Đẩy mạnh triển khai giáo dục STEM trong các trường tiểu học: Chuẩn bị chu đáo, vận dụng linh hoạt
(HPĐT)- Từ năm học 2023-2024, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT) chỉ đạo thí điểm giáo dục STEM (giáo dục tích hợp liên môn) tại bậc tiểu học ở 63 tỉnh, thành phố. Thực hiện chủ trương này, ngành GD-ĐT thành phố và các trường tiểu học chủ động tập huấn, sinh hoạt chuyên đề, sẵn sàng tâm thế thực hiện đạt hiệu qua cao ngay trong năm học này.
Học sinh Trường tiểu học Quang Trung (huyện An Lão) thực hành tạo dụng cụ âm nhạc trong giờ học STEM.
Chủ động, sẵn sàng thực hiện
Để tổ chức chuyên đề bài học STEM ngay trong tháng 9 này, Hiệu trưởng Trường tiểu học Lê Văn Tám (quận Lê Chân) Nguyễn Thị Minh Khoa cho biết, nhà trường tập huấn đối với 100% số giáo viên, xây dựng kế hoạch dạy học các môn học tích hợp, bài học STEM. Còn theo Hiệu trưởng Trường tiểu học Quang Trung (huyện An Lão) Phạm Thị Phương An, đơn vị tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, tổ chức dạy thực nghiệm, rút kinh nghiệm và hoàn thiện giáo án theo tinh thần đã được Ban giám hiệu, giáo viên dự giờ góp ý.
Với Trường tiểu học Trần Quốc Toản (quận Ngô Quyền), nhà trường chỉ đạo các tổ khối nghiên cứu sách giáo khoa, xây dựng kế hoạch bài dạy STEM của khối, mỗi khối lựa chọn 2 bài học STEM để giảng dạy trong năm học 2023-2024. Để giúp giáo viên nắm rõ hơn hình thức tổ chức, xây dựng kế hoạch bài dạy và tổ chức dạy học, trường tổ chức sinh hoạt chuyên môn toàn trường, đồng thời tổ chức chuyên đề cấp quận bài dạy STEM lớp 2 “Khẩu trang của em” để các trường trên địa bàn cùng phân tích các hoạt động dạy học, thống nhất nội dung, hoạt động trong bài học STEM.
Ngoài ra mỗi giáo viên cũng tự chủ động, nghiên cứu để tích lũy kiến thức. Với cô Lê Phương Thảo, Trường tiểu học Quang Trung (huyện An Lão), để nâng cao nghiệp vụ, cô tích cực nghiên cứu, tham khảo tài liệu, video clip bài giảng. Cô Thảo bày tỏ: “Trước đây, chúng tôi từng tiếp cận và tìm hiểu về giáo dục STEM nên không quá bỡ ngỡ. Năm nay, với việc tập huấn, sinh hoạt chuyên môn đồng bộ, bài bản giúp giáo viên nâng cao nhận thức, sẵn sàng tâm thế giảng dạy”. Theo cô Thảo, cái khó trong thực hiện giáo dục STEM tại bậc tiểu học là xây dựng ý tưởng và triển khai thực hiện. Để khắc phục, cô tăng cường tham khảo đồng nghiệp, các đợt sinh hoạt chuyên môn cấp trường, liên trường hoặc tìm hiểu tài liệu trên mạng. Cùng với đó, khi lựa chọn bài học STEM, với trường ở ngoại thành, cô còn chuẩn bị nguyên vật liệu dễ tìm và phù hợp khả năng kinh tế nhằm bảo đảm tất cả học sinh đều được tham gia bài học, từ đó nâng cao hiệu quả giáo dục...
Không gây áp lực, quá tải
Hải Phòng có hơn 200 trường tiểu học, với hơn 180.000 học sinh. Năm học trước, ứng dụng giáo dục STEM chưa triển khai rộng tới các trường trên địa bàn, chủ yếu mới thực hiện ở trường trong trung tâm thành phố, với hoạt động ngoại khóa. Theo Trưởng Phòng Giáo dục tiểu học (Sở GD-ĐT) Trần Thị Thu Hằng, năm học 2022-2023, Bộ GDĐT chỉ đạo triển khai thí điểm giáo dục STEM tại 7 tỉnh, thành phố gồm: Hà Nội, Lào Cai, Nam Định, Thừa Thiên-Huế, Đắk Lắk, Cần Thơ, Đồng Tháp. Từ năm học 2023-2024, Bộ chỉ đạo tiếp tục thí điểm ở cả 63 tỉnh, thành phố, mỗi địa phương chọn tối thiểu 5 quận, huyện, mỗi quận huyện chọn tối thiểu 5 trường. Tại Hải Phòng, với quyết tâm cao độ, ngành triển khai thực hiện tới 100% các trường tiểu học trên địa bàn.
Theo bà Hằng, ở bậc tiểu học, giáo dục theo định hướng STEM tập trung giúp học sinh làm quen, tạo hứng khởi trong học tập thông qua trải nghiệm làm những món đồ chơi, đồ dùng học tập. Qua đó giúp nâng cao kiến thức và kỹ năng mềm như tư duy sáng tạo, tư duy logic, làm việc nhóm… Tùy thuộc vào đặc thù môn học và điều kiện cơ sở vật chất, các trường có thể vận dụng linh hoạt các hình thức tổ chức giáo dục STEM như: Dạy học các môn khoa học theo bài học STEM; tổ chức hoạt động trải nghiệm STEM; tổ chức hoạt động nghiên cứu khoa học, kỹ thuật...
Để thực hiện hiệu quả ngay trong năm học này, Phó giám đốc Sở GD-ĐT Phạm Quốc Hiệu thông tin: Sở phối hợp Vụ Giáo dục tiểu học (Bộ GD-ĐT), các chuyên gia thuộc các trường đại học tổ chức tập huấn hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục STEM trong trường học. Phòng GD-ĐT các quận, huyện tổ chức sinh hoạt chuyên môn “Hướng dẫn thực hiện nội dung giáo dục STEM theo chương trình GDPT 2018 cấp tiểu học”. Sở cũng tích cực chỉ đạo các nhà trường chỉ đạo các tổ khối nghiên cứu, xây dựng kế hoạch bài dạy để giảng dạy bám sát mục tiêu, yêu cầu cần đạt của các môn học, hoạt động giáo dục có liên quan, phù hợp đặc điểm tâm sinh lý, trình độ phát triển, nhận thức của học sinh và điều kiện nhà trường, thúc đẩy tổ chức dạy học tích hợp, nhưng không gây áp lực, quá tải đối với học sinh, giáo viên./.