Rà soát, bảo đảm hoạt động công chứng đúng quy định
(HPĐT)- Theo thống kê của Sở Tư pháp, trung bình mỗi năm, các tổ chức hành nghề công chứng (TCHNCC) trên địa bàn thành phố thực hiện công chứng khoảng 130 nghìn hợp đồng các loại, đáp ứng nhu cầu của tổ chức, cá nhân. Từ đó, Sở Tư pháp triển khai nhiều biện pháp để hoạt động đúng quy định pháp luật, bảo đảm lợi ích Nhà nước, tổ chức; quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.
Người dân đến thực hiện các thủ tục công chứng theo quy định tại Văn phòng công chứng Nguyễn Thị Hường, phường Lạch Tray (quận Ngô Quyền).
Còn sai sót trong hoạt động
Đến nay, toàn thành phố có 36 TCHNCC (4 phòng công chứng nhà nước và 32 văn phòng công chứng) với 84 công chứng viên đang hành nghề. Thời gian qua các TCHNCC tiếp nhận và giải quyết rất nhiều việc công chứng, chứng thực các hợp đồng, tài liệu theo yêu cầu của người dân. Tính từ đầu năm đến nay, các TCHNCC trên địa bàn thành phố thực hiện công chứng khoảng 70 nghìn hợp đồng đáp ứng nhu cầu của tổ chức, cá nhân.
Tuy nhiên, trong quá trình hoạt động, còn có nơi để xảy ra sai sót. Đơn cử, ngày 17-4 vừa qua, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an quận Hải An chuyển hồ sơ và đề nghị Sở Tư pháp xử lý theo quy định với hành vi vi phạm liên quan đến việc công chứng Hợp đồng mua bán xe ô-tô được ký vào ngày 23-5-2022 tại Văn phòng công chứng Tạ Quang Tùng (quận Hồng Bàng). Theo đó, ông Nguyễn Thanh B., ở phường Hoàng Văn Thụ (quận Hồng Bàng) giả mạo chữ ký của bên mua xe tại hợp đồng mua bán xe ô-tô nói trên nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Trong vụ việc này, công chứng viên có 2 lỗi vi phạm là không đối chiếu kiểm tra bản chính căn cước, sổ hộ khẩu của bên bán xe và bên mua xe trước khi thực hiện thủ tục công chứng hợp đồng; không yêu cầu 2 bên mua xe, bán xe có mặt tại trụ sở Văn phòng công chứng Tạ Quang Tùng và ký vào hợp đồng mua bán xe trước mặt công chứng viên. Với 2 lỗi vi phạm kể trên, công chứng viên bị xử phạt 17 triệu đồng và tước quyền sử dụng thẻ công chứng viên 3 tháng. Hay tại Văn phòng công chứng Trịnh Thế Chung (huyện An Dương), năm 2022, Thanh tra Sở Tư pháp phát hiện vi phạm trong hoạt động công chứng. Cụ thể, công chứng viên sửa lỗi kỹ thuật tại trang 2 của 1 hợp đồng bằng việc gạch bỏ phần gạch chân và ký đóng dấu văn phòng (cụ thể phần gạch bỏ: tặng cho, cho thuê, góp vốn, thế chấp, thế chấp bảo lãnh cho bên thứ ba tại các tổ chức tín dụng) khiến hợp đồng ủy quyền lại có nội dung ủy quyền rộng hơn hợp đồng ủy quyền ban đầu. Như vậy, trong hợp đồng này công chứng viên sửa lỗi kỹ thuật không theo quy định.
Tại cuộc giám sát việc chấp hành các quy định pháp luật trong hoạt động công chứng, chứng thực lĩnh vực dân sự trên địa bàn Hải Phòng do Ban Pháp chế HĐND thành phố thực hiện cuối tháng 9-2022 tại Sở Tư pháp, các đại biểu Ban pháp chế HĐND cũng thẳng thắn chỉ ra, với tác động của nền kinh tế thị trường, việc tự chủ các hoạt động công chứng cũng khiến đâu đó có TCHNCC không tuân thủ đúng thủ tục, có tình trạng ký công chứng “treo”, công chứng ngoài trụ sở; một số công chứng viên trình độ chuyên môn còn yếu, dễ dãi, chưa tuân thủ quy định pháp luật…
Tăng cường thanh, kiểm tra, khắc phục hạn chế
Trước thực trạng trên, Sở Tư pháp mở nhiều lớp tập huấn nghiệp vụ công chứng cho các công chứng viên đồng thời có văn bản yêu cầu Hội công chứng thành phố, các TCHNCC thực hiện nghiêm Luật Công chứng 2014. Đồng thời, Sở Tư pháp thường xuyên tổ chức thanh, kiểm tra tra các TCHNCC để tăng cường quản lý, hướng dẫn hoạt động và chấn chỉnh các sai phạm nếu có.
Trong 6 tháng năm 2023, Thanh tra Sở thực hiện 3 cuộc thanh tra theo kế hoạch tại 3 TCHNCC. Qua thanh tra, bước đầu phát hiện một số vi phạm như: hồ sơ tiếp nhận và lưu trữ không đúng quy định; Sổ chứng thực chữ ký chưa theo mẫu; mở các loại sổ công chứng, nhưng ghi ngày mở sổ không đúng, sổ chưa được đánh số thứ tự từng trang; không tra cứu thông tin bất động sản; thời gian tra cứu thông tin bất động sản không phù hợp với thời gian yêu cầu công chứng và thời gian công chứng hợp đồng… Việc thanh tra góp phần chấn chỉnh, nâng cao hơn nữa chất lượng hoạt động công chứng.
Đồng chí Hoàng Anh, Chánh Thanh tra Sở tư pháp thông tin: Thời gian tới, Sở Tư pháp tiếp tục tăng cường công tác quản lý nhà nước trên lĩnh vực công chứng, bằng cách đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra các TCHNCC và công chứng viên để kịp thời phát hiện những hạn chế, thiếu sót và có giải pháp chấn chỉnh, khắc phục triệt để. Nếu phát hiện các hành vi vi phạm, sẽ có các biện pháp chế tài, xử lý nghiêm, bảo đảm chất lượng hoạt động công chứng trên địa bàn thành phố, đáp ứng nhu cầu của người dân, góp phần vào sự phát triển chung của thành phố./.