Đảng bộ, chính quyền, quân và dân thành phố Hải Phòng 75 năm thực hiện Lời kêu gọi thi đua ái quốc của Chủ tịch Hồ Chí Minh

Đồng chí Nguyễn Văn Tùng.

Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, hưởng ứng lời kêu gọi thi đua ái quốc của Bác Hồ, Đảng bộ, quân và dân thành phố Hải Phòng đã dấy lên phong trào thi đua sôi nổi, giết giặc lập công; nổi bật là quân và dân huyện Tiên Lãng đã anh dũng chiến đấu phá càn thắng lợi, được Bác Hồ gửi thư khen ngợi và tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất. Quân và dân Hải Phòng còn lập được nhiều chiến công vang dội như “Đường 10 quật khởi”, “Đường 5 anh dũng” mà đỉnh cao là trận đánh tập kích vào sân bay Cát Bi phá hủy 59 máy bay địch, góp phần quan trọng vào chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ. Ngay sau khi nhận được tin trận tập kích sân bay Cát Bi thắng lợi, Bác Hồ đã tặng danh hiệu “Đoàn dũng sĩ Cát Bi” cho cán bộ, chiến sĩ tham gia trận đánh lịch sử này. Nhân dân Hải Phòng đã động viên 13.904 thanh niên tòng quân vào bộ đội chủ lực, 4.264 người đi thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến; ủng hộ 300 tấn thóc, 42 triệu đồng trong “Tuần lễ vàng” ủng hộ kháng chiến. Trong 9 năm kháng chiến chống Pháp, quân và dân Hải Phòng đã chiến đấu 1.372 trận, tiêu diệt và bắt sống 30.172 tên địch, phá hủy 932 xe cơ giới, 173 toa xe, 19 đầu máy xe lửa, 70 máy bay, hàng chục ca nô, tàu thuyền, đốt cháy 155 triệu lít xăng, góp phần to lớn vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của dân tộc, được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng bốn chữ vàng “Trung dũng - Quyết thắng” và tặng 1 Huân chương Quân công hạng Nhất, 1 Huân chương Quân công hạng Nhì, 12 Huân chương Quân công hạng Ba, 28 Huân chương Chiến công hạng Nhất; 56 tập thể và 19 cá nhân được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

“Đi trước, về sau”, sau khi thực dân Pháp rút khỏi Hải Phòng, Đảng bộ, quân và dân Hải Phòng hăng hái bước vào thời kỳ khôi phục và phát triển kinh tế. Hải Phòng trở thành công trường xây dựng chủ nghĩa xã hội. Trong 10 năm (1955 - 1965), nhiều nhà máy như: Xi măng Hải Phòng, Cảng Hải Phòng, Nhà máy Toa xe, các xưởng đóng tàu được khôi phục và sản xuất với sản lượng, chất lượng cao hơn trước. Các nhà máy đóng tàu, cơ khí được khởi công xây dựng và đi vào sản xuất. Cũng trong thời kỳ này, Hải Phòng trở thành cái nôi của phong trào thi đua yêu nước với phong trào “Tổ đội lao động XHCN” mà con chim đầu đàn là Tổ đá nhỏ Ca A - Nhà máy xi măng Hải Phòng, phong trào phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất lao động của Nhà máy cơ khí Duyên Hải - một trong bốn phong trào thi đua lớn của cả nước “Sóng Duyên Hải”, “Gió Đại Phong”, “Trống Bắc Lý”, “Cờ Ba Nhất”.

