Giấc mơ biển đảo

Minh họa: Đặng Tiến

HPCT

Tiếng trống trường vang lên một hồi dài và theo sau là tiếng rộn rã đám học trò nô đùa, tiếng guốc lộc cộc của vài nữ sinh trong tà áo dài trắng tinh khôi đi lại trước hành lang lớp học.

Trong lớp 12A1, cô giáo Ngân vẫn say sưa giảng bài. Kỳ lạ là đám học trò ngỗ nghịch thường ngày hễ nghe tiếng trống là ùa ra khỏi lớp như chim vỡ tổ, nay lại ngồi im lặng nghe cô Ngân đọc thơ. Giọng cô lảnh lót như chim hót, như sóng biển rì rầm vỗ bờ:

- “Khi hy sinh ở đảo đá Gạc Ma/ Họ đã lấy ngực mình làm lá chắn/ Để một lần Tổ quốc được sinh ra/ Máu của họ thấm vào lòng biển thẳm/ Cờ Tổ quốc phất lên trong mưa đạn/ Phút cuối cùng đảo đá hoá biên cương…”.

Ngân ngừng lại. Có lẽ không gian im lặng như tờ ở chung quanh, trong phòng và dãy hành lang, cùng với những cảm xúc bật dậy trong lòng khiến Ngân nghẹn ngào không thể đọc trọn vẹn khổ thơ của tác giả Nguyễn Việt Chiến, trong một bài thơ viết về biển cả Tổ quốc mình, về hình tượng của người chiến sĩ hải quân sống và chiến đấu để bảo vệ vùng biển trời thiêng liêng của dân tộc.

- Cô đọc tiếp đi, cô Ngân! - Lớp trưởng đứng dậy, lễ phép thúc giục.

Ngân mỉm cười. Nhìn ra hành lang, Ngân bắt gặp ánh mắt lấp lánh và có vẻ như đang xúc động của những thầy, cô giáo khác. Không để học trò đợi lâu, Ngân đọc tiếp cho đến khi kết thúc bài thơ. Ngân gật đầu chào lớp 12A1 rồi bước ra khỏi cửa.

Bên ngoài nắng ấm.

*

Rất nhiều lần Ngân nói về Trường Sa, về vùng biển đất nước mình cho học trò nghe. Ngân là một giáo viên Địa lý, nhưng cô lại thuộc nhiều thơ, yêu thơ ca và biết cả sáng tác. Ngân thích nhất là đọc thơ về đất nước, về biển cả, bởi mỗi lần đọc những câu thơ ấy là tinh thần dân tộc, niềm tự hào trong Ngân được gọi thức. Ngân nhấn mạnh với đám học trò rằng “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam. Mãi mãi thuộc về Việt Nam!”. Học trò vỗ tay vang dậy. Các em đủ lớn để hiểu rằng, để giữ vùng biển trời thiêng liêng ấy, ông cha ta không ít lần đối mặt với quân thù, hy sinh xương máu, hóa thân mình vào biển mình, hồn mình hòa thành hồn thiêng sông biển quê hương.

Và Ngân yêu biển cũng vì nơi đó có người Ngân yêu thương, ngày đêm Ngân hướng về biển cả, làm thơ về biển, vẽ tranh về biển, gửi những dòng thư vượt trùng dương ra đảo xa- dù Ngân có thể gọi điện hoặc nhắn tin.

Ngày đó, Ngân cũng định xin ra đảo dạy học. Nhưng Đoàn khuyên:

- Em là con gái, ra đó sẽ rất vất vả. Đó là em chưa hình dung cuộc sống ngoài ấy cơ cực, thiên nhiên khắc nghiệt thế nào, mới nghĩ rằng mọi việc là giản đơn.

Ngân cúi mặt, thoáng buồn. Mẹ cũng không ủng hộ việc Ngân ra đảo xa để dạy học. Con người ta có nhiều cách khác nhau để thể hiện tình yêu Tổ quốc. Ngân nghe lời mẹ và Đoàn. Còn với Đoàn, dù lòng Ngân buồn nhưng cô vẫn ủng hộ việc Đoàn đăng ký ra đảo dạy học vì ngoài ấy đang thiếu giáo viên.

