Không bỏ phí lợi thế đường thuỷ nội địa

Nguyên Hà 16/09/2023 09:34

(HPĐT)- Tại hội thảo “Hạ tầng bền vững và hậu cần thông minh” vừa được thành phố và vùng Flanders (Vương quốc Bỉ) phối hợp tổ chức, từ kinh nghiệm phát triển cảng biển, logistics, một số diễn giả, doanh nghiệp vùng Flanders chia sẻ, phân tích một số hạn chế trong lĩnh vực này của Việt Nam nói chung và Hải Phòng nói riêng. Trong số đó, có việc chưa phát huy tiềm năng, lợi thế hệ thống đường thuỷ nội địa và hàng hải. Do vậy, hạn chế năng lực kết nối với cảng biển, tạo áp lực cho vận chuyển hàng hoá đến cảng bằng đường bộ, gia tăng chi phí (hiện chi phí vận chuyển của Việt Nam đang ở mức cao hơn so với các nước trong khu vực), từ đó giảm tính cạnh tranh...

Những nhận định, phân tích trên sát với thực tế phát triển cảng biển, logistics hiện nay của thành phố và cả nước. Việt Nam có đường bờ biển dài hơn 3.200 km; mật độ sông ngòi, kênh rạch vào loại cao trên thế giới với tổng chiều dài đường thủy nội địa toàn quốc đang khai thác khoảng hơn 17.000 km với 45 tuyến chính, còn rất nhiều tiềm năng để phát triển. Tuy nhiên, theo báo cáo trả lời chất vấn đại biểu Quốc hội tại kỳ thứ 5, Quốc hội khoá 15 của Bộ Giao thông- Vận tải, so với tiềm năng, lợi thế và nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, phát triển hệ thống đường thuỷ nội địa và hàng hải còn khiêm tốn. Nguyên nhân chủ yếu do chưa được quan tâm tương xứng với vai trò trong hệ thống giao thông vận tải; nguồn vốn đầu tư cho kết cấu hạ tầng mới chỉ đáp ứng một phần nhu cầu; chưa đầu tư đồng bộ giữa tuyến luồng và cải tạo tĩnh không cầu trên tuyến, nên các điểm nghẽn trên các hành lang vận tải chính chưa được giải quyết triệt để...

Tại Hải Phòng, hệ thống đường thủy nội địa có hơn 30 tuyến sông, tổng chiều dài đoạn chảy qua Hải Phòng khoảng 500 km. Ngoài hệ thống cảng biển, Hải Phòng có khoảng 200 cảng, bến thủy nội địa, hình thành 2 hành lang vận chuyển hàng hóa nội địa quốc gia là Quảng Ninh - Hải Phòng - Việt Trì (hành lang số 1) và Quảng Ninh - Hải Phòng - Ninh Bình - Quảng Bình (hành lang số 2). Hải Phòng cũng là một trong số ít địa phương của cả nước có đầy đủ 5 phương thức vận tải gồm: đường không, đường biển, đường thủy nội địa, đường sắt và đường bộ cao tốc. Tuy vậy, theo phân tích của các chuyên gia tư vấn quy hoạch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, lợi thế này của thành phố cũng chưa được phát huy. Trong đó, tính kết nối giữa dịch vụ cảng biển với các loại hình giao thông khác (đường sắt, đường thuỷ nội địa, đường không) chưa cao. Đây cũng là một trong nguyên nhân dẫn đến giá thành dịch vụ logistics cao, trở thành điểm nghẽn lớn trong dịch vụ cảng biển ở Hải Phòng.

Từ những phân tích trên, để phát triển cảng biển Việt Nam nói chung, cảng biển Hải Phòng nói riêng bền vững, theo đề xuất một số diễn giả tại hội thảo, cần tập trung đầu tư cải thiện cơ sở hạ tầng phát triển mạng lưới đường thủy nội địa; phát triển hệ thống vận tải đa phương thức, kết nối vận tải đường thủy nội địa với đường bộ, đường sắt; tăng tính kết nối giữa các cảng biển…Cảng biển - logistics được xác định là 1 trong 3 trụ cột phát triển kinh tế của thành phố. Cùng với triển khai thực hiện quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, thành phố tập trung hoàn thiện quy hoạch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 với các giải pháp trọng tâm, cụ thể đẩy mạnh phát triển cảng biển, logistics, trong đó có các giải pháp phát huy lợi thế, tiềm năng hệ thống đường thuỷ nội địa và hàng hải. Những đề xuất tại hội thảo là bổ ích, góp phần để thành phố xem xét, bổ sung, hoàn thành và sớm triển khai, phát huy hiệu quả trong thực tế./.

Nguyên Hà