Năm 1965 do bị thua đau ở miền Nam, đế quốc Mỹ điên cuồng mở cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc. Với vị trí chiến lược quan trọng, Hải Phòng trở thành trọng điểm, mục tiêu đánh phá ác liệt của không quân và hải quân Mỹ. Thực hiện lời kêu gọi thiêng liêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Chiến tranh có thể kéo dài 5 năm, 10 năm, 20 năm hoặc lâu hơn nữa. Hà Nội, Hải Phòng và một số thành phố, xí nghiệp có thể bị tàn phá, song nhân dân Việt Nam quyết không sợ. Không có gì quý hơn độc lập tự do…”, quân và dân Hải Phòng kiên cường dũng cảm chiến đấu, bắn rơi 317 máy bay, trong đó có 5 chiếc B52, 1 chiếc F111, bắn cháy 8 tàu chiến, bắt sống 16 giặc lái, tháo gỡ 895 quả thủy lôi giải tỏa Cảng và cùng với miền Bắc đánh thắng hai cuộc chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ. Đi đôi với chiến đấu, quân và dân Hải Phòng đã giữ vững nhà máy, công trường, bến cảng để sản xuất; tiếp nhận, bốc xếp vận chuyển an toàn hàng triệu tấn phương tiện, thiết bị quân sự, vũ khí đạn dược phục vụ quốc phòng; đóng và sản xuất nhiều loại tàu vận tải, tàu phá thủy lôi và là nơi xuất phát của “Đoàn tàu không số” chi viện bằng đường biển cho miền Nam. Trong những năm tháng khốc liệt đó, với vai trò vừa là tiền tuyến, dũng cảm, kiên cường chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ; vừa là hậu phương, Hải Phòng đã góp phần to lớn chi viện sức người, sức của cho chiến trường miền Nam bằng những phong trào thi đua “Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”; “Ba sẵn sàng” trong thanh niên, “Ba đảm đang” trong phụ nữ, “Ba nhất" trong lực lượng vũ trang để làm ra nhiều của cải vật chất, chi viện đắc lực sức người, sức của cho tiền tuyến lớn; góp phần quan trọng giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.

Trong 10 năm (1965 - 1975) hưởng ứng phong trào thi đua xung phong tòng quân ra chiến trường chiến đấu, Hải Phòng đã có 3 trung đoàn, 123 tiểu đoàn bổ sung cho chiến trường miền Nam, chiếm 9,45% dân số Hải Phòng tham gia bộ đội chủ lực. Tổng kết cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, lực lượng vũ trang thành phố được Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân cho 12 quận, huyện, thị, ngành, 7 doanh nghiệp, nhà máy, 25 xã, phường, đơn vị, 24 cá nhân. Đặc biệt Đảng bộ, quân và dân thành phố được Đảng và Nhà nước tặng thưởng Huân chương Sao Vàng.

Các phong trào thi đua đóng góp quan trọng vào những thành tựu phát triển nổi bật của thành phố. Trong ảnh: Đô thị Hải Phòng ngày càng mở rộng với hạ tầng đồng bộ, hiện đại. Ảnh: Hoàng Quân

Năm 1975, đất nước thống nhất, Hải Phòng bước vào thời kỳ khôi phục và xây dựng kinh tế - xã hội, kinh tế tăng trưởng gần gấp đôi so với trước khi xảy ra chiến tranh phá hoại; các ngành như sản xuất xi măng, đóng tàu, cơ khí, bốc xếp hàng hóa qua Cảng đã phục vụ đắc lực cho việc khôi phục và phát triển kinh tế đất nước sau chiến tranh. Hải Phòng là địa phương đầu tiên thực hiện cơ chế khoán sản phẩm trong nông nghiệp, là cơ sở để Trung ương Đảng, Chính phủ ban hành cơ chế khoán nông nghiệp trên toàn quốc.

Thực hiện lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Thi đua là yêu nước, yêu nước thì phải thi đua...”, “Càng khó khăn, càng phải đẩy mạnh thi đua”, nhận thức sâu sắc tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thi đua yêu nước và quán triệt các chỉ thị của Bộ Chính trị và Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng về công tác thi đua, khen thưởng, UBND thành phố, Hội đồng Thi đua - Khen thưởng thành phố đã thường xuyên, kịp thời cập nhật, bổ sung, thay thế các văn bản quy định, chia các cụm, khối thi đua; tổ chức phát động, ký kết giao ước thi đua giữa các cụm, khối thi đua, cơ quan, đơn vị, địa phương trong thành phố, thực hiện giao ước thi đua với Cụm thi đua 5 thành phố trực thuộc Trung ương; chỉ đạo các cấp, ngành, đoàn thể chủ động xây dựng kế hoạch, chương trình, giải pháp cụ thể triển khai thực hiện công tác thi đua, khen thưởng gắn với chủ đề hàng năm, với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của cơ quan, địa phương, đơn vị, tạo khí thế, động lực mới, góp phần tích cực vào việc phát triển kinh tế- xã hội thành phố.

