Giàn trầu quê nội
(HPĐT)- Tôi trở lại quê nhà sau nhiều tháng ngày đằng đẵng. Bước chân ra khu vườn, bên hông nhà đập vào mắt tôi là giàn trầu mướt xanh. Cũng từ rất lâu rồi, kể từ ngày nội về với tổ tiên, tôi mới thăm lại quê hương.
Ảnh: Thanh Thúy
Tôi nhớ ngày còn ở nhà, giàn trầu của nội lúc nào cũng xanh mướt, lá nào lá nấy to bản. Buổi sáng tôi thường theo nội ra tưới nước cho trầu. Tay nội thoăn thoắt ngắt lá vàng, lá già rồi xếp vào chiếc rổ tre nhỏ. Nội dạy tôi, đối với dây trầu phải nhẹ nhàng để khỏi trầu giận mà lá úa.
Nội tôi cũng như bao người già trong làng có thói quen ăn trầu. Nội có một cái túi vải be bé đeo bên hông đựng chiếc cối giã trầu nhỏ. Lúc nào rảnh, nội lại ra hông nhà hái một lá trầu thêm miếng cau, chút vôi, vỏ cây chay và bắt đầu giã ăn. Mùi lá trầu nồng nồng phảng phất quen thuộc với tôi từ khi còn rất nhỏ. Mỗi lần nội kể chuyện, hương trầu thoang thoảng.
Tôi thích thú nhìn những thao tác nội hái lá trầu, tước vỏ cau rồi bỏm bẻm nhai. Nội bảo “miếng trầu là đầu câu chuyện”, vì thế các lễ hội, cưới xin hay lễ, Tết đều cần có trầu cau. Giàn trầu của nội cũng chính vì thế mà “hoạt động” hết công suất phục vụ ngày vui.
Cách nội hái trầu cũng khác. Trước khi hái nội đều chắp tay xin trầu cho nội được hái. Nội bảo trầu cũng giống như bao cây cối khác, cũng biết buồn, biết vui và biết lắng nghe. Tôi học theo nội, tỉ tê tâm sự với trầu những câu chuyện không tên. Tôi học cách xin trầu mỗi khi hái lá vào cho nội. Tôi sờ lên tấm lá mướt xanh rồi áp lên má thấy cả sự mát dịu.
Nội trồng trầu để ăn hằng ngày, phục vụ các lễ cưới xin, lễ Tết. Dùng không hết nội lại hái mang ra chợ ngồi bán. Từ mỗi phiên chợ trở về, nội lại dúi cho tôi tấm kẹo bột, bịch nước đậu hay chiếc bánh tẻ. Tôi thích thú đón nhận món quà của nội và càng yêu giàn trầu hơn bao giờ hết.
Cứ tưởng giàn trầu chỉ có ích với người già, nhưng cũng có lúc tôi phải dùng. Tôi bị đau mắt đỏ, nội ra hái lá trầu vào hơ trên chén nước nóng, đợi lá héo dần rồi đắp lên mắt, ít ngày sau đỡ trông thấy. Những lúc cảm cúm nội cũng lấy một ít lá trầu xông tắm cho tôi.
Thời gian thấm thoát trôi, trở về ngôi nhà xưa, bên giàn trầu xanh mướt nhưng thiếu bóng nội. Tôi lặng lẽ ngắm nhìn từng chiếc lá rồi mường tượng ra hình ảnh của nội bên giàn trầu năm xưa. Ký ức ùa về rưng rưng./.