Mừng Đại lễ, nhớ về một thuở

Tùy bút của: LƯU VĂN KHUÊ 01/09/2023 12:08

(HPĐT)- Tổ quốc chúng ta, mỗi tấc đất, dòng sông đều chất chứa bão bùng và những chiến công; ngay cả phút im ắng và nơi thanh vắng cũng trở thành lịch sử: Xưa là đêm huyền bí bên dòng Như Nguyệt thơ “Nam quốc sơn hà” vọng vang lời Tổ quốc; là những canh thâu Trần Hưng Đạo đại vương thảo “Hịch tướng sĩ”, Nguyễn Trãi viết “Đại cáo bình Ngô”. Thời đại chúng ta là Pác Bó hang thiêng bên bờ suối vắng, lán Nà Lừa giữa thăm thẳm rừng sâu, là ngôi nhà số 48 phố Hàng Ngang, Hà Nội, nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh viết “Tuyên ngôn độc lập”…

Với “Tuyên ngôn độc lập”, ta đinh ninh một điều tâm huyết: Không chỉ mùa thu năm ấy và không chỉ từ ngôi nhà lịch sử nơi phố cổ giữa lòng Hà Nội, tư tưởng sáng ngời của bản “Tuyên ngôn độc lập” được Bác nung nấu từ rất nhiều năm trước, từ thuở Người tạm biệt làng Sen, xuôi phương Nam, rồi xuống tàu đi tới những bến bờ khắp năm châu để tìm đường cứu nước; lúc Người trằn trọc thâu đêm không ngủ, những khi trong chiêm bao mơ về Tổ quốc khi độc lập, tự do về với non sông.

Để rồi mùa thu Tháng Tám năm 1945, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Mặt trận Việt Minh, Hải Phòng cùng cả nước vùng lên tổng khởi nghĩa, giành chính quyền về tay nhân dân. Ủy ban Nhân dân cách mạng lâm thời Hải Phòng ra mắt đồng bào giữa tiếng reo hò vang dậy của biển người hân hoan và rừng cờ đỏ sao vàng náo nức. Cùng đất nước, cuốn sử đỏ thành phố Cảng kể từ đó lật sang trang mới. “Tuyên ngôn độc lập” trở thành lời thề quyết bảo vệ nền độc lập, tự do vừa giành được sau hơn 80 năm mất nước và nô lệ: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và thật sự đã thành nước tự do, độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy”.

Nhưng cũng mùa thu ấy, không chịu từ bỏ dã tâm đô hộ nước ta, thực dân Pháp một lần nữa nổ súng xâm lăng, Nam bộ thành tiền tuyến đầu. Lễ Độc lập tại Quảng trường Ba Đình ngày 2-9 trở thành cuộc biểu dương ý chí, sức mạnh để ngay hôm đó những đoàn quân Nam tiến nối tiếp lên đường.

Hải Phòng những ngày sôi sục ấy, mới hôm nào các chàng trai đất Cảng là chiến sĩ Đệ tứ chiến khu trở về tham gia giải phóng thành phố thân yêu, giờ lại hùng dũng lên đường thẳng hướng phương Nam, chi viện đồng bào kháng chiến. Đi trong đoàn quân, từ phía sau qua cửa sổ con tàu, Tư lệnh Đệ tứ chiến khu Nguyễn Bình nhìn lại thành phố Cảng, nơi ông từng là thủy thủ tàu viễn dương chạy tuyến Hải Phòng- Pháp, nơi sát cánh cùng Cảnh sát trưởng Trần Thành Ngọ và đồng đội trấn áp kẻ thù, bảo vệ chính quyền cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh trao ông trọng trách thống nhất các lực lượng vũ trang, Tổng chỉ huy chiến trường Nam bộ. Ông có ngờ đâu, phút chia tay Hải Phòng hôm ấy lại là phút cuối cùng với thành phố thân yêu.

Cùng với Nam bộ, chẳng bao lâu sau cả nước bước vào kháng chiến, giành lại độc lập, tự do cho nửa mình đất nước sau 9 năm trường kỳ. Nhưng rồi kẻ thù lại đến. Cùng cả nước, Hải Phòng một lần nữa bước vào kháng chiến, vừa xây dựng và bảo vệ miền Bắc, vừa đấu tranh giải phóng miền Nam. Cha còn trong quân ngũ, con đã vào bộ đội. Có những mùa thu lớp lớp học sinh xếp bút nghiên náo nức lên đường, trai đêm ngày vượt Trường Sơn vào chiến trường, gái thanh niên xung phong phá núi mở đường; người ở lại đảm đang công việc thay người ra trận. Việt Nam mình là vậy, chịu vạn ngày lửa đạn cho nghìn năm nhân loại ngẩng cao đầu, cho độc lập, tự do là khát vọng muôn đời của con người.

Tự hào với mùa thu cách mạng và Ngày 2-9-1945, giữa những ngày thu này- thu của những năm tháng thời kỳ đổi mới. Lịch sử oai hùng xưa ông cha đã viết, giờ con cháu thế hệ Chủ tịch Hồ Chí Minh viết tiếp những chiến công rực rỡ mới, trên mặt trận mới: xây dựng đất nước thịnh vượng, hùng cường. Chỉ với Hải Phòng thôi, ngời ngời những dòng son đỏ: Những nơi xưa từng đậm máu và hoa, nay tươi biếc nụ cười và sáng ngời khí thế sản xuất với những nhà máy công nghệ cao, những khu công nghiệp Nhật Bản - Hải Phòng, Tràng Duệ, Đình Vũ, VSIP Thủy Nguyên…. Đô thị ngày một rộng dài, rực sáng với Khu đô thị sinh thái ven sông Lạch Tray, Vinhomes Imperia, thành phố tương lai bên bờ Bắc sông Cấm, quận mới An Dương nay mai... Mươi mười lăm năm trước không ai nghĩ nơi đồng bãi giờ sừng sững Nhà máy ô tô VinFast, chốn lau sậy lại thành cảng nước sâu Lạch Huyện; những dải đất không tên giờ trải mượt những con đường dài rộng: cao tốc Hải Phòng- Hà Nội, đường Lê Hồng Phong, đường Võ Nguyên Giáp, đường Bùi Viện… Ôi, hôm nào thơ “Bốn cống ba cầu” khiến lòng náo nức, thì hôm nay đã thêm hàng trăm cây cầu, mỗi chiếc một vẻ kiêu sa!

Chiến công lớn bao nhiêu, thử thách cho mai sau lại càng lớn bấy nhiêu. Chỉ đinh ninh trong ta một điều tâm huyết: Với tinh thần của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và Quốc khánh 2-9, ta lại càng thấm nhuần lời Bác dạy: “Không gì quý hơn độc lập tự do”, sẽ vượt qua mọi thử thách, làm nên chiến công rất đỗi tự hào./.

Tùy bút của: LƯU VĂN KHUÊ