Bên cạnh việc hưởng ứng, triển khai có hiệu quả các phong trào thi đua do Thủ tướng Chính phủ phát động như: Phong trào thi đua “Cả nước chung sức xây dựng nông thôn mới”, “Doanh nghiệp Việt Nam hội nhập và phát triển”, “Cả nước đoàn kết, chung sức, đồng lòng thi đua phòng, chống và chiến thắng đại dịch COVID - 19”, Phong trào thi đua “Đẩy mạnh phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí”; thành phố đã phát động nhiều phong trào thi đua sôi nổi, tạo khí thế cách mạng và đạt hiệu quả tích cực trên các lĩnh vực; nổi bật như: Phong trào thi đua “Tăng thu ngân sách địa phương”, “Đẩy mạnh cải cách hành chính”, các phong trào thi đua thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố, thực hiện chủ đề hành động hàng năm của thành phố... Nhiều phong trào thi đua tiêu biểu của các ngành, lĩnh vực như: phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa; phong trào lao động giỏi, lao động sáng tạo; nông dân làm kinh tế giỏi, phong trào vì an ninh Tổ quốc, phong trào Thi đua quyết thắng... Đồng thời phong trào thi đua cũng tập trung vào những việc khó, những nhiệm vụ trọng tâm:

Công tác giải phóng mặt bằng xây dựng các dự án trọng điểm của thành phố, chỉnh trang đô thị, phòng chống tệ nạn ma túy... Việc thực hiện học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã được triển khai thực hiện đồng bộ, hiệu quả với nhiều mô hình sáng tạo, cách làm hiệu quả; thực sự tạo được diện rộng và chiều sâu; góp phần tích cực thúc đẩy thực hiện nhiệm vụ chính trị của thành phố và mỗi địa phương, đơn vị.

Từ các phong trào thi đua yêu nước, nhiều tập thể, cá nhân tiêu biểu xuất sắc, được biểu dương, khen thưởng. Thành phố đã tặng các danh hiệu “Doanh nghiệp tiêu biểu”, “Doanh nhân tiêu biểu, “Gương mặt tiêu biểu thành phố” cho hàng trăm tập thể và cá nhân, tặng Giải thưởng Lê Chân tôn vinh những người phụ nữ tài năng. Chủ tịch UBND thành phố khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong học tập, công tác, chiến đấu. Đặc biệt, có nhiều cơ chế, chính sách động viên, khích lệ các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc, đóng góp vào sự phát triển kinh tế, xã hội của thành phố như: Các doanh nghiệp có số nộp ngân sách lớn; học sinh, vận động viên đoạt giải cao tại các giải quốc gia, quốc tế; các tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong chiến đấu, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội... Công tác tuyên truyền được quan tâm, có nhiều đổi mới, sáng tạo, thực sự phát huy tác dụng tích cực trong việc định hướng, nhân rộng cũng như tạo ảnh hưởng tích cực, sự lan tỏa của phong trào thi đua. Từ trong các phong trào thi đua yêu nước đã xuất hiện nhiều tập thể, cá nhân tiêu biểu được Đảng, Nhà nước tặng thưởng những phần thưởng cao quý, trong đó 18 tập thể và 6 cá nhân được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân; 28 tập thể và 29 cá nhân được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động; 111 cá nhân được phong tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua toàn quốc và nhiều tập thể, cá nhân được Đảng và Nhà nước tặng thưởng Huân chương Độc lập, Huân chương Lao động, Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ. Đặc biệt, Đảng và Nhà nước đã tặng thưởng Huân chương Hồ Chí Minh cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Hải Phòng nhân dịp kỷ niệm 50 năm Ngày giải phóng Hải Phòng (13-5-1955 - 13-5-2005); năm 2020, ghi nhận công lao to lớn, có nhiều thành tích xuất sắc, góp phần vào sự nghiệp cách mạng của Đảng và của dân tộc, Chủ tịch nước đã tặng thưởng Huân chương Hồ Chí Minh (lần hai) cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố.

