Không “đùa giỡn” với pháp luật và tính mạng
(HPĐT)- Liên tiếp gần đây, các clip quay cảnh người, nhóm người điểu khiển mô tô, xe máy “biểu diễn” trên đường với tư thế nguy hiểm đăng tải trên các mạng xã hội (MXH) để “câu like”. Thực trạng cho thấy nhiều người vẫn mơ hồ về các quy định pháp luật. Các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương, đoàn thể, nhà trường đẩy mạnh tuyên truyền, ngăn ngừa thực trạng này.
Cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông (Công an thành phố) tuyên truyền luật giao thông tại Trường THCS Nam Hải (quận Hải An). Ảnh: Trung Kiên
Thiếu hiểu biết, coi thường pháp luật
Đam mê xe phân khối lớn, Nguyễn Văn T., sinh năm 1994 ở Tráng Việt, Mê Linh (Hà Nội) cùng nhóm bạn đi “phượt” xuống thị trấn Cát Bà (huyện Cát Hải). Trên cung đường ven biển của thị trấn Cát Bà, T. và nhóm bạn quay clip “chạy xe” với tốc độ gần 300 km/giờ, kèm những cú “ôm cua”, “bốc đầu”, “cà gối” sát đường… sau đó đăng tải trên MXH facebook ngày 18-10. Thế nhưng, T. không lường trước hậu quả pháp lý của hành vi trên khi ngay trong đêm 18-10, T. được công an triệu tập, làm rõ hành vi vi phạm về trật tự an toàn giao thông (ATGT) như clip mô tả. Vụ việc đang được cơ quan công an làm rõ để xử lý theo quy định.
Trước đó, ngày 6-10, dư luận cũng xôn xao khi người mẫu Ngọc Trinh đăng tải clip ghi cảnh “biểu diễn” phản cảm, nguy hiểm trên xe mô-tô phân khối lớn trên MXH Facebook, YouTube, Instagram, thu hút nhiều lượt chia sẻ, bình luận. Đến ngày 19-10, Ngọc Trinh bị Công an thành phố Hồ Chí Minh bắt tạm giam 3 tháng với tội gây rối trật tự công cộng (TTCC) vì hành vi điều khiển xe môtô vi phạm quy định ATGT và đăng tải thông tin quảng bá trên MXH. Theo người mẫu, cô không ý thức được hành vi của mình là vi phạm pháp luật. Chỉ sau đó ít ngày, 2 nghệ sĩ xiếc Quốc Cơ, Quốc Nghiệp cũng phải làm việc với các cơ quan chức năng khi thực hiện màn trình diễn xiếc chồng đầu khi điều khiển xe máy, quay clip đăng tải trên MXH ngày 21-10.
Trao đổi về những vụ việc này, luật sư Nguyễn Thị Thùy, Văn phòng luật sư Lam Sơn (Đoàn Luật sư thành phố) phân tích: Việc thực hiện các động tác nguy hiểm với xe mô-tô, xe máy, “chạy xe” tốc độ cao với tính chất “biểu diễn” rồi ghi hình, phát tán như các clip vừa qua là vi phạm ATGT, gây rối TTCC nếu hành vi đó ảnh hưởng tiêu cực đến xã hội. Như người mẫu Ngọc Trinh có hàng triệu lượt người theo dõi trên kênh MXH cá nhân, thì mỗi clip đăng tải tác động trực tiếp đến hàng triệu người xem nên được xác định là hành vi gây rối TTCC. Tùy vào tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi, người vi phạm có thể đối diện với các khung hình phạt tạiĐiều 318 Bộ luật Hình sự với mức phạt tiền từ 5 triệu đồng đến 50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 2 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 7 năm tù. Nếu không đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì bị xử lý hành chính theo quy định tại Nghị định 144/2021/NĐ-CP của Chính phủ.
Xử lý nghiêm kết hợp tuyên truyền
Những clip như trên, không chỉ vi phạm ATGT, TTCC mà người thực hiện đối diện nguy cơ tai nạn giao thông cao. Điển hình như vụ việc xảy ra tháng 2- 2023, nam thanh niên tên L.V.T ở huyện Cư Mgar (Đăk Lăk) tử vong khi mất lái do điều khiển xe máy với tốc độ hơn 140 km/h, livestream trực tiếp trên MXH. Bạn Hoàng Thái Hà, sinh viên Khoa công nghệ thông tin, Trường đại học Hàng hải bày tỏ: “Việc quay clip biểu diễn với xe mô-tô, xe máy đăng trên MXH nhằm mục đích “câu like” dù vô tình hay cố ý đều gây ảnh hưởng tới nhận thức của thanh, thiếu niên. Nhiều bạn trẻ chưa có khả năng phân biệt đúng sai rất dễ thực hành theo. Bởi vậy theo em, cơ quan chức năng cần xử lý nghiêm những trường hợp này”.
Theo báo cáo của Bộ Thông tin và Truyền thông, tính đến cuối năm 2022, Việt Nam có 77 triệu người dùng MXH. MXH đang tác động nhiều đến tâm lý, hành vi của thế hệ trẻ. Tiến sĩ tâm lý Đoàn Minh Tỵ, Nguyên trưởng Khoa Tâm lý giáo dục (Trường đại học Hải Phòng) cho rằng: Tâm lý của một bộ phận thanh thiếu niên dễ bị ảnh hưởng bởi những thông tin trên MXH. Lứa tuổi này thường thích thể hiện bản thân mà không nghĩ đến hành động của mình gây hậu quả thể nào cho bản thân, gia đình và xã hội. Bởi vậy, bên cạnh việc xử lý nghiêm vi phạm, nhà trường, chính quyền địa phường, tổ chức đoàn thể đẩy mạng hơn công tác tuyên truyền pháp luật, nâng cao nhận thức pháp luật của người dân, nhất là bộ phận giới trẻ hiện nay. Mỗi gia đình cần thêm sự gắn kết, chia sẻ, quan tâm hơn tới con em để định hướng hành động đúng đắn, làm việc tích cực, giá trị thật thay vì chạy theo việc “sống ảo” trên MXH như hiện nay.
Cùng với những giải pháp trên, lực lượng chức năng cần tăng cường công tác kiểm soát mạng internet, hoạt động của hội nhóm trên MXH, kịp thời xử lý nghiêm, ngăn ngừa các thông tin, video độc hại, hành vi vi phạm pháp luật, xử lý và công khai trên phương tiện truyền thông các trường hợp vi phạm, kể cả xử lý trách nhiệm của các bên quản lý nền tảng MXH, để pháp luật thực sự được “thượng tôn”, ngăn ngừa các hành vi vi phạm./.