Giảm thiểu tổn hại với trẻ em
(HPĐT)- Hưởng ứng Tháng hành động Vì trẻ em năm 2023 với chủ đề “Chung tay giảm thiểu tổn hại cho trẻ em”, các cấp, ngành, địa phương triển khai thực hiện nhiều giải pháp nhằm nâng cao kỹ năng nhận diện, ứng phó rủi ro với trẻ em, góp phần giảm thiểu tai nạn thương tích, đuối nước trong trẻ nhỏ. Đồng chí TRẦN THỊ HOÀNG MAI, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao trả lời phỏng vấn của Báo Hải Phòng chung quanh nội dung này.

Trẻ cần được trang bị kiến thức nhận diện rủi ro và có kỹ năng an toàn trong môi trường nước. Trong ảnh: Trẻ em sử dụng áo phao khi tắm tại bãi biển Đồ Sơn. Ẩnh: Huy Đại
- Đồng chí cho biết những kết quả đạt được trong công tác phòng, chống đuối nước, giảm thiểu tai nạn thương tích với trẻ em thời gian qua?
- Thời gian qua, công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em nói chung, nhất là công tác phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em được cả hệ thống chính trị từ thành phố đến cơ sở quan tâm và triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. UBND thành phố ban hành Kế hoạch số 50/KH-UBND về triển khai chương trình bơi an toàn phòng, chống đuối nước trẻ em thành phố Hải Phòng giai đoạn 2022-2030, Chỉ thị số 07/CTUBND về việc tăng cường công tác phòng, chống tai nạn thương tích, đuối nước trẻ em… Trên cơ sở chỉ đạo của UBND thành phố, Sở Lao động, Thương binh và Xã hội, Sở Văn hóa và Thể thao, Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Thông tin và Truyền thông, Công an thành phố, Thành Đoàn, Báo Hải Phòng, Đài Phát thanh và Truyền hình Hải Phòng… phối hợp các đơn vị, địa phương triển khai nhiều hoạt động. Trong đó, các đơn vị tổ chức hàng trăm lớp tập huấn, truyền thông về phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em; in ấn, phát hành hơn 100 nghìn tờ rơi tuyên truyền phòng, chống đuối nước đến đến tận tay học sinh; tổ chức dạy bơi, học các kỹ năng an toàn trong môi trường nước; rà soát, kịp thời lắp đặt hàng nghìn biển cảnh báo nguy hiểm, làm rào chắn tại các khu vực tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn thương tích, nhất là khu vực tiềm ẩn nguy cơ đuối nước trẻ em. Việc đầu tư các nguồn lực để triển khai các biện pháp phòng, chống tai nạn thương tích được các đơn vị, địa phương quan tâm thực hiện, góp phần kiểm soát, hạn chế tai nạn thương tích, tai nạn đuối nước trẻ em trên địa bàn thành phố.
- Về phía ngành Văn hóa và Thể thao có triển khai những hoạt động cụ thể như thế nào?
- Ngành Văn hóa và Thể thao phát động phong trào trẻ em học bơi và hướng dẫn các đơn vị, cơ sở tổ chức dạy bơi, dạy kiến thức, kỹ năng phòng, chống đuối nước cho trẻ em bảo đảm an toàn, hiệu quả; kiểm tra, đánh giá kết quả trẻ em học bơi theo quy định chung của Tổng cục Thể dục thể thao, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về tiêu chí đánh giá trẻ em biết bơi, kỹ năng phòng, chống đuối nước. Hằng năm, Sở Văn hóa và Thể thao phối hợp Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Liên đoàn thể thao dưới nước thành phố và các ngành, đơn vị có liên quan tổ chức giải bơi thiếu niên, nhi đồng và bơi cứu đuối phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em; tuyên truyền kiến thức, kỹ năng an toàn trong môi trường nước cho học sinh, trẻ em và cộng đồng nhằm khuyến khích, động viên phong trào tập luyện môn bơi, phòng, chống đuối nước. Sở cũng chú trọng tổ chức các lớp tập huấn bồi dưỡng kiến thức và nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ công chức, viên chức, huấn luyện viên, cộng tác viên, hướng dẫn viên của ngành Văn hóa và Thể thao, các tổ chức, cá nhân hoạt động bơi, lặn, vui chơi giải trí dưới nước về phương pháp dạy bơi an toàn phòng, chống đuối nước trẻ em. Định kỳ, Sở Văn hóa và Thể thao phối hợp Sở Lao động, Thương binh và Xã hội đánh giá thực trạng trẻ em tử vong do đuối nước và công tác phòng, chống tai nạn thương tích, tai nạn đuối nước ở trẻ em trên địa bàn thành phố để có những kế hoạch, giải pháp thiết thực hơn.