Những năm gần đây, trong bối cảnh thuận lợi và khó khăn, thách thức đan xen, được sự quan tâm, lãnh đạo kịp thời của Trung ương, Bộ Chính trị, sự chỉ đạo giúp đỡ hiệu quả của Chính phủ và các ban, bộ, ngành Trung ương; Đảng bộ, chính quyền, quân và dân thành phố đã vận dụng sáng tạo những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước; quyết liệt, táo bạo trong quản lý điều hành, cùng sự phối hợp đồng bộ của cả hệ thống chính trị; khơi dậy và phát huy những tiềm năng, lợi thế, tạo động lực quan trọng làm nên những thành tựu vượt bậc trong sự phát triển của thành phố, từng bước đáp ứng yêu cầu của thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa thành phố và đất nước.

Những thành tựu nổi bật mà thành phố đạt được những năm gần đây có sự đóng góp không nhỏ của phong trào thi đua và công tác khen thưởng: Giai đoạn 2015-2020, các chỉ tiêu kinh tế chủ yếu đều tăng trưởng cao, vượt mục tiêu Nghị quyết Đại hội 15 đề ra. Tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) liên tục đạt mức cao; GRDP bình quân đầu người năm 2020 ước đạt 5.863 USD. Tổng thu ngân sách Nhà nước trên địa bàn đạt 408.498 tỷ đồng, trong đó thu nội địa đạt 120.698 tỷ đồng, gấp 2,65 lần giai đoạn 2011-2015. Môi trường đầu tư kinh doanh được cải thiện mạnh mẽ. Đã thu hút được nhiều tập đoàn, công ty lớn hàng đầu thế giới và trong nước đầu tư với công nghệ hiện đại, tiên tiến, sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Đã hoàn thành hàng chục tuyến đường liên tỉnh, liên huyện, cùng 46 cây cầu các loại với tổng chiều dài 23 km trong đó có nhiều cây cầu lớn. Hoàn thành một số cầu vượt, nút giao thông hiện đại trong nội đô làm thay đổi rõ nét hạ tầng giao thông thành phố. Thành phố đã hoàn thành 39/51 tiêu chí đô thị loại 1 (đứng thứ 4 cả nước). Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội có nhiều chuyển biến tích cực: Chất lượng giáo dục- đào tạo được bảo đảm. Hải Phòng tiếp tục là một trong những địa phương có tỷ lệ học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông, đỗ vào các trường đại học, cao đẳng, đạt giải học sinh giỏi quốc gia, quốc tế dẫn đầu cả nước. Công tác y tế, chăm sóc sức khỏe nhân dân được quan tâm chú trọng.

Các phong trào thi đua đóng góp quan trọng vào những thành tựu phát triển nổi bật của thành phố. Trong ảnh: Nút giao thông cầu Rào. Ảnh: Lưu Thành Đạt

