Thực hiện đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền với nhân dân tại Hải Phòng: Chuẩn hóa quy trình, linh hoạt vận dụng (kỳ 2)
Kỳ 2: Từ “kim chỉ nam” đến sức lan tỏa sâu rộng

Sau khi lãnh đạo quận Ngô Quyền đối thoại, tạo đồng thuận của người dân trong giải phóng mặt bằng, Dự án Nhà ở xã hội tại Tổng kho 3 Lạc Viên đang được khẩn trương thi công. Ảnh: HOÀNG PHƯỚC
(HPĐT)- Trong 8 năm triển khai quy chế đối thoại theo Quyết định 1738 của Ban Thường vụ Thành ủy, căn cứ vào tình hình thực tiễn của địa phương, đơn vị, người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp vận dụng sáng tạo, linh hoạt quy trình chuẩn trong thực hiện, nhờ đó công tác đối thoại đa dạng hình thức, nội dung ngày càng thiết thực. Đối thoại với người dân không chỉ là việc làm thường xuyên của các cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương mà lan tỏa sang các lãnh đạo các sở, ngành, đơn vị, trở thành nội dung quan trọng trong thực hiện dân chủ của thành phố.
Vận dụng linh hoạt, sáng tạo
Từ năm 2021 đến nay, ngoài thực hiện tốt chỉ tiêu 100% số người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền đối thoại trực tiếp, định kỳ với nhân dân theo quy trình chuẩn, toàn huyện Kiến Thụy còn tổ chức hơn 70 hội nghị đối thoại chuyên đề và đột xuất. Qua 10 tháng năm 2023, riêng cấp huyện tổ chức 7 hội nghị đối thoại đột xuất và chuyên đề. Theo đồng chí Lương Toàn Thắng, Trưởng Ban Dân vận Huyện ủy, trong 2 năm bị ảnh hưởng của dịch COVID 19, huyện vẫn duy trì tốt hoạt động đối thoại từ cấp huyện, cấp xã nhờ linh hoạt, đa dạng hình thức tổ chức. Không chỉ hội nghị đối thoại trực tiếp, mà có cả đối thoại trực tuyến, đối thoại trực tiếp kết hợp trực tuyến. Nhiều cuộc đối thoại cấp huyện được kết nối trực tuyến với điểm cầu các xã. Huyện còn sáng tạo trong tổ chức đối thoại chuyên đề theo cụm xã, đối thoại chuyên đề theo giới, tầng lớp (như đối thoại với Đoàn thanh niên, Hội phụ nữ, doanh nghiệp, HTX); đối thoại đột xuất nhiều cuộc trong thực hiện xử lý, giải quyết vụ việc liên quan đến các hộ nuôi ngao không phép; gỡ vướng trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu; giải tỏa công trình xây dựng vi phạm trên đất nông nghiệp tại các khu du lịch sinh thái Sông Trăng quán, BigSun...
Đồng chí Trịnh Quang Trường, Phó bí thư Thường trực Quận ủy, Chủ tịch HĐND quận Ngô Quyền chia sẻ, từ quy trình chuẩn về đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền với nhân dân, quận vận dụng linh hoạt trong đối thoại từ cơ sở trong công tác giải phóng mặt bằng (GPMB). Điển hình như khi GPMB khu vực lõi Dự án xây dựng Trung tâm Hành chính - Chính trị quận tại phường Đông Khê, nhiều hộ có kiến nghị về mức giá đền bù, hỗ trợ, bố trí tái định cư, không chấp hành bàn giao mặt bằng. Để tháo gỡ vướng mắc, lãnh đạo Đảng ủy, UBND phường Đông Khê phối hợp các phòng, ban chuyên môn quận tổ chức 34 cuộc đối thoại trực tiếp, giải thích cặn kẽ, thỏa đáng chế độ bồi thường, hỗ trợ tái định cư đối với các hộ gia đình có đất thu hồi. Nhờ đó, công tác GPMB phần lõi dự án hoàn thành đúng kế hoạch tiến độ. Cũng với cách làm này, 2 năm qua, 8/15 dự án liên quan thu hồi đất tại phường Đông Khê hoàn thành GPMB; 7 dự án tiếp tục triển khai. Cùng với đó, khi thực hiện GPMB Dự án cải tạo, xây dựng lại các chung cư cũ, xuống cấp ở phường Đồng Quốc Bình, để giúp kiến nghị của các hộ dân nhanh chóng được giải quyết, phường mời đủ đại diện 3 cấp từ cơ sở đến thành phố cùng có mặt tại phường để tham gia đối thoại, giải quyết tại chỗ nguyện vọng của bà con trong ngày...
