Đẩy mạnh phong trào viết văn xuôi trong người viết trẻ: Sớm phát hiện, bồi dưỡng tài năng
(HPĐT)- Những năm gần đây, thành phố dần thưa vắng những người viết trẻ trong lĩnh vực văn xuôi, dù người viết truyện ngắn, ký còn lác đác, nhưng người viết tiểu thuyết thì hầu như không có. Theo các nhà văn, nhà lý luận phê bình, cần có thêm nhiều hoạt động thiết thực hơn để phát hiện, bổ sung lực lượng người viết trẻ về văn xuôi của Hải Phòng.

Học sinh yêu văn học thưởng thức các tác phẩm văn học được sân khấu hóa.
Trong ảnh: Học sinh Trường THPT Thăng Long giao lưu với nghệ sĩ diễn vở “Hoạn Thư ghen”.
“Nốt trầm” trong dòng chảy văn xuôi
Nhà thơ Đinh Thường, Chủ tịch Hội Nhà văn Hải Phòng khẳng định: Hải Phòng là miền đất có hoạt động văn học, nghệ thuật phong phú, sôi động, là nơi sản sinh và nuôi dưỡng nhiều nhà văn tên tuổi của cả nước, như: Nguyên Hồng viết “Bỉ vỏ” ở Hải Phòng; rồi đến thế hệ Nguyễn Quang Thân, Nguyễn Thị Ngọc Hải, Đoàn Lê, Đình Kính, Bão Vũ, Lưu Văn Khuê… Tiếp đó, lớp nhà văn đương thời như Nguyễn Quốc Hùng, Dương Thị Nhụn, Nguyễn Đình Tú… là những tác giả có sức viết dồi dào, từng nhận giải thưởng trong lĩnh vực văn học, nghệ thuật trong nước và thành phố. Tuy nhiên, hiện số người viết văn xuôi trẻ (độ tuổi từ 35 trở xuống) và lớp kế cận dần thưa vắng.
Nhà thơ, nhà phê bình văn học Lương Kim Phương, Trưởng Ban Văn trẻ (Hội Nhà văn Hải Phòng) bộc bạch, thành lập năm 2013, Ban Văn trẻ hiện có 20 thành viên, tham gia vào các lĩnh vực sáng tác thơ, phê bình, dịch thuật, truyện ngắn… Các nhà văn trẻ của thành phố cũng thu được một số kết quả đáng khích lệ. Trong đó, nhà văn Lê Trung Cường, giáo viên Trường nuôi dạy trẻ em Khiếm thị Hải Phòng, ra mắt được gần 10 đầu sách văn xuôi (chủ yếu là truyện ngắn và ký), từng đoạt giải thưởng tác giả trẻ của Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam năm 2017 ở lĩnh vực truyện ngắn. Nhà văn trẻ Ryan Phạm, đang sinh sống tại Hải Phòng, có nhiều truyện ngắn dự thi trên Báo Văn nghệ năm 2023. Tác giả Trần Thái Hưng đoạt giải ba cuộc thi Truyện ngắn hay Tạp chí Văn nghệ thành phố Hồ Chí Minh năm 2022. Tác giả Nguyễn Thu Hằng, có tác phẩm lọt vào chung khảo Cuộc thi truyện ngắn hay Tạp chí Văn nghệ thành phố Hồ Chí Minh năm 2022. Nhà văn, nhà báo Cù Thị Thương từng đoạt giải nhất cuộc thi truyện ngắn của Tạp chí Cửa Biển năm 2015 do Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hải Phòng tổ chức…
Tuy nhiên, những cây viết văn xuôi trẻ của Hải Phòng còn ít về số lượng và chưa đạt nhiều kết quả nổi bật. Nỗ lực nhân rộng phong trào viết văn xuôi trong người viết trẻ của thành phố, Ban Văn trẻ hướng tới tổ chức để các cây bút trẻ, học sinh, sinh viên yêu văn chương và có năng khiếu viết văn có cơ hội tiếp xúc, trao đổi kinh nghiệm sáng tác với các nhà văn thế hệ trước, qua đó tích lũy thêm kinh nghiệm sáng tác, nuôi dưỡng tình yêu và đam mê, xây dựng động lực quyết tâm trong lĩnh vực lao động nghệ thuật hết sức đặc thù này.
Phối hợp tổ chức hoạt động sáng tác trong nhà trường
Một trong những nguyên nhân “thiếu lửa” văn xuôi được các nhà chuyên môn chỉ ra do đặc thù của nghề viết “hấp dẫn nhưng khó nhọc”.
Nhà thơ Kim Chuông, Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam nhận định, các nhà văn trẻ giàu sức sống, giàu khát khao, mơ ước, nhưng còn thiếu vốn sống cần thiết về đời sống xã hội. Do vậy, người viết trẻ cần có ý thức và tự thức trên trang viết, trên con đường kiếm tìm giá trị chân chính và đích thực của văn chương. Theo nhà văn Nguyễn Đình Tú (Ban Sáng tác Tạp chí Văn nghệ Quân đội), Hải Phòng có Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật thành phố, Hội Nhà văn và Ban Văn trẻ. Đây là “điều kiện cần” để góp phần thúc đẩy phong trào viết văn xuôi trong người viết trẻ. “Điều kiện đủ” là nỗ lực tự thân của các bạn trẻ, phải yêu văn học, thích viết truyện ngắn…
Đánh giá cao nỗ lực của Hội Nhà văn Hải Phòng, Ban Văn trẻ, Phó chủ tịch Hội Liên hiệp văn học nghệ thuật Hải Phòng Đặng Thị Thúy cho biết, như người viết đã có tên tuổi, chỉ khi người viết trẻ có tác phẩm xuất bản, in ấn, mới được đưa vào xét hỗ trợ sáng tạo và dựa trên đánh giá, xếp loại của hội đồng xét hỗ trợ tác phẩm văn học nghệ thuật của Hội Liên hiệp VHNT Hải Phòng sẽ nhận hỗ trợ khoảng từ 3- 6 triệu đồng/ ấn phẩm; còn lại chưa có cơ chế riêng để khuyến khích người viết văn xuôi trẻ. Để bổ sung đội ngũ người viết văn xuôi trẻ, nhà văn Đặng Thị Thúy cho rằng, cần thiết xây dựng các câu lạc bộ sở thích về văn chương tại các nhà trường, tổ chức các cuộc tọa đàm, hội thảo về viết văn, cảm thụ văn chương, các hội thi sáng tác và vận động học sinh, sinh viên viết truyện ngắn, bút ký gửi đăng trên các cơ quan báo chí…, từ đó phát hiện, bồi dưỡng tài năng trẻ, khuyến khích họ sáng tác... “Hội sẽ tiếp tục tổ chức các hoạt động kết nối giữa những nhà văn có kinh nghiệm sáng tác tiểu thuyết, truyện ngắn, bút ký và các thể loại khác; đồng thời lên kế hoạch đưa các tài năng trẻ đi tham gia các lớp viết văn, trại sáng tác để các bạn rèn luyện, trau dồi và phát huy tài năng”, chị khẳng định./.