Để văn hóa thực sự là nền tảng tinh thần, động lực phát triển thành phố
(HPĐT)- Tại Hội nghị Tuyên dương gương điển hình tiên tiến trong lĩnh vực văn hóa toàn quốc năm 2023 do Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch vừa tổ chức, 78 gương mặt tiêu biểu trong hoạt động tham mưu, quản lý, tổ chức, thực hiện các hoạt động văn hóa được biểu dương. Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Trần Thị Hoàng Mai là một trong 78 gương điển hình tiêu biểu đó. Nhân dịp này, phóng viên Báo Hải Phòng có cuộc trò chuyện với Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TRẦN THỊ HOÀNG MAI về những thành tích ngành Văn hóa- Thể thao đạt được thời gian qua.

Lễ hội Ngũ Linh Từ của huyện Tiên Lãng trở thành Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia. Ảnh: Vũ Duyên
- Một trong những hoạt động văn hóa của Hải Phòng được đánh giá cao về cách làm, đó là Đề án sân khấu truyền hình. Đây được coi là điểm sáng của cả nước. Vậy ý tưởng để thực hiện đề án này như thế nào và trong quá trình tổ chức thực hiện có những khó khăn gì?
- Khẳng định vai trò nền tảng tinh thần xã hội của văn hóa cũng như giá trị to lớn của sân khấu với đời sống xã hội, với tầm nhìn chiến lược hướng tới mục tiêu phát triển toàn diện, bền vững để Hải Phòng phấn đấu trở thành “Động lực phát triển của vùng Bắc bộ và cả nước…, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân không ngừng được nâng cao ngang tầm với các thành phố tiêu biểu Châu Á ”theo tinh thần Nghị quyết 45- NQ/TW của Bộ Chính trị, thay vì sáp nhập các đoàn nghệ thuật như nhiều tỉnh, thành phố khác, lãnh đạo thành phố mở hướng để ngành Văn hóa và Thể thao đề xuất triển khai Đề án Sân khấu truyền hình nhằm đưa nghệ thuật sân khấu đến với công chúng truyền hình thành phố, cả nước và quốc tế. Với phương thức truyền tải giàu cảm xúc, ấn tượng, các chương trình, vở diễn thuộc các loại hình Chèo, Cải lương, Kịch nói, Múa rối, Ca múa nhạc tổng hợp..., với các chủ đề, nội dung tư tưởng nhằm khơi dậy, tôn vinh truyền thống cách mạng, bề dày lịch sử, chiều sâu văn hoá, vẻ đẹp thiên nhiên cùng nét đặc trưng của vùng đất và con người Hải Phòng xưa và nay; tuyên truyền, quảng bá những thành tựu đổi mới, nổi bật trong phát triển kinh tế, xã hội của thành phố trong giai đoạn gần đây với những khát vọng vươn tới tương lai...
Tháng 11-2019, số đầu ra đời do Sở Văn hóa và Thể thao chủ trì, phối hợp cùng các sở, ngành, đơn vị, địa phương liên quan thực hiện. Đúng vào thời điểm này, dịch COVID-19 bùng phát và diễn biến phức tạp trên cả nước khiến việc triển khai đề án “khó chồng thêm khó”. Các đoàn nghệ thuật vừa thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch, vừa dàn dựng vở diễn; nguồn kịch bản hay chưa nhiều; nhất là trong bối cảnh sân khấu cả nước trầm lắng thì việc Hải Phòng thực hiện đề án khiến nhiều người trong và ngoài giới băn khoăn về tính khả thi… Không nản lòng, trong bối cảnh dịch bệnh, các số sân khấu truyền hình lần lượt ra đời vẫn đến được với đông đảo công chúng qua sóng truyền hình như tiếp thêm sức mạnh tinh thần để mọi người dân vơi bớt nỗi lo hiểm nguy của dịch bệnh, lấy lại cảm giác thư thái, cũng như tin tưởng vào cuộc sống tươi đẹp ngày mai cho dù đang trong thời gian bị phong tỏa, hay phải hạn chế hoạt động để phòng, chống dịch…
- Chương trình được các nghệ sĩ và người dân đón nhận thế nào?
- Qua gần 4 năm triển khai, đề án ngày càng thể hiện tính ưu việt. Rồi các chương trình, vở diễn đó lại vào nhà hát để “sáng đèn”. Đây sẽ là điểm hẹn để người dân và du khách bày tỏ tình yêu dành cho nghệ thuật bằng việc mua vé, đến xem những vở diễn, chương trình nghệ thuật mình yêu thích mỗi dịp cuối tuần…
Những nét ưu việt đó góp phần đưa ngành Văn hóa thành phố nói chung, sân khấu Hải Phòng trở thành điểm sáng của cả nước và Sân khấu truyền hình trở thành thương hiệu riêng có của Hải Phòng.
- Phát triển công nghiệp văn hóa đang là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước. Thời gian tới, trên cơ sở các thành quả đạt được, đồng chí và Sở Văn hóa và Thể thao sẽ tham mưu thành phố thực hiện các giải pháp cụ thể nào để văn hóa thực sự là động lực phát triển của địa phương?
- Cùng với “điểm sáng” trong bảo tồn và phát huy nghệ thuật truyền thống, Sở Văn hóa và Thể thao cũng tích cực tham mưu thành phố bảo tồn và phát huy giá trị các di sản văn hóa. Sở tham mưu thành phố triển khai Nghị quyết số 22/NQHĐND ngày 8-12-2017 của HĐND thành phố công trợ kinh phí trùng tu, tôn tạo đối với 140 di tích lịch sử, văn hóa xếp hạng cấp thành phố, mỗi di tích 300 triệu đồng. Đến hết năm 2021, thành phố công trợ 110 di tích với tổng kinh phí 33 tỷ đồng, các địa phương huy động xã hội hóa khoảng 123 tỷ đồng để tham gia tu bổ, tôn tạo. Tiếp nối thành công của triển khai thực hiện Nghị quyết 22, Sở tham mưu thành phố ban hành Nghị quyết số 82/NQ-HĐND về công trợ các di tích cấp quốc gia trên địa bàn thành phố giai đoạn 2023-2027 tổng mức 103 tỷ đồng để trùng tu, tôn tạo 72 công trình... Qua đó, các di tích được trùng tu, tôn tạo từ nguồn công trợ và kinh phí xã hội hóa; nhiều lễ hội được khôi phục, góp phần phát triển ngành công nghiệp văn hóa có ưu thế là du lịch văn hóa, du lịch di sản.
Ngoài ra, Sở tham mưu thành phố có nhiều cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển thể thao quần chúng, thể thao thành tích cao đem lại hiệu quả tích cực. Từ đó, góp phần nâng cao vị thế, xây dựng hình ảnh Hải Phòng điểm đến thân thiện, giàu bản sắc văn hóa. Đây chính là những giải pháp căn cơ để văn hóa trở thành sức mạnh nội sinh, là động lực phát triển của thành phố.
- Trân trọng cảm ơn đồng chí!