Đồng chí Nguyễn Thu Thủy, Phó trưởng Ban Dân vận Thành ủy nhận định, trong hơn 8 năm qua, Quy chế đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp với nhân dân theo Quyết định số 1738-QĐ/TU của Ban Thường vụ Thành ủy trên địa bàn thành phố Hải Phòng đã từng bước đi vào cuộc sống. Đáng ghi nhận là căn cứ vào tình hình thực tiễn của địa phương, đơn vị, người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp vận dụng sáng tạo, linh hoạt hình thức tổ chức các cuộc đối thoại như: Đối thoại theo cụm xã, phường, thị trấn; đối thoại theo chuyên đề về triển khai dự án phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, xây dựng đô thị văn minh, giải phóng mặt bằng... Đối thoại theo giới và tầng lớp, từ đối thoại với công nhân, doanh nhân, phụ nữ, đoàn viên thanh niên; cán bộ, viên chức ngành Giáo dục; các chủ thể có tiềm năng, lợi thế tham gia chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP)... Tổ chức đối thoại trực tiếp kết hợp với trực tuyến. Bí thư cấp ủy, chủ tịch UBND các cấp thực hiện đối thoại với người dân để giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, như: Giải phóng mặt bằng, thu hồi đất thực hiện các dự án; quản lý trật tự đô thị, vệ sinh môi trường; xây dựng nông thôn mới; cải cách hành chính; thực hiện các chính sách an sinh xã hội; chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, vấn đề nhà ở, nhà trẻ và các thiết chế văn hóa dành cho người lao động... Từ đầu nhiệm kỳ 2020-2025 đến nay, trong số 2.299 hội nghị đối thoại được tổ chức (bằng 84% so với cả nhiệm kỳ trước), tỷ lệ đối thoại định kỳ và chuyên đề chiếm 30%, đối thoại đột xuất chiếm khoảng 70% tổng số cuộc đối thoại.
Khẳng định sức sống trong thực tiễn
Dù chưa được quy định trong Quyết định số 1738-QĐ/TU của Ban Thường vụ Thành ủy, các đồng chí lãnh đạo nhiều sở, ngành: Ban Quản lý Khu Kinh tế Hải Phòng, Công an thành phố, Đảng ủy Khối các cơ quan thành phố, Sở Giáo dục và Đào tạo, Lao động- Thương binh và Xã hội, Kế hoạch và Đầu tư... đã chủ động tổ chức đối thoại trực tiếp với tổ chức, cá nhân theo lĩnh vực của sở, ngành phụ trách, trực tiếp chỉ đạo giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cá nhân, tổ chức theo thẩm quyền. Phối hợp tổ chức một số cuộc đối thoại trực tuyến giữa Giám đốc các sở, ngành với các tổ chức, doanh nghiệp và người dân về cơ chế, chính sách trên Cổng thông tin điện tử thành phố. Việc vận dụng quy trình đối thoại theo Quyết định 1738 trong các lĩnh vực cũng hết sức linh hoạt, sáng tạo.
