Phòng ngừa, xử lý sự cố tràn dầu: Chủ động xây dựng kế hoạch ứng phó

Các cảng biển khu vực Đình Vũ thực hiện nghiêm túc việc lập kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu.

Nguy cơ cao

Trên địa bàn thành phố có 12 bến cảng tiếp nhận xăng, dầu, khí hóa lỏng và khu neo chuyển tải xăng, dầu vịnh Lan Hạ. Đây là những khu vực có tàu chở xăng, dầu ra, vào làm hàng. Đồng thời, tại khu vực ven biển tập trung nhiều ngành kinh tế quan trọng, như công nghiệp, giao thông vận tải, cảng biển... Các hoạt động từ các cảng biển, vận tải biển, chuyển tải xăng, dầu, các khu công nghiệp, đô thị, khu du lịch ven biển, đến hoạt động lấn biển, khai thác khoáng sản và nạo vét luồng lạch đều có nguy cơ xảy ra tràn dầu, nguy hại hơn là những sự cố tràn dầu quy mô lớn.

Thực tế, thời gian qua, trên địa bàn thành phố ghi nhận những sự cố tràn dầu với quy mô lớn, phát sinh quá trình vận hành của cơ sở sản xuất, kinh doanh. Tháng 11-2019, xảy ra sự cố bục vỡ ống dẫn dầu thuộc Công ty Xi măng Chinfon Hải Phòng. Ngày 10-3-2018, tại Cảng K99, luồng Sông Cấm ở phường Đông Hải 2 (quận Hải An), tàu Hải Hà 18 thuộc Công ty TNHH vận tải thủy bộ Hải Hà xảy ra sự cố cháy nổ khi đang xuất hàng. Tháng 11-2014, đường ống dẫn hóa chất của Công ty hóa chất Soft-SCC bị bục khiến khoảng 300 tấn hóa chất chảy ra khu vực cảng Cửa Cấm, phường Máy Chai, quận Ngô Quyền… Đáng lưu ý, để khắc phục, xử lý sự cố tràn dầu rất phức tạp, đòi hỏi nhân lực, phương tiện và chi phí lớn. Bên cạnh đó, sự cố tràn dầu gây tổn thất lâu dài cho môi trường, theo Viện trưởng Viện Tài nguyên và Môi trường biển Nguyễn Văn Quân, sự cố tràn dầu gây ô nhiễm môi trường biển, ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ sinh thái biển nhất là rừng ngập mặn, cỏ biển, san hô… Đã có nhiều trường hợp các loài sinh vật chết hàng loạt do tác động của sự cố tràn dầu.

Đôn đốc thường xuyên lập kế hoạch ứng phó

Trước nguy cơ này, thời gian qua, Sở Tài nguyên và Môi trường có những giải pháp tích cực để phòng ngừa, xử lý nhanh chóng sự cố tràn dầu. Theo Quyết định số 12/2021/QĐ-TTg ngày 24-3-2021 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành quy chế hoạt động ứng phó sự cố tràn dầu, 100% các bến cảng, khu chuyển tải xăng, dầu phải lập kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu trình cơ quan có thẩm quyền phê duyệt. Đến nay, các cơ sở sản xuất kinh doanh xăng, dầu, cảng biển có nguy cơ xảy ra sự cố tràn dầu trên địa bàn thành phố đều lập kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu. Theo kế hoạch được lập, các cơ sở đều dự trù sẵn sàng lực lượng, phương tiện để xử lý khi có sự cố. Hằng năm, Sở Tài nguyên và Môi trường tổ chức đợt kiểm tra, đôn đốc lập, cập nhật kế hoạch ứng phó. Ngày 22-6-2023, Sở Tài nguyên và Môi trường có công văn bản số 3058/STNMT-CCBHĐ về việc triển khai thực hiện công tác phòng, chống cháy nổ và ứng phó sự cố tràn dầu đối với các cơ sở, các hoạt động chuyển tải, tiếp nhận, bơm hút xăng, dầu của các phương tiện có hoạt động liên quan. Công văn đề nghị các địa phương tăng cường công tác rà soát, hướng dẫn, kiểm tra việc xây dựng kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu và cập nhật kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu của các cơ sở thuộc thuộc thẩm quyền quản lý. Cùng với đó, công tác truyền thông nâng cao nhận thức phòng ngừa sự cố được chú trọng. Chi cục Biển và Hải hải đảo tổ chức đào tạo cấp chứng chỉ nghiệp vụ bảo vệ môi trường trong kinh doanh xăng, dầu trên địa bàn thành phố cho khoảng hơn 500 doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh cảng, kho chứa và vận tải xăng, dầu, đóng mới và sửa chữa tàu, thuyền, xi măng. Đồng thời, Cảng vụ Hàng hải Hải Phòng thường xuyên kiểm tra, giám sát hoạt động của cảng, của các tàu biển, ngăn chặn không được bơm, xả các loại rác hoặc nước dằn tàu, nước lẫn dầu, nước có cặn bẩn xuống vùng nước cảng biển.

Mặc dù được xác định là địa bàn nguy cơ cao, nhưng với việc triển khai đồng bộ các giải pháp phòng ngừa, nguy cơ xảy ra sự cố tràn dầu của thành phố được hạn chế thấp nhất; nếu có sự cố được xử lý nhanh chóng, hạn chế thấp nhất những ảnh hưởng môi trường. Theo Chi cục trưởng Chi cục Biển và Hải hải đảo (Sở Tài nguyên và Môi trường) Mai Đức Long: Từ đầu năm 2023 đến nay, trên địa bàn thành phố ghi nhận sự cố tràn dầu, nhưng được xử lý kịp thời, không gây ô nhiễm môi trường biển. Cụ thể, sáng 26-2- 2023, nhận được thông tin sự cố tràn dầu FO chưa xác định được nguồn phát sinh tại khu vực ven bờ từ Bến phà Gót đến Bến cảng số 3, Cảng quốc tế Hải Phòng tại Lạch Huyện, thị trấn Cát Hải, Sở Tài nguyên và Môi trường cùng cơ quan, đơn vị liên quan khẩn trương thực hiện công tác ứng phó. Đến 15 giờ 30 cùng ngày, lượng dầu trôi dạt tại khu vực bến Gót cơ bản được thu gom, với tổng lượng chất thải thu được 13.530 kg, bàn giao Công ty CP Hòa Anh để xử lý theo quy định. Trước đó, trong năm 2021, 2022, trên địa bàn thành phố không có xảy ra sự cố tràn dầu./.

NGUYÊN MAI