Chiến sự Isreal – Hamas: Diễn biến, hậu quả khó lường

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công trả đũa của Israel vào Gaza. Ảnh: AFP

Diễn biến bất thường

Vào đầu giờ ngày 7-10, sau khi hàng nghìn quả tên lửa trút xuống Israel, hàng trăm tay súng phong trào Hồi giáo Hamas vượt qua dải Gaza vào Israel bằng đường bộ, đường biển và đường không, giành quyền kiểm soát một số thị trấn một cách dễ dàng đến kinh ngạc. Hamas tuyên bố bắt đầu chiến dịch, kêu gọi tất cả các phe phái Palestine và đồng minh đứng lên. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố tình trạng chiến tranh. Ngay sau đó, các cuộc không kích của Israel bắt đầu tấn công dải Gaza. Thương vong của cả hai bên đã lên tới hàng nghìn người, gồm nhiều dân thường. Hamas tuyên bố bắt giữ nhiều con tin là binh lính, dân thường Do Thái.

Theo nhiều nhà quan sát, Israel có thể triển khai binh sĩ vào Gaza, thay đổi thực tế hiện trạng tồn tại kể từ khi nước này rút lực lượng khỏi khu vực vào năm 2005. Ở bên kia biên giới phía Bắc Israel, lực lượng Hezbollah tại Lebanon hưởng ứng lời kêu gọi của Hamas, tiến hành pháo kích vào khu vực Shebaa mà Israel đang chiếm đóng của Lebanon. Điều này có nguy cơ khiến cục diện chiến sự tại Trung Đông trở nên hết sức phức tạp và lan rộng khó lường, nhất là sau khi một thủ lĩnh của Hamas tuyên bố rằng họ nhận được sự hậu thuẫn rất lớn từ phía Iran trong cuộc tấn công vào Israel lần này.

Các nhà phân tích quốc tế cho rằng, cuộc tấn công hoàn toàn không phải là một hành động bột phát của Hamas, mà là một kế hoạch được xây dựng công phu, tỉ mỉ, có sự tính toán kỹ càng cùng sự hiệp đồng tác chiến chặt chẽ của các lực lượng tham gia. Giới chuyên gia tin rằng Hamas hoàn toàn ý thức được phản ứng của Israel cũng như hậu quả. Trong quá khứ, chưa có lần tấn công nào của Hamas hay bất kỳ nhóm vũ trang nào khác nhằm vào Israel mà không bị đáp trả và hành động đáp trả thường rất dữ dội với hậu quả nặng nề hơn rất nhiều lần so với tổn thất do hành động khơi mào xung đột gây ra. Vì vậy, cuộc tấn công lần này của Hamas về cơ bản chỉ mang y nghĩa chính trị. Trong đó, thông điệp quan trọng nhất mà Hamas muốn truyền tải đến cộng đồng quốc tế không được lãng quên, mà cần phải dành sự quan tâm thỏa đáng đến vấn đề Palestine.

Hệ quả khôn lường

Cuộc xung đột giữa Israel và lực lượng Hamas đang gây quan ngại về an ninh trên toàn cầu, nhiều quốc gia đang tăng cường an ninh chung quanh cơ sở của người Do Thái. Cùng với đó, các quốc gia tích cực di tản công dân khỏi khu vực xung đột. Các tổ chức quốc tế cũng tất bật thực hiện sứ mệnh nhân đạo với người dân phải di cư do xung đột.

Giới chuyên gia nhận định, việc xung đột bùng phát giữa Israel và phong trào Hồi giáo Hamas có thể khiến các ngân hàng trung ương đối mặt với những xu hướng lạm phát mới, cũng như "giáng đòn mạnh" vào triển vọng kinh tế ở thời điểm có nhiều hy vọng về khả năng kiềm chế đà tăng giá vốn do đại dịch COVID-19 và cuộc xung đột Nga-Ukraine gây ra. Xung đột xảy ra tại khu vực sản xuất dầu mỏ lớn nhất thế giới gây ra đợt tăng giá mới với giá dầu thô vọt lên mức cao.

Cuộc xung đột mới cũng sẽ có tác động lớn về địa chính trị. Tiến trình hòa bình Trung Đông, cụ thể là bình thường hóa quan hệ giữa Israel và các nước Arab, Hồi giáo, trước hết là Arab Saudi có thể “đóng băng” một thời gian dài.

Mặc dù cả Mỹ và Israel đều cho rằng chưa có bẳng chứng về việc Iran “đóng một vai trò” trong sự kiện này, song những thông tin từ chính nội bộ Hamas tiết lộ Teheran “hỗ trợ” nhóm này chắc chắn sẽ làm phức tạp hơn cuộc đối thoại tìm giải pháp cho chương trình hạt nhân của Iran mà phương Tây là bên tham gia chủ chốt.

Với sự “phân tâm” của Mỹ và các đồng minh, nhất là châu Âu, nhiều “điểm nóng” hiện nay có thể diễn biến thêm phức tạp, như cuộc xung đột tại Ukraine, khi phương Tây phải dành sự tập trung cho khu vực Trung Đông.

Vì thế dư luận đang hết sức quan ngại về nguy cơ bạo lực sẽ tiếp tục leo thang và bùng phát thành một cuộc chiến toàn diện trong khu vực Trung Đông. Cộng đồng quốc tế cũng đang tiến hành nhiều nỗ lực để hạ nhiệt căng thẳng, ngăn chặn nguy cơ toàn khu vực Trung Đông chìm sâu vào vòng xoáy bạo lực đẫm máu mới với những hậu quả khó lường hết được./.

Xuân Nhi (tổng hợp)