Thực hiện quy định bán thuốc kê đơn điện tử và liên thông đơn thuốc trên địa bàn: Chưa đáp ứng yêu cầu đề ra
(HPĐT)- Tháng 12-2021, Bộ Y tế ban hành Thông tư số 27 quy định kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử. Tháng 1- 2022, Bộ tiếp tục ban hành Quyết định số 888 về tài liệu hướng dẫn hệ thống thông tin quốc gia quản lý thông tin thuốc và bán thuốc theo đơn. Việc Bộ Y tế ban hành các văn bản này nhằm tạo ra hệ thống khép kín trên toàn quốc đối với đơn thuốc điện tử, tránh việc mua bán thuốc tràn lan, gây ảnh hưởng đến sức khỏe người dân. Thế nhưng, đến nay việc thực hiện bán thuốc kê đơn điện tử và liên thông đơn thuốc của các cơ sở y tế còn chậm.
(2).jpg)
Người dân mua thuốc tại quầy thuốc trên phố Thiên Lôi (quận Lê Chân).
Chậm cả theo yêu cầu và lộ trình
Thông tư số 27 và Quyết định số 888 của Bộ Y tế quy định rõ: Trường hợp kê đơn thuốc hóa dược, sinh phẩm trong điều trị ngoại trú thực hiện theo quy định tại Thông tư số 18 của Bộ trưởng Bộ Y tế sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 52 Bộ trưởng Bộ Y tế quy định về đơn thuốc và việc kê đơn thuốc hóa dược, sinh phẩm trong điều trị ngoại trú. Trường hợp kê đơn thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu và kê đơn kết hợp thuốc cổ truyền, thuốc dược liệu với thuốc hóa dược, thực hiện theo quy định tại Thông tư số 44 của Bộ trưởng Bộ Y tế. Đối với người bệnh nội trú ra viện, trường hợp kê đơn trong phần ghi chú của giấy ra viện, thực hiện theo quy định tại Phụ lục 3 Thông tư số 56 của Bộ trưởng Bộ Y tế quy định chi tiết thi hành Luật BHXH và Luật An toàn vệ sinh lao động thuộc lĩnh vực y tế.
Thực hiện thông tư và quyết định trên, tháng 6-2022, Sở Y tế có công văn đôn đốc các cơ sở khám, chữa bệnh, cơ sở bán lẻ thuốc triển khai kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử.
Theo Thông tư 27 của Bộ Y tế, sau 30-6-2023, tất cả cơ sở khám, chữa bệnh, cơ sở bán lẻ thuốc trên cả nước cũng như thành phố đều phải triển khai thực hiện kê đơn thuốc bằng hình thức điện tử và liên thông lên Hệ thống đơn thuốc điện tử quốc gia. Tuy nhiên, tính đến ngày 15- 8-2023, toàn thành phố mới chỉ có 125 cơ sở khám, chữa bệnh thực hiện khai báo thông tin, trong đó có 85 cơ sở được cấp mã định danh.
Trưởng Phòng Nghiệp vụ Dược (Sở Y tế) Đỗ Văn Thắng thông tin, trong số 125 cơ sở khai báo, mới chỉ có 85 cơ sở được cấp mã. Trong 85 cơ sở được cấp mã, chỉ có 31 cơ sở thực hiện liên thông đơn thuốc, 54 cơ sở có mã và đủ điều kiện nhưng chưa liên thông đơn. Chưa kể, còn một số lớn cơ sở khám, chữa bệnh công lập chưa thực hiện liên thông gửi đơn thuốc điện tử về Hệ thống đơn thuốc điện tử quốc gia trong khi hạn cuối Thông tư 27 của Bộ Y tế cho nhóm cơ sở này là ngày 31-12- 2022. Phần lớn cơ sở khám, chữa bệnh tư nhân chưa thực hiện khai báo mã định danh và kết nối liên thông hệ thống, trong khi hạn cuối cho nhóm cơ sở này theo quy định là 30- 6-2023. Mặt khác, nhiều cơ sở khám, chữa bệnh trên địa bàn chưa báo cáo về việc gửi đơn thuốc bằng hình thức điện tử tới người bệnh. Một số rất ít cơ sở bán lẻ thuốc thực hiện bán thuốc bằng mã đơn thuốc điện tử theo quy định. “Như vậy, việc thực hiện của các cơ sở khám, chữa bệnh cũng như cơ sở bán lẻ thuốc đều chậm so với yêu cầu của Bộ Y tế, theo lộ trình cụ thể quy định đối với bệnh viện từ hạng 3 trở lên cũng như các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khác”, dược sĩ Đỗ Văn Thắng cho biết.
