Khẩn trương, quyết liệt thực hiện có hiệu quả cao nhóm giải pháp để gỡ cảnh báo “thẻ vàng” khai thác thủy sản

Đồng chí Nguyễn Đức Thọ, Phó chủ tịch UBND thành phố dự họp tại điểm cầu Hải Phòng.

Tại điểm cầu Hải Phòng, dự họp có đồng chí: Nguyễn Đức Thọ, Phó tịch UBND thành phố; đại diện lãnh đạo các sở, ngành và địa phương liên quan.

Sau hơn 5 năm (từ tháng 10-2017), EC cảnh báo “thẻ vàng” đối với hoạt động khai thác thủy sản và qua 3 lần thanh tra của Đoàn Thanh tra của EC, các bộ, ngành, địa phương tích cực triển khai các nhiệm vụ, giải pháp chống khai thác IUU. Thực hiện khuyến nghị của EC, đến nay, công tác quản lý, theo dõi đội tàu có nhiều chuyển biến tích cực. Theo đó, đến tháng 12-2022, cả nước có 86.820 tàu cá có chiều dài từ 6 m trở lên, trong đó, 30.091 tàu có chiều dài từ 15m trở lên (giảm 1.206 chiếc so với năm 2019); tổng số tàu cá từ 15 m trở lên được cấp phép khai thác thủy sản đạt 94,3%; số tàu cá lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS) đạt 97,65%. Việc theo dõi, kiểm tra, kiểm soát tàu cá tại các địa phương, cảng cá có chuyển biến rõ rệt. Công tác chứng nhận và truy xuất nguồn gốc thủy sản từ khai thác triển khai theo quy định Luật Thủy sản, Hiệp định về các biện pháp quốc gia có cảng (Hiệp định PSMA) đáp ứng yêu cầu. Các lực lượng thực thi pháp luật trên biển như: Hải quân, Bộ đội biên phòng, Cảnh sát biển và Kiểm ngư… phối hợp các địa phương tổ chức tuần tra, kiểm soát, trọng tâm là các vùng biển giáp ranh. Nhờ đó, ngăn chặn, chấm dứt được tình trạng tàu cá Việt Nam vi phạm ở các nước, quốc đảo Thái Bình Dương…

Để gỡ cảnh báo "thẻ vàng" của EC vào tháng 10 tới đây, các địa phương ven biển thực hiện đồng bộ, quyết liệt các giải pháp.

Tuy nhiên, việc chống khai thác IUU còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, hạn chế chậm được khắc phục, như: thực hiện việc đăng ký tàu cá, cấp giấy phép khai thác thủy sản, lắp đặt thiết bị VMS chưa hoàn thành theo quy định; dữ liệu tàu cá cập nhật vào cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase) chưa đầy đủ; tình trạng mất kết nối VMS, vượt ranh giới trên biển diễn ra nhưng công tác điều tra, xử lý vi phạm tại địa phương hạn chế; tỷ lệ giám sát sản lượng thủy sản lên bến thấp và chưa đồng đều giữa các địa phương; tình trạng tàu cá không cập cảng chỉ định theo quy định diễn ra phổ biến; chất lượng ghi, nộp nhật ký khai thác thủy sản chưa đạt yêu cầu. Tình trạng tàu cá vi phạm khai thác vùng biển nước ngoài còn diễn ra. Tính riêng, từ đầu năm 2023 đến nay, xảy ra 14 vụ/84 ngư dân bị nước ngoài bắt giữ, xử lý...

Thành phố Hải Phòng thực hiện đồng bộ, quyết liệt giải pháp chống khai thác IUU. Hiện trên địa bàn thành phố có 894 tàu cá có chiều dài từ 6 m trở lên được đăng ký trên hệ thống VNFishbase; 100% số tàu cá có chiều dài từ 15 m trở lên được lắp đặt VMS và cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm. Nhận thức của ngư dân, các tổ chức, cá nhân về Luật Thủy sản và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật được nâng lên và chuyển biến tích cực. Nhiều năm qua, trên địa bàn thành phố không phát hiện tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài bị bắt giữ.

Sau khi nghe ý kiến phát biểu của đại diện lãnh đạo các bộ, ngành, UBND tỉnh, thành phố về các nhiệm vụ, giải pháp gỡ “thẻ vàng” của EC và với quyết tâm gỡ được cảnh báo “thẻ vàng” trong lần thanh tra thứ 4 vào tháng 10 tới đây, kết luận hội nghị, đồng chí Trần Lưu Quang, Phó thủ tướng Chính phủ đề nghị: Dự kiến, Đoàn thanh tra EC sang Việt Nam lần thứ 4 vào tháng 10-2023. Đây là cơ hội để Việt Nam gỡ “thẻ vàng” cho thủy sản. Do đó, các địa phương tập trung chỉ đạo khẩn trương, quyết liệt hơn các nhóm nhiệm vụ, giải pháp đề ra và chuẩn bị đầy đủ, chi tiết kế hoạch để làm việc với Đoàn thanh tra của EC.

Để tăng cường hiệu lực, hiệu quả, tạo chuyển biến thực chất, rõ nét trong công tác chống khai thác IUU, từ nay đến trước khi Đoàn Thanh tra EC sang Việt Nam, Phó thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang yêu cầu các bộ, ngành liên quan và địa phương ven biển đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, quản lý đội tàu và xử lý nghiêm các trường hợp tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài và vi phạm các quy định trong khai thác IUU, tạo răn đe. Đề nghị, Bộ Quốc phòng chỉ đạo các lực lượng như: Biên Phòng, Cảnh sát biển, Hải quân… tăng cường công tác tuần tra, kiểm tra, kiểm soát tàu cá hoạt động trên biển, nhất là vùng biển giáp ranh, chồng lấn, chưa phân định. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia về IUU ngay sau cuộc họp này khẩn trương tham mưu trình Trưởng Ban chỉ đạo quốc gia về chống khai thác IUU ban hành Kế hoạch hành động chi tiết các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thực hiện từ nay đến tháng 10 và cả lâu dài, giải quyết triệt để các tồn tại, hạn chế chống khai thác IUU theo khuyến nghị của EC. Đồng thời, xây dựng kế hoạch tới đây, Ban chỉ đạo quốc gia về chống khai thác IUU sẽ trực tiếp đi kiểm tra thực tế công tác thực hiện các biện pháp chống khai thác IUU tại một số địa phương ven biển./.

Tin và ảnh: Phạm Cường