Theo thống kê, năm 2022, trên địa bàn thành phố có 30 trẻ em tử vong do đuối nước. Trong 5 tháng đầu năm 2023, xảy ra 6 vụ đuối nước làm 6 trẻ tử vong. Gần đây nhất, vào ngày 19-5, một cháu bé 14 tuổi ở xã Mỹ Đức, huyện An Lão bị đuối nước và tử vong tại khu vực sông Đa Độ. Trước đó, một học sinh lớp 8, Trường THCS An Đà (quận Ngô Quyền) cũng bị tử vong do đuối nước khi tắm cùng các bạn tại khu vực chân cầu Bính…
- Tuy nhiều hoạt động và giải pháp được triển khai với nỗ lực vào cuộc của các cấp, ngành, song tình hình tai nạn thương tích, đuối nước ở trẻ em trên địa bàn thành phố còn diễn biến phức tạp. Đâu là khó khăn trong triển khai thực hiện công tác này?
- Đúng là dù có nhiều nỗ lực, cố gắng, song công tác phòng, chống đuối nước ở trẻ em trên địa bàn thành phố còn đối mặt với không ít thách thức, khó khăn. Điều kiện tự nhiên thành phố Hải Phòng có hệ thống sông ngòi, ao, hồ, công trình thủy lợi khá dày đặc, lại có bãi biển tự nhiên, trong khi đó không khó để bắt gặp những khu vực nước sâu nguy hiểm, chỗ nước xoáy, khu vực trẻ em thường xuyên qua lại không có biển báo nguy hiểm hoặc rào chắn, lắp đậy khiến trẻ em vào nguy cơ bị đuối nước, nhất là trong mùa hè. Cùng với đó, nhận thức của không ít bậc cha mẹ về xây dựng môi trường sống an toàn cho trẻ em còn chưa đầy đủ, một số bậc cha, mẹ và người chăm sóc trẻ còn chủ quan, lơ là, thiếu quan tâm, giám sát trẻ em trong dịp hè.
Như các bạn cũng biết, tâm lý trẻ em luôn tò mò, hiếu động, trong khi, tỷ lệ trẻ em biết bơi và biết kỹ năng an toàn trong môi trường nước còn thấp; trẻ em thiếu môi trường vui chơi an toàn, lành mạnh, nhất là trẻ em ở khu vực nông thôn, khu vực có điều kiện kinh tế khó khăn. Công tác phổ cập bơi cho trẻ em gặp nhiều khó khăn do cơ sở vật chất phục vụ cho việc dạy và học bơi còn thiếu, một số địa phương chưa có bể bơi và Trung tâm dạy bơi cho trẻ em, do đó, tỷ lệ trẻ em biết bơi còn thấp. Điều này dẫn tới việc đuối nước là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong do tai nạn thương tích ở trẻ em. Qua các kênh thông tin, các bạn cũng biết tình trạng trẻ em bị đuối nước trên địa bàn thành phố tiếp tục diễn biến phức tạp, nhất là thời điểm trẻ em nghỉ hè là cao điểm diễn ra các vụ đuối nước. Đây là vấn đề cần được các gia đình, các trường học, các cấp, ngành đặc biệt quan tâm và tích cực tham gia phòng ngừa.
- Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tai nạn thương tích, nhất là hạn chế tình trạng trẻ em bị tử vong do tai nạn đuối nước, trong thời gian tới, chúng ta cần triển khai những biện pháp gì?
- Các cơ quan, đơn vị cần tiếp tục đổi mới công tác truyền thông, phổ biến giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của gia đình, cá nhân về phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em; tuyên truyền, phổ biến kiến thức, kỹ năng về phòng, chống tai nạn thương tích, nhất là tai nạn đuối nước đến từng trường học, lớp học, thôn, xóm, tổ dân phố, gia đình; vận động gia đình, các bậc cha mẹ thường xuyên quan tâm, trông giữ, giám sát, nhắc nhở trẻ em về nguy cơ tai nạn thương tích, đuối nước. Đồng thời, thường xuyên rà soát, kiểm tra các khu vực thường xảy ra tai nạn thương tích hoặc tiềm ẩn nguy cơ tai nạn thương tích, nhất là tai nạn đuối nước như tại các công trình chứa nước, sông hồ, ao suối, cống thoát nước… Qua đó, kịp thời, chủ động có biện pháp phòng ngừa, bảo đảm an toàn như làm rào chắn, nắp đậy, lắp biển cánh báo, phân công lực lượng cảnh giới. Tiếp tục triển khai có hiệu quả việc xây dựng mô hình “Ngôi nhà an toàn”, “Trường học an toàn”, “Cộng đồng an toàn phòng, chống tai nạn thương tích trẻ em”.
Cùng với đó, các địa phương và các ngành liên quan bố trí, vận động các nguồn lực đầu tư xây dựng, nâng cấp các công trình, khu vui chơi giải trí tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục, thể thao, tạo điều điện để trẻ em được phát triển toàn diện.
- Trân trọng cảm ơn đồng chí!