Theo thông tin của Bộ Y tế, Việt Nam có hơn 25.000 loại thuốc đang lưu hành (không bao gồm thực phẩm chức năng), trong đó có hơn 40% là các thuốc phải kê đơn mới được thực hiện việc bán, cấp phát. Tuy nhiên việc quản lý bán thuốc phải kê đơn hiện còn nhiều khó khăn, thách thức.
Trách nhiệm thuộc về người đứng đầu cơ sở
Trước thực trạng các cơ sở khám, chữa bệnh, cơ sở bán lẻ thuốc trên địa bàn thành phố cũng như toàn quốc chưa thực hiện tốt việc bán thuốc kê đơn điện tử và liên thông đơn thuốc, đại diện Trung tâm Thông tin y tế quốc gia (Bộ Y tế) cho rằng, do các nhà thuốc chưa được tập huấn, hướng dẫn đầy đủ. Để khắc phục tình trạng này, Bộ Y tế quyết định để mở dữ liệu đồng bộ, 45 công ty cung cấp phần mềm ứng dụng bán thuốc được miễn phí kết nối liên thông dữ liệu lên Cục Quản lý dược và kết nối liên thông lên Hệ thống đơn thuốc điện tử quốc gia nhằm tạo điều kiện để các đơn vị này cung cấp phần mềm, hướng dẫn, tập huấn cho các cơ sở khám, chữa bệnh, cơ sở bán lẻ thuốc.
Tại Hải Phòng, Sở Y tế phối hợp Công ty CP Mạng y tế cộng đồng (Medcomm) tổ chức 12 lớp tập huấn, hướng dẫn kê đơn thuốc điện tử quy định tại Thông tư số 27 của Bộ Y tế và tiếp nhận “Giải pháp gửi đơn thuốc điện tử” đến người bệnh. Giám đốc Sở Y tế Lê Minh Quang yêu cầu thủ trưởng, người đứng đầu các cơ sở khám, chữa bệnh công lập và ngoài công lập chịu trách nhiệm trực tiếp chỉ đạo, giao nhiệm vụ cho cán bộ chuyên môn trực tiếp phụ trách khẩn trương hoàn thành việc đăng ký tài khoản cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và tài khoản liên thông cho y, bác sĩ trên Hệ thống đơn thuốc điện tử quốc gia; hướng dẫn, đôn đốc các bác sĩ, y sĩ kê đơn thuốc thực hiện đăng ký thông tin mã bác sĩ trên hệ thống; giám sát việc liên thông, gửi đơn thuốc lên hệ thống từ phần mềm quản lý khám, chữa bệnh của đơn vị…
Đối với việc kết nối kê đơn thuốc điện tử và bán thuốc theo đơn, Sở Y tế yêu cầu giám đốc các bệnh viện, trung tâm y tế các quận, huyện, chỉ đạo các nhà thuốc, quầy thuốc bệnh viện thực hiện kết nối liên thông cơ sở dữ liệu quốc gia, tiếp nhận đơn thuốc điện tử và bán thuốc theo đơn điện tử. Đối với các cơ sở bán lẻ thuốc trên địa bàn, thực hiện duy trì cập nhật phần mềm tại các cơ sở bán lẻ thuốc, nhận định đơn thuốc điện tử, thực hiện bán thuốc theo mã đơn thuốc và gửi báo cáo về đơn thuốc đã bán trên Hệ thống đơn thuốc điện tử quốc gia.../.