Đồng chí Nguyễn Hoàng Long, Giám đốc Sở Kế hoạch đầu tư khẳng định, sự vận dụng sáng tạo quy chế đối thoại thể hiện rõ trong thực tế công tác đối thoại giữa người đứng đầu cấp ủy Đảng, chính quyền với người dân và doanh nghiệp. Được triển khai từ tháng 9-2016, đến nay, thành phố thay đổi hình thức đối thoại doanh nghiệp ba lần để bảo đảm phù hợp thực tế, từ UBND thành phố đối thoại định kỳ vào ngày 10 hằng tháng, sang UBND thành phố đối thoại định kỳ 1 quý/lần vào ngày 15 của tháng cuối quý. UBND quận, huyện đối thoại định kỳ 1 tháng/lần vào ngày 10 hằng tháng (thực hiện từ tháng 10- 2019). Các sở, ban, ngành đối thoại giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp theo lĩnh vực (chuyên đề) 2 lần/năm. UBND các quận, huyện giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh 1 quý/lần (thực hiện thí điểm tháng 5-2022, nhân diện rộng từ năm 2023). Đồng thời, thành phố thực hiện công khai rộng rãi các thông tin liên quan đến đối thoại doanh nghiệp, kết quả giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp, doanh nhân trên các phương tiện thông tin đại chúng. Đến nay, đối thoại doanh nghiệp thực sự là diễn đàn công khai, dân chủ để thành phố lắng nghe, đồng hành tháo gỡ vướng mắc, khó khăn, nâng cao hiệu quả giải quyết kiến nghị của doanh nghiệp, sát với thực tế, phù hợp mong muốn và yêu cầu của doanh nghiệp.
Quy chế đối thoại theo Quyết định 1738 còn trở thành một giải pháp, khâu trọng yếu trong quy trình xử lý điểm nóng của Ban Thường vụ Thành ủy với phương châm “Bám sát tình hình - Nắm chắc vụ việc - Đối thoại xuyên suốt - Dân vận không ngừng - Lợi ích hài hòa - Tình hình ổn định”. Sự vận dụng linh hoạt quy chế đối thoại trên thực tế đã giúp thành phố và các địa phương giải quyết nhiều vấn đề nóng, phức tạp thành công, ngăn chặn xảy ra điểm nóng trên địa bàn. Điển hình như việc xử lý 159 trường hợp lấn chiếm khu đất 9,2 ha tại phường Thành Tô, quận Hải An; giải tỏa nhiều công trình do doanh nghiệp xây dựng trái phép tại Vườn quốc gia Cát Bà; giải tỏa hơn 400 lồng bè nuôi trồng thủy sản trên các vịnh thuộc quần đảo Cát Bà để đáp ứng yêu cầu bảo vệ di sản thiên nhiên thế giới...
Nổi bật là sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Thường trực Thành ủy, Ban Thường vụ Thành ủy; sự chỉ đạo, điều hành của UBND thành phố; sự phối hợp chặt chẽ của các cấp, các ngành; thực hiện đúng các quy định của pháp luật, kết hợp với việc làm tốt công tác dân vận đã mang lại thành công bước đầu cho việc giải tỏa, di dời hoạt động nuôi ngao không phép tại các vùng bãi triều ven biển một số địa phương. Đặc biệt, trong quá trình xử lý, thành phố rất cầu thị, luôn kiên nhẫn, lấy vận động, thuyết phục làm đầu, cưỡng chế chỉ là biện pháp bất đắc dĩ cuối cùng. Theo đề nghị của các hộ nuôi ngao không phép tại quận Hải An, các huyện Tiên Lãng, Kiến Thụy, lãnh đạo UBND thành phố, lãnh đạo các quận, huyện trực tiếp đối thoại với các hộ, diễn ra rất công khai, thẳng thắn, minh bạch, nhằm bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân nếu có. Nhờ vậy, thực hiện thành công việc di dời, giải tỏa hoạt động nuôi ngao không phép tại các khu vực đã cấp phép khai thác khoáng sản ở quận Hải An, các huyện Kiến Thụy, Tiên Lãng. Hải Phòng là địa phương đầu tiên trong số 20 tỉnh, thành phố ven biển có bãi nuôi ngao tự phát xử lý thành công tình trạng này, nhờ sự quyết tâm, quyết liệt và cách làm đúng đắn./.
------------------------
Kỳ 3: Điều chỉnh để bắt kịp thực tiễn sinh động