Một số ý kiến từ việc chứng thực bản sao hộ chiếu cấp mới
Kể từ ngày 1-7-2022, Bộ Công an triển khai việc cấp hộ chiếu phổ thông không gắn chip điện tử theo mẫu mới cho công dân Việt Nam ở trong nước và công dân Việt Nam ở nước ngoài theo Thông tư 73/2021/TT-BCA ngày 29-6- 2021; đối với hộ chiếu gắn chíp điện tử thì cấp muộn hơn kể từ ngày 1-3-2023.
.png)
Mẫu hộ chiếu mới so với mẫu cũ có nhiều cải tiến, được thiết kế công phu: bìa của hộ chiếu gắn chíp điện tử có biểu tượng chíp điện tử để phân biệt với mẫu cũ, còn con chíp thật thì được đặt ở trang bìa sau (tại vị trí góc trái phía dưới, mắt thường khó phát hiện ra con chip này) để lưu trữ thông tin nhân thân và thông tin sinh trắc học của người được cấp hộ chiếu và chữ ký số của cơ quan cấp; tại trang 2 và 3, “họ”, “chữ đệm và tên” được tách thành 2 dòng riêng biệt; bổ sung nơi sinh; chữ, số hộ chiếu được đục lỗ bằng công nghệ laser thông suốt từ trang 1 tới bìa sau cuốn hộ chiếu. Toàn bộ nội dung, hình ảnh in trong hộ chiếu được thực hiện bằng công nghệ hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo an, chống nguy cơ làm giả và đạt tiêu chuẩn ICAO. Ở mỗi trang hộ chiếu có hình phản quang khi chiếu đèn tia cực tím.
Điểm khác biệt cơ bản nữa của mẫu hộ chiếu mới so với mẫu cũ là không còn chữ ký và dấu đóng của Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh/Cơ quan đại diện ngoại giao của Việt Nam ở nước ngoài dẫn đến một số Công chứng viên và người có thẩm quyền ký chứng thực của Phòng Tư pháp và UBND cấp xã băn khoăn khi chứng thực sao y bản chính đối với hộ chiếu mới này.
Theo Nghị định 23/2015/NĐCP ngày 16-2-2015 của Chính phủ về cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính, chứng thực chữ ký và chứng thực hợp đồng, giao dịch thì bản chính là những giấy tờ, văn bản do cơ quan, tổ chức có thẩm quyền cấp lần đầu, cấp lại, cấp khi đăng ký lại. Thực tế cho thấy rất nhiều loại giấy tờ được công nhận giá trị pháp lý mà hoàn toàn không có đóng dấu hay chữ ký, việc nhận biết bản chính thông qua mã vạch, dấu hiệu bảo an, chất liệu giấy hoặc bằng gắn chíp điện tử, sử dụng con dấu nổi, dán tem, gắn xi, bấm lỗ để xác thực. Do đó, người thực hiện chứng thực cần có kinh nghiệm, kỹ năng nhận biết bản chính hộ chiếu mới thông qua các đặc điểm nêu trên và sử dụng thêm công cụ hỗ trợ như đèn tia cực tím để phát hiện giấy tờ thật, giả.
Thiết nghĩ, các cơ quan quản lý nhà nước về chứng thực sớm có văn bản hướng dẫn sao y bản chính hộ chiếu mẫu mới nói riêng và các giấy tờ, văn bản là bản chính do tổ chức, cơ quan có thẩm quyền cấp mà không có chữ ký và dấu đóng để việc chứng thực bản sao được áp dụng thống nhất, đáp ứng được yêu cầu chính đáng của người dân cũng như bảo đảm an toàn pháp lý cho người thực hiện chứng thực./.