Lần ấy, Đoàn nhận được quyết định ra đảo, anh đã hỏi:

- Ngân này, em có muốn anh ở lại đất liền không? Nếu em muốn, anh sẽ xin Thủ trưởng cho mình ở lại đất liền công tác, nhường vị trí ấy cho người khác!

Cô suy nghĩ một lúc lâu. Thời gian dường như trôi đi thật chậm rãi, sắp sửa ngưng đọng lại. Ngân tựa đầu vào vai anh, bên bờ biển lúc này chỉ còn lại hai người. Cát trắng lấp lánh trong màn đêm huyền diệu. Sóng nhấp nhô ngoài khơi. Ngày kia, ở bến cảng đằng xa kia, con tàu sẽ băng băng tiến về biển Đông, ra đảo xa, nơi có cây bàng vuông, cây phong ba, bão táp và đàn chim hải âu trập trùng trên đầu ngọn sóng. Con tàu sẽ mang Đoàn về với đảo, để Ngân trong những thương nhớ, đợi chờ. Tim Ngân bấy giờ như sắp vỡ ra trong lồng ngực, nửa muốn Đoàn ở lại bên mình, kề cận và đón đưa từng ngày như bao cặp tình yêu khác, nửa lại muốn anh đi.

Và rồi Ngân thì thầm bên tai Đoàn:

- Anh đi ra đảo, có dịp em sẽ ra thăm anh. Anh yên tâm, thỉnh thoảng em sẽ sang nhà thăm hai bác.

Đoàn thầm cảm ơn tấm lòng của Ngân.

- Em không sợ anh đi luôn hay sao? - Đoàn nhìn sâu vào mắt Ngân.

Ngân đặt tay lên môi anh, “Suỵt”, ra hiệu anh đừng nói gì thêm nữa.

- Mỗi khi nghĩ về anh, em sẽ nghĩ về biển cả. Anh, biển và đảo xa từ đây sẽ là một phương, một hướng để em nhìn về.

Đoàn đan chặt tay Ngân. Biển sóng êm ả. Những con sóng khẽ vỗ vào bờ cát, làm ướt mềm đụn cát dưới chân hai người. Họ cùng nhau đi trên biển, nghe tiếng biển thở, ngửi thấy mùi nồng nàn của đại dương thăm thẳm. Biển chính là một tuyệt tác nghệ thuật trong trái tim của hai người. Bởi lẽ đó nên khi tốt nghiệp đại học, cả hai đều muốn ra đảo dạy học. Ngoài đó đang thiếu giáo viên, trẻ con không có đủ điều kiện học tập như ở đất liền. Cả Ngân và Đoàn đều muốn cống hiến một phần sức lực của mình đối với quê hương, đất nước.

*

Năm ngoái, Ngân may mắn được ra thăm đảo cùng với đoàn công tác. Chuyến đi ý nghĩa và đầy cảm xúc. Trên hết, là Ngân được gặp Đoàn, tận mắt chứng kiến hoàn cảnh sống và làm việc của người mình yêu mà không cần phải tưởng tượng qua lời kể của Đoàn hay xem qua những tấm ảnh anh gửi về đất liền. Khi đi ngang qua mái trường tiểu học có tên của một hòn đảo: Sinh Tồn, dưới tán bàng vuông mát rượi trong cái nắng gay gắt giữa trùng khơi, Ngân nghe được tiếng trẻ con bi bô tập đọc, tiếng Đoàn trầm ấm vang lên hòa cùng tiếng sóng ì oạp ngoài kia. Ngân dừng lại, im lặng đến nỗi nghe được cả âm thanh viên phấn cọ vào bảng đen và từ đó những dòng chữ ngay ngắn, thẳng tắp hiện ra trên mặt bảng. “Trường Sa”, “Việt Nam” - Đoàn viết như thế! Nhìn ra ô cửa, anh thấy Ngân đang tựa đầu nhìn vào. Anh mỉm cười. Hôm ấy, trông Ngân rất đẹp, Ngân mặc chiếc áo màu xanh của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, đầu đội nón tai bèo, cổ quấn khăn rằn có thêu ở góc khăn hình lá cờ đỏ sao vàng thiêng liêng của Tổ quốc.