Đặc biệt, năm 2020, trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh COVID-19, Hải Phòng đã thực hiện thành công mục tiêu kép, vừa phòng, chống có hiệu quả dịch COVID-19, vừa duy trì tốc độ phát triển kinh tế cao theo đúng chỉ đạo của Chính phủ. Lĩnh vực văn hóa, thể thao được đầu tư và phát triển tương xứng với tốc độ phát triển kinh tế. Hải Phòng duy trì vững chắc vị trí là một trong những trung tâm thể thao mạnh của cả nước. Khoa học - công nghệ chuyển biến tích cực. Tốc độ đổi mới công nghệ bình quân đạt 12,48%/năm; tỷ trọng TFP đóng góp vào mức tăng trưởng GRDP tăng từ 32,04% năm 2015 lên 40,36% năm 2020. Công tác an sinh xã hội được quan tâm với nhiều cơ chế, chính sách mới thiết thực… Việc tri ân đối với các gia đình thương binh, liệt sĩ, người có công trong các dịp lễ, Tết được cả hệ thống chính trị và xã hội chú trọng, quan tâm… Quốc phòng, an ninh được tăng cường, Các hoạt động đối ngoại, hội nhập quốc tế, liên kết vùng được đẩy mạnh; vị thế, uy tín của Hải Phòng đối với các địa phương trong cả nước và bạn bè quốc tế ngày càng được nâng cao. Phong trào thi đua trong lĩnh vực xây dựng Đảng, xây dựng chính quyền các cấp góp phần củng cố hệ thống chính trị, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của toàn Đảng bộ; hiệu lực, hiệu quả hoạt động của các cấp chính quyền. Đặc biệt năm 2022, kinh tế - xã hội thành phố tiếp tục ổn định và phát triển. Tăng trưởng kinh tế thành phố đạt mức khá cao so với bình quân chung của cả nước và các tỉnh, thành phố khác. GRDP tăng trưởng ở mức cao, đạt 12,32%, gấp 1,5 lần bình quân chung cả nước; thuộc nhóm các địa phương dẫn đầu cả nước về tăng trưởng kinh tế. Trong bối cảnh khó khăn, thách thức nhiều hơn, với quy mô kinh tế đứng thứ 6 cả nước, thành phố duy trì nhịp tăng trưởng kinh tế đạt ở mức 2 con số trong 7 năm liên tục là sự nỗ lực rất cao, sự phấn đấu không ngừng của Đảng bộ, chính quyền, quân và dân thành phố. Chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng hơn 14%, gấp 1,5 lần bình quân chung cả nước. Lần đầu tiên thu ngân sách của Hải Phòng đạt hơn 100 nghìn tỷ đồng, nằm trong top 3 địa phương có số thu ngân sách trên 100.000 tỷ đồng; trong đó thu nội địa đạt 38.235,269 tỷ đồng, đạt 120,5% dự toán trung ương giao, bằng 104,3% so với cùng kỳ năm 2021. Sản lượng hàng hóa qua Cảng đạt 168 triệu tấn, đạt 100% kế hoạch. Số lượt khách du lịch đến với Hải Phòng đạt 7 triệu lượt. Khởi công một số công trình, dự án lớn trong các lĩnh vực như giao thông, đô thị, góp phần nâng tầm vị thế và mở đường phát triển cho nhiều lĩnh vực kinh tế - xã hội của thành phố. Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, môi trường tiếp tục được quan tâm; an sinh xã hội được bảo đảm. Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) được cải thiện mạnh mẽ; chỉ số cải cách hành chính (PAR) lần đầu bứt phá lên vị trí đứng đầu cả nước. Chính trị, xã hội ổn định, quốc phòng an ninh, trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Nhìn lại kết quả phong trào thi đua yêu nước của thành phố 75 năm qua, chúng ta ngày càng thấm nhuần lời dạy của Bác Hồ kính yêu “Thi đua làm tốt công việc hàng ngày, làm tốt công việc hàng ngày chính là nội dung của thi đua” và “…Muốn đạt hiệu quả, thi đua phải có mục đích, phải tổ chức chu đáo, phải có nội dung thiết thực, kế hoạch cụ thể và phải động viên khen thưởng kịp thời. Có công thì thưởng, có lỗi nhẹ thì phê bình, lỗi nặng thì phạt. Lãnh đạo các cấp phải quan tâm tổ chức chỉ đạo phong trào thi đua, coi đó là biện pháp quản lý của người lãnh đạo…”.

Phát huy tinh thần cách mạng tiến công, truyền thống thi đua yêu nước của quân và dân thành phố, chúng ta tin tưởng rằng, toàn Đảng bộ, quân và dân thành phố Hải Phòng sẽ thực hiện ngày một tốt hơn Lời kêu gọi thi đua ái quốc của Hồ chủ tịch, lập nhiều thành tích mới, góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, trở thành thành phố có trình độ phát triển cao trong nhóm các thành phố hàng đầu châu Á và thế giới./.

NGUYỄN VĂN TÙNG (Phó bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố, Chủ tịch Hội đồng Thi đua - Khen thưởng thành phố Hải Phòng)