Bảo đảm an toàn thực phẩm bếp ăn bán trú tại các trường học: Người đứng đầu cơ sở giáo dục chịu trách nhiệm chung
(HPĐT)- Theo thống kê của Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế), thành phố có khoảng 700 bếp ăn bán trú trong các trường học. 2/3 trong số đó là các bếp ăn tự nấu, số còn lại là nhà trường ký hợp đồng với đơn vị khác cung cấp suất ăn . Dù tổ chức theo hình thức nào, để bảo đảm an toàn thực phẩm bếp ăn bán trú, người đứng đầu cơ sở giáo dục giám sát và chịu trách nhiệm nếu để xảy ra ngộ độc thực phẩm.
Học sinh Trường tiểu học Hùng Vương (quận Hồng Bàng) trong giờ ăn bán trú.
Thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở
Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố phối hợp các đơn vị, địa phương liên quan kiểm tra việc bảo đảm an toàn thực phẩm tại các trường học có tổ chức bếp ăn tập thể trên địa bàn thành phố. Theo Phó chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố Nguyễn Xuân Chiến, qua công tác kiểm tra bếp ăn tập thể trên địa bàn, trong đó có các bếp ăn bán trú tại trường học cho thấy, phần lớn bếp ăn bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. Các trường tự tổ chức nấu ăn cho học sinh đều bố trí khu bếp rộng rãi, sạch sẽ; người làm việc được kiểm tra sức khỏe định kỳ; quá trình nấu nướng thực hiện theo quy trình “một chiều” từ khu tiếp nhận thực phẩm đến sơ chế, chế biến, chia suất ăn, khu vệ sinh nồi nấu, khay ăn... Việc lưu mẫu thức ăn cũng được các cơ sở thực hiện nghiêm túc. Ở một số trường có diện tích rộng còn xây dựng khu nhà ăn riêng, bố trí bàn ghế đầy đủ, bảo đảm không gian phòng ăn chung thoáng mát, sạch sẽ.
Tuy nhiên, qua đợt kiểm tra các bếp ăn tập thể trên địa bàn vừa qua, Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố xử lý vi phạm hành chính 22 bếp ăn tập thể, với tổng số tiền phạt 172,5 triệu đồng, trong đó có 4 bếp ăn bán trú trong trường học. Một số trường bị xử lý vi phạm hành chính hoặc bị Đoàn kiểm tra nhắc nhở chủ yếu do chưa tuân thủ quy trình “một chiều”, kiểm thực “3 bước”, hồ sơ nguồn gốc nguyên liệu chưa đầy đủ..., Phó chi cục trưởng Nguyễn Xuân Chiến cho biết.
Những lỗi này thường được các đoàn kiểm tra liên ngành của quận, huyện chỉ ra, nhắc nhở, yêu cầu khắc phục, thậm chí xử lý vi phạm hành chính khi kiểm tra bếp ăn bán trú tại các trường mầm non, tiểu học trên địa bàn vào dịp đầu năm học mới hoặc giữa hai học kỳ. Nguyên nhân dẫn đến tái phạm do lãnh đạo nhà trường chưa thường xuyên kiểm tra, người phụ trách bếp ăn chủ quan...
Giám sát chặt chẽ
Đối với các bếp ăn bán trú, để bảo đảm an toàn thực phẩm, ngoài trách nhiệm thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở của các đoàn kiểm tra liên ngành, các cơ sở giáo dục nơi tổ chức bếp ăn bán trú, nhất là người đứng đầu cơ sở giáo dục phải nỗ lực cao nhất, giám sát chặt chẽ việc tổ chức bếp ăn. Khoản 7, Điều 28 Luật An toàn thực phẩm quy định: “Người đứng đầu đơn vị có bếp ăn tập thể có trách nhiệm bảo đảm an toàn thực phẩm”. Như vậy, ngoài chú trọng đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị, nhà trường phải giám sát chặt chẽ, bảo đảm quy trình chuẩn từ nguyên liệu đầu vào, quá trình chế biến, quy trình bếp ăn “một chiều”, đội ngũ nhân viên nấu ăn.
Để duy trì bếp ăn bán trú bảo đảm an toàn và cung cấp đủ calo cho học sinh, theo Hiệu trưởng Trường tiểu học Trần Quốc Toản (quận Kiến An) Phạm Thị Hải An, Ban giám hiệu thường xuyên trực tiếp kiểm tra toàn bộ các khâu từ kiểm soát chất lượng thực phẩm tới giám sát quy trình chế biến, tăng cường nhắc nhở nhân viên cấp dưỡng tuân thủ các quy định chế biến thực phẩm bảo đảm an toàn. Đối với nguồn gốc thực phẩm, nhà trường lựa chọn đơn vị cung cấp và yêu cầu đơn vị cung ứng thực phẩm cam kết chất lượng, xuất trình đầy đủ giấy tờ truy xuất nguồn gốc để các cơ quan chuyên môn kiểm tra khi cần thiết. Với cách làm này, Ban giám hiệu nhà trường chịu hoàn toàn trách nhiệm về chất lượng an toàn bữa ăn đối với học sinh. Còn theo Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hùng Vương (quận Hồng Bàng) Nguyễn Thị Tuyết Mai, quá trình lựa chọn đơn vị cung ứng suất ăn, nhà trường tổ chức đấu thầu nội bộ, có sự giám sát của cha mẹ của học sinh. Tại cuộc đấu thầu, các đơn vị thuyết minh năng lực của mình cũng như những cam kết bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm bữa ăn, từ đó, Ban giám hiệu nhà trường, đại diện cha mẹ của học sinh xem xét, lựa chọn đơn vị bảo đảm các tiêu chí, yêu cầu đặt ra.
Để hỗ trợ, hướng dẫn các cơ sở giáo dục trong việc tổ chức và quản lý tốt bếp ăn bán trú, Sở Y tế phối hợp Sở Giáo dục chú trọng công tác tập huấn, đào tạo để nâng cao kiến thức đối với người đứng đầu cơ sở giáo dục, người quản lý và người trực tiếp chế biến thực phẩm. Từ đầu năm 2023 đến nay, Sở Y tế phối hợp Sở Giáo dục và Đào tạo tập huấn kiến thức đối với hơn 800 hiệu trưởng, người quản lý bếp ăn bán trú trên địa bàn. Đồng thời, tăng cường vai trò kiểm tra, giám sát của các cơ quan quản lý nhà nước ở địa phương đối với việc thực hiện các quy định bảo đảm ATTP của bếp ăn bán trú./.