Hài hòa để ổn định việc làm, thu nhập
(HPĐT)- Vấn đề tăng lương tối thiểu vùng lại “nóng” khi Hội đồng Tiền lương quốc gia họp chiều 9-8, nhưng chưa quyết định thời điểm tăng lương và mức tăng. Tổng Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) Việt Nam - đại diện người lao động - mong muốn tăng lương để đời sống công nhân, lao động được cải thiện. Còn phía đại diện người sử dụng lao động đề nghị công nhân chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp trong bối cảnh kinh tế thế giới suy thoái, đơn hàng giảm mạnh hiện nay, khi có được đơn hàng, giữ được việc làm mới là cấp thiết. Để bảo đảm hài hòa lợi ích, các bên thống nhất tăng lương tối thiểu vùng năm 2024, song lùi đến tháng 11- 2023 mới bàn tiếp về thời điểm và mức tăng cụ thể.
Theo khảo sát của Viện Công nhân và Công đoàn (Tổng LĐLĐ Việt Nam) thực hiện trong quý 2-2023, với gần 3 nghìn lao động tại 6 tỉnh, thành phố trên cả nước, trong đó có Hải Phòng, mức thu nhập trung bình của công nhân khoảng 7,8 triệu đồng/tháng, trong đó 77% là mức lương cơ bản, còn lại là thu nhập từ làm thêm giờ, tăng ca. Mức chi tiêu của gia đình công nhân trung bình 11,7 triệu đồng/tháng, chiếm tỷ trọng nhiều nhất là ăn uống hằng ngày và chi tiêu cho con cái với 55%. Nhiều công nhân phản ánh, với mức thu nhập và mặt bằng giá cả tăng cao như hiện nay, họ sống khá chật vật, ít hoặc không có tích lũy. Số liệu của Tổng LĐLĐ Việt Nam cũng cho thấy có hơn 500 nghìn lao động bị mất việc, giãn việc, giảm giờ làm trong 6 tháng của năm 2023, có xu hướng tăng mạnh so với hồi cuối năm 2022. Riêng 4 tháng đầu năm, tỷ lệ người bị chấm dứt hợp đồng cao gấp ba lần so với quý 4-2022. Dự báo cuối năm 2023, nhiều doanh nghiệp vẫn tiếp tục cắt giảm lao động, giảm giờ làm do khó khăn về đơn hàng.
Tại Hải Phòng, thu nhập bình quân của công nhân, lao động trong nửa đầu năm 2023 cao nhất thuộc khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài với 10,9 triệu đồng/người/tháng. Tuy nhiên, khối ngành xây dựng, vận tải, da giày, thu nhập của người lao động đều dưới 7 triệu đồng/tháng. Trên thực tế, hằng năm nhiều doanh nghiệp có tổ chức công đoàn đều thương lượng với người sử dụng lao động để tăng lương cho người lao động cao hơn quy định của Nhà nước. Riêng trong phạm vi Công đoàn Khu Kinh tế, có hơn một nửa số doanh nghiệp đang áp dụng mức lương cơ bản cao hơn mức lương tối thiểu vùng theo quy định từ 3-7%. Cũng trong bối cảnh chung, hiện nhiều doanh nghiệp đang khó khăn, phải “gồng mình” lo đơn hàng, việc làm cho hàng vạn lao động.
Trước thực tế đó, sự thận trọng của Hội đồng Tiền lương quốc gia là cần thiết. Với mỗi công nhân, việc tăng lương thêm mấy trăm nghìn đồng/tháng không quá lớn, nhưng với doanh nghiệp có hàng nghìn, hàng vạn lao động là bài toán khó. Bởi vậy, cần cân nhắc thấu đáo, phù hợp với tình hình ở từng thời điểm. Trong tình hình này, người lao động nên chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp để bảo đảm việc làm, an sinh xã hội. Đồng thời, doanh nghiệp cũng phải thấy được tình cảm đó, trách nhiệm hơn, nỗ lực hơn trong tìm kiếm đơn hàng, ổn định việc làm, thu nhập, phúc lợi để người lao động yên tâm, gắn bó. Mong rằng, “sau cơn mưa trời lại sáng”, doanh nghiệp và người lao động sớm vượt qua khó khăn, tiếp tục cùng hướng tới sự phát triển./.