Những điểm mới trong Luật sửa đổi một số điều của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh

Người dân làm thủ tục xuất nhập cảnh tại Phòng Xuất nhập cảnh, Công an thành phố, đầu tháng 5-2023. Ảnh: Minh Châu

- Đề nghị luật sư cho biết, công dân được cấp hộ chiếu phổ thông theo thủ tục rút gọn được bổ sung như thế nào theo quy định trong Luật sửa đổi một số điều của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh?

- Luật sửa đổi Luật Xuất nhập cảnh sửa quy định tại khoản 2 điều 17 và khoản 2 điều 18 Luật số 49/2019/QH14 Luật xuất cảnh, nhập cảnh về các trường hợp, trình tự, thủ tục cấp hộ chiếu phổ thông theo hướng mở rộng diện được cấp hộ chiếu phổ thông và bổ sung quy định về thủ tục cấp hộ chiếu theo thủ tục rút gọn trong trường hợp nhân đạo, khẩn cấp. Theo đó, người không được phía nước ngoài cho cư trú, nhưng không thuộc diện điều chỉnh của điều ước quốc tế hoặc thỏa thuận quốc tế về nhận trở lại công dân được cấp hộ chiếu theo thủ tục rút gọn như sau: Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài tiếp nhận đề nghị từ cơ quan có thẩm quyền nước sở tại hoặc đề nghị cấp hộ chiếu từ người không được nước ngoài cho cư trú, 2 ảnh chân dung của người không được nước ngoài cho cư trú, tờ khai theo mẫu đã điền đầy đủ thông tin và giấy tờ tùy thân do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp (nếu có).

Trường hợp vì lý do nhân đạo, khẩn cấp, nếu cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài có đủ cơ sở xác định nhân thân, quốc tịch của người đề nghị cấp hộ chiếu, trong thời hạn 2 ngày làm việc, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài có thể xem xét cấp hộ chiếu (trước đây không quy định). Trường hợp không thuộc trường hợp vì lý do nhân đạo, khẩn cấp, trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ khi nhận được đề nghị của cơ quan có thẩm quyền nước sở tại hoặc của người không được nước ngoài cho cư trú, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài gửi thông tin của người cần được cấp hộ chiếu theo mẫu về Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an. Sau 30 ngày (trước đây là 15 ngày), Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh Bộ Công an xác minh, trả lời bằng văn bản cho cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài. Sau 2 ngày làm việc, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài cấp hộ chiếu cho công dân...

- Vậy Luật sửa đổi một số điều của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh sửa quy định về hình thức và giá trị sử dụng của thị thực thế nào?

- Điều 2 Luật sửa đổi Luật Xuất nhập cảnh 2023 nâng thời hạn thị thực điện tử (ký hiệu EV) từ 30 ngày lên không quá 90 ngày, có giá trị một lần hoặc nhiều lần. Khoản 3 điều 2 Luật này sửa đổi, bổ sung quy định tại Điều 19a Luật số 47/2014/QH13 (được bổ sung tại khoản 10 Điều 1 Luật số 51/2019/ QH14), theo hướng mở rộng cấp thị thực điện tử cho công dân tất cả các nước, vùng lãnh thổ. Cụ thể, việc cấp thị thực điện tử được áp dụng trên cơ sở bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, phù hợp với chính sách đối ngoại và phát triển kinh tế- xã hội của Việt Nam. Chính phủ sẽ quyết định danh sách các nước, vùng lãnh thổ có công dân được cấp thị thực điện tử; danh sách các cửa khẩu quốc tế cho phép người nước ngoài nhập cảnh, xuất cảnh bằng thị thực điện tử.

Trước đây, Luật Xuất, nhập cảnh không quy định thông tin “nơi sinh” bắt buộc phải có trong hộ chiếu. Bộ Công an tiến hành bị chú “nơi sinh” vào hộ chiếu, tiếp đó, từ ngày 1-1-2023 cấp hộ chiếu theo mẫu mới ban hành tại Thông tư 68/2022/TT-BCA của Bộ Công an bổ sung thông tin “nơi sinh” tại trang nhân dân. Việc Luật hóa quy định này, sẽ giúp thực hiện thống nhất, tạo thuận lợi cho công dân Việt Nam khi làm thủ tục xuất, nhập cảnh, cư trú ở nước ngoài hoặc tránh nhầm lẫn trong việc giao dịch cũng như cấp giấy tờ.

Điểm a khoản 1 điều 33 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh yêu cầu có giấy tờ xuất nhập cảnh còn nguyên vẹn, còn thời hạn sử dụng trong đó hộ chiếu phải còn hạn sử dụng từ đủ 6 tháng trở lên. Nay theo khoản 11 điều 1 Luật sửa đổi Luật Xuất cảnh, nhập cảnh, thì từ ngày 15-8-2023, bỏ yêu cầu hộ chiếu phải còn hạn sử dụng từ đủ 6 tháng trở lên, điều này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho công dân Việt Nam khi di chuyển ra nước ngoài.

Luật sửa đổi Luật Xuất cảnh, nhập cảnh bổ sung khoản 9 vào điều 15, sửa đổi khoản 2 điều 28, khoản 2 điều 32 Luật Xuất, nhập cảnh. Theo đó, bổ sung hình thức nộp hồ sơ trên môi trường điện tử tại Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc Cổng dịch vụ công của Bộ Công an đối với thủ tục đề nghị cấp hộ chiếu phổ thông, báo mất hộ chiếu phổ thông, khôi phục giá trị sử dụng của hộ chiếu phổ thông.

- Trân trọng cảm ơn luật sư!

THU HẰNG (thực hiện)