Phát huy hiệu quả nguồn kinh phí hỗ trợ bảo vệ đất lúa
(HPĐT)- Từ năm 2022 đến nay, UBND thành phố hỗ trợ kinh phí bảo vệ đất trồng lúa được phê duyệt hằng năm. Theo đó, tại các huyện sẽ lựa chọn mô hình ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật trong sản xuất lúa để được hỗ trợ. Tuy nhiên, khá ít hộ được thụ hưởng chính sách này.

Mô hình sản xuất lúa hữu cơ ở xã Kiến Quốc (huyện Kiến Thụy).
Hiệu quả sản xuất thấy rõ
Căn cứ Thông tư số 02/2023/TT-BTC của Bộ Tài chính, từ năm 2022 đến nay, thành phố ban hành các Quyết định số 578/QĐ-UBND ngày 18-2-2022 về việc phân bổ kinh phí bảo vệ đất trồng lúa trên địa bàn thành phố năm 2022 (đợt 1); Quyết định 1790 ngày 27-6-2023 và Quyết định 1244 ngày 11-5- 2023 về việc phân bổ kinh phí bảo vệ đất trồng lúa trên địa bàn thành phố năm 2023 (đợt 2).
Thực hiện các quyết định của UBND thành phố, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chỉ đạo các cơ quan đơn vị thuộc ngành phối hợp với các sở, ngành, địa phương tuyên truyền, rà soát, tổng hợp số hộ sản xuất từ đó báo cáo đề xuất với UBND thành phố hỗ trợ sản xuất lúa từ nguồn kinh phí bảo vệ đất trồng lúa; hướng dẫn các tổ chức, cá nhân hoàn thiện hồ sơ đăng ký hỗ trợ.
Trong năm 2022, sau khi thống nhất với các địa phương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chỉ đạo triển khai 37 mô hình, với tổng diện tích 564 ha (1.253 hộ dân tham gia thực hiện mô hình) trên địa bàn 6 huyện (Vĩnh Bảo, Tiên Lãng, Thủy Nguyên, An Dương, Kiến Thụy, An Lão). Trong đó, có 29 mô hình sản xuất lúa theo hướng hữu cơ, với tổng diện tích 464 ha; 8 mô hình ứng dụng biện pháp kỹ thuật canh tác lúa cải tiến (SRI), với tổng diện tích 100 ha. Năm 2023, tháng 5, 6-2023, thành phố mới có quyết định phân bổ kinh phí, các đơn vị chức năng thuộc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang tích cực phối hợp với các địa phương triển khai hỗ trợ mô hình sản xuất trong vụ mùa năm nay.
HTX nông nghiệp Tân Tiến (An Dương) là đơn vị được thụ hưởng nguồn hỗ trợ bảo vệ đất lúa trong vụ mùa năm 2022. Giám đốc HTX Nguyễn Văn Hinh cho biết, với nguồn hỗ trợ của thành phố, HTX triển khai mô hình sản xuất lúa hữu cơ trên diện tích 20 ha ở cánh đồng Ngò với sự tham gia của 15 hộ sản xuất, các hộ được hỗ trợ 50% giống, phân bón, được tuyên tuyền, tập huấn sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật an toàn, phân bón hữu cơ nên sản phẩm an toàn, chất lượng. Sau khi thu hoạch, sản phẩm được người tiêu dùng tìm mua với giá bán cao hơn.
Tiếp tục phát huy nguồn vốn "mồi"
Mặc dù thành phố bố trí kinh phí hỗ trợ bảo vệ đất lúa, giúp nông dân yên tâm sản xuất nhưng hiện, số hộ được nhận hỗ trợ chưa nhiều. Trong năm 2022, thành phố hỗ trợ hơn 9,7 tỷ đồng nhưng mới thực hiện được hơn 6,89 tỷ đồng. Năm 2023, hiện việc triển khai kinh phí hỗ trợ bắt đầu từ vụ mùa, trong khi đó, một số huyện phản ánh rất khó lựa chọn các mô hình đạt đủ theo tiêu chí quy định để được nhận hỗ trợ.
Theo Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Ngô Trung Kiên, lý do số hộ dân được nhận hỗ trợ không nhiều do sản xuất vẫn nhỏ lẻ, manh mún; lực lượng lao động sản xuất thiếu nên khó có thể bảo đảm thực hiện theo đúng quy trình kỹ thuật trong quá trình sản xuất. Cùng với đó, sản xuất lúa mang tính thời vụ, trong khi việc triển khai thực hiện hỗ trợ thông qua vật tư chỉ tập trung vào vụ mùa khiến tiến độ giải ngân nguồn hỗ trợ gấp rút. Cùng với đó, cơ chế hỗ trợ một nửa số kinh phí mua giống lúa, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nông dân phải đối ứng 50% kinh phí trong khi tuân thủ nghiêm theo các tiêu chuẩn kỹ thuật.
Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Ngọc Tuất cho rằng, việc UBND thành phố hỗ trợ kính phí trong sản xuất chính là việc làm thiết thực giúp nông dân bảo vệ đất lúa và từng bước khắc phục tình trạng nông dân bỏ ruộng, khuyến khích tích tụ ruộng đất hình thành các vùng sản xuất tập trung quy mô lớn. Do vậy, thời gian tới, Sở yêu cầu các đơn vị chuyên môn tiếp tục tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân để từ đó nhân rộng mô hình hỗ trợ bảo vệ đất trồng lúa thông qua các cuộc tập huấn, hội nghị, hội thảo; tích cực nhân rộng mô hình; hướng dẫn các địa phương các thủ tục triển khai thuận tiện, nhanh gọn, kịp thời vụ sản xuất.
Các địa phương lựa chọn các hộ có đủ điều kiện sản xuất, tích cực phối hợp tham gia chương trình, nêu cao trách nhiệm, tự giác thực hiện theo đúng quy trình kỹ thuật quy định. Cùng với đó, các địa phương nâng cao vai trò, trách nhiệm trong công tác quản lý, điều hành trong việc triển khai thực hiện việc hỗ trợ bảo vệ đất trồng lúa từ nguồn kinh phí bảo vệ đất trồng lúa./.