Công tác tư vấn hướng nghiệp, dạy nghề đối với thiếu niên có hoàn cảnh đặc biệt: Liên kết, phối hợp chặt chẽ
(HPĐT)- Chưa thành thạo kỹ năng nghề cơ bản, thiếu thông tin nghề nghiệp khiến nhiều thanh, thiếu niên khuyết tật có hoàn cảnh đặc biệt gặp khó khăn khi “lập thân, lập nghiệp”. Do đó, kết nối, xây dựng cơ chế hỗ trợ kết nối nghề nghiệp đối với thanh, thiếu niên cần được cơ quan chức năng quan tâm, thực hiện kịp thời.
Thiếu niên Trường nuôi dạy trẻ khiếm thị Hải Phòng tham gia một số lớp đào tạo nghề về làm các sản phẩm thủ công tại trường.
Nỗi lo mưu sinh
Theo Nghị định 136 của Chính phủ quy định chính sách trợ giúp xã hội đối với đối tượng bảo trợ xã hội, trẻ em từ 13 tuổi trở lên được chăm sóc, nuôi dưỡng tại cơ sở trợ giúp bảo trợ xã hội, nhà xã hội; nếu không còn học phổ thông thì được giới thiệu học nghề… Hiệu trưởng Trường Khiếm thính Hải Phòng Hoàng Thị Lương cho biết, mỗi năm, nhà trường có từ 20-30 học sinh đủ điều kiện tham gia học nghề. Nhà trường xây dựng mô hình giáo dục, thực hành nghề nghiệp tại trường, giúp các em từng bước hình thành kỹ năng nghề sớm, kỷ luật lao động, dễ dàng hòa nhập môi trường làm việc sau này. Tuy nhiên, chất lượng thực hành nghề là vấn đề đặt ra đối với công tác đào tạo nghề của trường.
Hiện, trên địa bàn thành phố có khoảng 5.200 trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, khó khăn, trong đó, gần 40% ở độ tuổi thiếu niên. Thiệt thòi trong vận động, thể lực... khiến cơ hội học nghề, có việc làm phù hợp đối với các em bị thu hẹp. Dù gần đây, công tác hướng nghiệp, dạy nghề dành cho thiếu niên được nhiều địa phương, đơn vị quan tâm, thực hiện, nhưng thực tế gặp nhiều hạn chế. Hiệu trưởng Trường Nuôi dạy trẻ khiếm thị Phạm Văn Hưng cho biết, cơ sở có thể bố trí quỹ đất từ 150-200 m2 để xây dựng xưởng thực hành, tạo sản phẩm đơn giản như: nến thơm, túi giấy, thủ công mỹ nghệ…, giúp các em có thu nhập khi “vừa học vừa làm”. Tuy nhiên, nhà trường chưa tìm được nguồn kinh phí để đầu tư máy móc, thiết bị, vật liệu ban đầu để đáp ứng yêu cầu dạy nghề tại nhà trường vừa tạo thu nhập ổn định cho các em, giúp các gia đình yên tâm khi gửi con tại trường.
Những nguyên nhân này khiến ước mơ tìm kiếm công việc ổn định, có thu nhập của nhiều trẻ em thiệt thòi càng khó khăn hơn. Em Đoàn Chí Tuấn (15 tuổi), học sinh khuyết tật, trú tại Tổ dân phố Phương Lưu 6, phường Đông Hải 1 (quận Hải An) bộc bạch: Bố mẹ em sức khỏe yếu, em không mơ ước học đại học, mà mong bản thân tìm được công việc phù hợp sức khỏe để hỗ trợ kinh tế gia đình.
Thiếu niên Trường nuôi dạy trẻ khiếm thị Hải Phòng tham gia một số lớp đào tạo nghề về làm các sản phẩm thủ công tại trường.
Tăng cường kết nối
Để hướng nghiệp, tạo thu nhập ổn định đối với trường hợp thiếu niên thiệt thòi, có hoàn cảnh đặc biệt cần sự hỗ trợ chủ động, nỗ lực kết nối tăng cường phối hợp của địa phương, đơn vị nhà tài trợ, doanh nghiệp “đỡ đầu”. Phó trưởng phòng phụ trách Phòng Giáo dục và hướng nghiệp, Làng nuôi dạy trẻ mồ côi Hoa Phượng Nguyễn Thị Thanh Phương vui mừng thông tin: Năm nay, học viên của Làng đủ tuổi lao động không phải lo lắng tìm việc như trước. Làng kết nối Công ty TNHH Jasan (Khu công nghiệp VSIP Thủy Nguyên), Công ty TNHH công nghệ Pegatron (Khu kinh tế Đình Vũ- Cát Hải)... tuyển dụng các cháu làm việc ở vị trí lao động phổ thông, với thu nhập từ 5-7 triệu đồng/tháng. Hiện, hoạt động tìm kiếm đối tác giải quyết việc làm cho thanh, thiếu niên của Làng chủ yếu dựa vào nỗ lực tự thân, nên chưa bảo đảm bài bản, ổn định. Làng mong muốn được tiếp cận các đơn vị tuyển dụng lao đông để giúp đỡ các cháu đáp ứng đúng yêu cầu của đơn vị.
Từng kết nối người khuyết tật, thiếu niên có hoàn cảnh khó khăn trong cộng đồng tham gia các lớp đào tạo nghề dành cho thiếu niên khuyết tật học nghề, làm việc bán thời gian tại Công ty TNHH Thanh Huyền, Chủ tịch Hội Chữ thập đỏ quận Lê Chân Bùi Việt Cường đánh giá, nhiều thiếu niên có hoàn cảnh đặc biệt gặp khó khăn trong di chuyển, nhận thức đường đi..., do đó, để nâng cao hiệu quả hợp tác đào tạo nghề, hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm dạy nghề, Phòng Lao động- Thương binh và Xã hội các địa phương cần đề xuất cơ chế ưu tiên, thu hút, kết nối doanh nghiệp, hợp tác xã tổ chức giao việc, khoán sản phẩm, nhận việc tại nhà để tạo thu nhập ổn định hơn cho các em, bảo đảm sinh kế thường xuyên đối với các trường hợp đặc thù.
Cùng với tăng cường huy động nguồn lực xã hội hỗ trợ, giúp đỡ các trường hợp trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn nói chung, thiếu niên nói riêng, Giám đốc Sở Lao động, Thương binh và Xã hội Đỗ Văn Bình cho biết, thời gian tới, Sở giao Trung tâm Dịch vụ việc làm Hải Phòng tăng cường thông tin về doanh nghiệp ưu tiên tuyển dụng lao động, nhận đào tạo dạy nghề đối với thiếu niên khuyết tật, có hoàn cảnh đặc biệt tại địa phương theo hình thức “cầm tay, chỉ việc”, giới thiệu các trường hợp ở cơ sở bảo trợ xã hội đến học nghề. Đồng thời, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hải Phòng tăng cường phối hợp chính quyền địa phương tổ chức các phiên giao dịch việc làm lưu động, hướng tới các trường hợp yếu thế, bảo lãnh những trường hợp đủ điều kiện sức khỏe tham gia làm việc tại doanh nghiệp, góp phần thực hiện toàn diện các chính sách an sinh của thành phố./.