ra khỏi khu vực nguy hiểm và di chuyển nhiều tài sản đến nơi an toàn. Năm nay, phường củng cố Đội xung kích cấp phường với 150 thành viên có trách nhiệm cao sẵn sàng hỗ trợ người dân khi có tình huống. Đồng thời, củng cố Đội xung kích đến từng Tổ dân phố.
Trưởng Phòng Kinh tế (UBND quận Đồ Sơn) Ngô Việt Đông thông tin: Quận Đồ Sơn có gần 23 km bờ biển, 2 tuyến đê biển cấp 3 với chiều dài hơn 8,2 km, 9 km kè biển trong khu du lịch. Hằng năm, địa phương chịu tác động trực tiếp từ 4 đến 6 cơn bão và nhiều loại hình thiên tai khác. Để hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra, cùng với việc chủ động chuẩn bị vật tư, phương tiện, phương án, quận chú trọng việc củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động Đội xung kích PCTT- TKCN cơ sở, với tổng số 1.261 thành viên góp phần thực hiện tốt phương châm “4 tại chỗ”.
Theo Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi và PCTT Nguyễn Bá Tiến, đến cuối tháng 5- 2023, 217/217 xã, phường, thị trấn trên địa bàn thành phố thành lập và củng cố Đội xung kích phòng, chống thiên tai, với tổng số thành viên 15.405 người. Vai trò của các đội xung kích .
Nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động
Trước tác động của biến đổi khí hậu, thiên tai có xu hướng ngày càng cực đoan, khó lường hơn. Mặc dù 100% các địa phương thành lập Đội xung kích nhưng mới chỉ có 135/217 đội (đạt 62%) được đào tạo, tập huấn, trang bị kỹ năng PCTT- TKCN. Đội xung kích là lực lượng phản ứng nhanh các tình huống ngay từ giờ đầu trước khi lực lượng chuyên nghiệp có mặt. Do đó, yêu cầu củng cố và tập huấn, nâng cao năng lực thành viên lực lượng xung kích PCTT cấp xã cần được quan tâm. Nguyên nhân là do một số địa phương chưa quan tâm bố trí kinh phí công tác PCTT-TKCN đúng mức nên việc tập huấn, huấn luyện phương án, thậm chí mua sắm trang thiết bị phục vụ công tác PCTT- TKCN chưa đáp ứng yêu cầu.
Để duy trì, nâng cao chất lượng hoạt động của Đội xung kích cơ sở giúp địa phương thực hiện có hiệu quả cao phương châm “4 tại chỗ”, theo Chủ tịch UBND phường Vạn Hương Hoàng Trung Kiên, địa phương đề xuất UBND quận kiến nghị UBND thành phố, Ban chỉ huy PCTT- TKCN thành phố tăng mức kinh phí đầu tư cho hoạt động phục vụ PCTT-TKCN, hằng năm tổ chức cuộc tập huấn nâng cao kỹ năng phòng, ngừa ứng phó với một số loại hình thiên tai, nhất là đối với địa phương đặc thù như phường Vạn Hương.
Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Phó trưởng Ban Chỉ huy PCTTTKCN thành phố Đỗ Gia Khánh cho biết, ngày 28-3- 2023, Ban Chỉ huy PCTTTKCN thành phố có văn bản đề nghị các quận, huyện, đơn vị khẩn trương củng cố, kiện toàn tổ chức Ban Chỉ huy PCTT- TKCN các cấp và củng cố Đội xung kích đúng hướng dẫn Chỉ thị số 18/CT-TTg về xây dựng, củng cố và nâng cao năng lực cho lực lượng xung kích PCTT cấp xã. Đồng thời, bố trí kinh phí tổ chức tập huấn nâng cao trình độ, kỹ năng nghiệp vụ thành viên Đội xung kích bảo đảm hiệu quả, sát với tình hình địa phương.
Đội xung kích PCTT-TKCN cơ sở phát huy hiệu quả lực lượng “tuyến đầu” nhưng việc huy động tham gia lực lượng này gặp không ít khó khăn cần khắc phục, giải quyết. Trong đó, nhiều thành viên lớn tuổi, công việc kiêm nhiệm do lực lượng thanh niên trẻ, khỏe địa phương đi làm ăn xa; trang bị công cụ bảo hộ, dụng cụ tham gia công tác TKCN chưa đáp ứng yêu cầu; chế độ bồi dưỡng đối với lực lượng xung kích cấp xã hạn chế. Để tránh tình trạng “đánh trống, ghi tên”, giúp các Đội xung kích PCTT-TKCN hoạt động hiệu quả thực chất, thành phố và các quận, huyện cần quan tâm bố trí kinh phí hoạt động hằng năm; nghiên cứu đề xuất việc hỗ trợ phụ cấp, bảo đảm trang bị dụng cụ bảo hộ, phương tiện làm việc…/.