Chuyến đi ấy, Ngân sẽ không bao giờ quên. Ngân cứ nhớ mãi ngày Đoàn tiễn Ngân ra bến cảng, cùng với bao đồng chí nữa, Ngân đã bật khóc. Đoàn hái tặng Ngân ít trái bàng vuông gói trong giấy bóng kính, cùng lá thư Đoàn viết, cuối thư có dòng chữ: “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam!”. Tàu rời bến cảng, Ngân đứng trên boong tàu vẫy tay về phía đảo, thoáng thấy bóng Đoàn lặng nhìn theo Ngân cho đến khi con tàu mù tăm. Ngân sực nhớ lại ngày Đoàn rời đất liền ra đảo, Ngân cũng tiễn Đoàn ở bến cảng như thế. Trước mũi tàu, Ngân thoáng thấy mấy chú chim hải âu chao lượn, nghiêng mình. Cuộc đời là những lần tiễn đưa nhau, và sẽ gặp lại nhau trong những điều tuyệt vời nhất. Đoàn và Ngân, cả hai đều có niềm tin vào những cuộc gặp lại, niềm tin vào tình yêu lâu bền. Ngân và Đoàn yêu nhau cũng như họ đã dành cho đất nước một tình yêu son sắt không phai. Tình yêu lứa đôi đã hòa cùng tình yêu Tổ quốc, mãnh liệt và nhân hậu vô cùng.

Tình yêu của họ có biển cả làm chứng.

*

- Cô Ngân kể về biển đảo, về Trường Sa cho chúng em nghe với!

Lớp trưởng đề xuất trong tiết sinh hoạt lớp cuối tuần, cả lớp vỗ tay rần rần.

Ngân gật đầu đồng ý.

Cô đứng trên bục giảng, mắt long lanh. Học trò dõi theo từng nhịp bước của Ngân. Cô kể về biển Đông. Qua lời kể của cô là những năm tháng hào hùng cha ông ta đánh đuổi giặc ngoại xâm, bảo vệ biển trời quê hương. Đó là ngày những chiến sĩ trên đảo đá Gạc Ma lấy thân mình làm lá chắn, kết thành vòng tròn bất tử để lá cờ Tổ quốc phất lên muôn đời. Đó là những ngày biển đẹp hơn bao giờ hết, tàu hải quân, tàu đánh cá nhấp nhô trên sóng cả, những cánh hải âu bay là đà.

Trường Sa- nơi đầu sóng ngọn gió, đảo đá chỉ những loài cây như bàng vuông, phong ba, bão táp mới trụ nổi, nơi đó có những người ngày đêm lặng thầm cống hiến cho Tổ quốc. Và nơi đó còn có tình yêu to lớn của Ngân… Trường Sa là như thế! Vùng hải đảo máu thịt không thể tách rời của Tổ quốc Việt Nam.

- “… Sóng chẳng bình yên dẫn lối những con tàu/ Sóng quặn đỏ máu những người đã mất/ Sóng cuồn cuộn từ Nam chí Bắc/ Chín mươi triệu môi người thao thức tiếng Việt Nam/ Chín mươi triệu người lấy thân mình chở che Tổ quốc linh thiêng…”

Những câu thơ của Nguyễn Phan Quế Mai được phổ nhạc lại vang lên trên môi của Ngân. Tự dưng Ngân thấy mắt mình cay xè. Học trò của Ngân cũng rưng rưng nước mắt. Ngân biết rằng, trong số những cô cậu hồn nhiên ngồi ở bên dưới, có đứa đã từng đặt chân đến bờ cát nghe tiếng biển xôn xao, có đứa chưa từng đến biển, chỉ hình dung mà thôi. Nhưng có bao nhiêu trái tim ở đây là có bấy nhiêu tình yêu biển đảo. Đó là một tình yêu thiêng liêng, mãnh liệt không bao giờ phai.

Còn đêm nay, Ngân ngồi đây nghĩ về anh và đảo xa, về biển quê mình. Ngân định viết điều gì đó cho anh, nhưng chưa thể viết được vì cảm xúc đang cuộn trào trong lòng. Ngân ngồi đó, giữa đô thị đêm về Ngân lại nghe tiếng biển rì rào. Nghĩ về anh. Những cánh hải âu chập chờn trong giấc mơ./.

Truyện ngắn của HOÀNG KHÁNH DUY