Cẩn thận “bẫy lừa” khi mua sắm dịp cuối năm
(HPĐT)- Những tháng cuối năm là mùa khuyến mại lớn trong lĩnh vực bán lẻ, nhất là trên môi trường thương mại điện tử (TMĐT). Lợi dụng mạng xã hội, nhiều đối tượng lừa đảo bán hàng, gây không ít thiệt hại cho người tiêu dùng.

Người tiêu dung hào hứng chọn mua hàng trong ngày “BlackFriday” 24-11 tại Trung tâm mua sắm Mega Market Hồng Bàng (quận Hồng Bàng).
“Săn sale” để tìm kiếm và thu thập các mã giảm giá của sản phẩm yêu thích đã trở nên quen thuộc với người tiêu dùng Việt Nam vào những mùa khuyến mại cuối năm. Ngay từ tháng 11 cho đến hết năm 2023, nhiều chương trình khuyến mại lên đến 80% được các sàn TMĐT, doanh nghiệp, tổ chức liên tục triển khai như “Single Day” (ngày 11-11); “Black Friday” (ngày 24-11); Online Friday (1-12), Giáng sinh (24-12) và Tết dương lịch (1-1-2024). Các chương trình này góp phần không nhỏ kích cầu mua sắm của người dân, cũng như thúc đẩy sự phát triển của TMĐT. Tuy nhiên, đây là lúc người tiêu dùng dễ bị “sập bẫy” của những kẻ lừa đảo trên không gian mạng.
Trong ngày “Black Friday”, chị Nguyễn Thị Hương, phường Cát Bi (quận Hải An) quyết định thức khuya để “dạo” khắp các trang mạng và chọn được một số bộ quần áo trẻ em đẹp, giá rẻ một nửa so với nguyên giá được rao bán trên trang facebook “Shop Mẹ poo”. Sau khi được người của cửa hàng trên tư vấn, chị Hương chốt đơn gồm hai chiếc váy, hai bộ quần áo dài cho con gái 5 tuổi, với tổng giá trị đơn hàng 420 nghìn đồng, chị chuyển khoản đủ tiền cho cửa hàng. Tuy nhiên, khi nhận hàng, chị Hương kiểm tra chỉ thấy hai chiếc váy và một bộ quần áo cỡ nhỏ hơn nhiều so với mẫu mã chị đặt trước đó, còn chất lượng không giống hàng chính hãng chị đã từng mua. Liên hệ lại, chị Hương được chủ cửa hàng trả lời là nhầm đơn hàng và sẽ chuyển hàng theo đúng đơn đã đặt. Nhưng chờ mãi không thấy đơn hàng đến, chị Hương tìm lại trang facebook nêu trên thì thấy trang đã bị xóa, số điện thoại không liên lạc được. Số tiền bị lừa không nhiều, nhưng chị Hương không còn tin vào những chương trình khuyến mại trên mạng internet nữa. Tương tự, anh Nguyễn Văn Trung, phường Đông Hải (quận Lê Chân) mua một thẻ nhớ 64G hiệu Sandisk trên sàn TMĐT Shopee, nhưng khi nhận hàng, phát hiện đây là hàng giả mạo nhãn hàng hóa. Chủ cửa hang bảo anh Trung làm thủ tục trả lại hàng. Thấy thủ tục rườm rà mất thời gian và giá trị không cao, anh Trung đành bỏ qua coi như một bài học về mua hàng giá rẻ.
Theo Chủ tịch Hội Đo lường và bảo vệ người tiêu dùng Hải Phòng Nguyễn Bình Minh: Việc tung ra các chương trình ưu đãi, khuyến mại siêu hấp dẫn của doanh nghiệp là để hưởng ứng Tháng Khuyến mại do Bộ Công Thương phát động từ ngày 4-12- 2023 đến hết ngày 10-1- 2024. Đây là dịp doanh nghiệp tri ân khách hàng, đề cao trách nhiệm xã hội, kích cầu mua sắm để phát triển kinh tế- xã hội. Tuy nhiên, lợi dụng tâm lý “săn” hàng giảm giá của người dân, các gian thương cũng tranh thủ trà trộn hàng cũ, hàng nhái, hàng giả tung ra thị trường kiếm lời. Chúng tôi khuyến cáo qua các hệ thống truyền thông, trực tiếp và mạng xã hội, người tiêu dùng cần lựa chọn địa chỉ mua sắm tin cậy gồm cả các sàn TMĐT; xem xét kỹ hàng hóa trước khi quyết định mua; tham khảo nhiều trang web bán hàng, các cửa hàng để có chọn lựa về giá và chất lượng phù hợp. Khi mua hàng, người tiêu dùng đừng quá ham rẻ, cần lưu giữ chứng từ mua bán hàng hóa, dịch vụ để có cơ sở khiếu nại khi bị thiệt hại về quyền lợi. Hội cũng đề nghị cơ quan quản lý thị trường tăng cường kiểm tra xử lý các trường hợp mua bán hàng giả hàng nhái, vi phạm sở hữu trí tuệ, hàng hóa không bảo đảm chất lượng, các hành vi gian dối lừa đảo, làm thiệt hại quyền lợi người tiêu dùng. Trên hết, người tiêu dùng cần trau dồi kiến thức về hàng hóa, tìm hiểu Luật pháp để tự bảo vệ mình. Tại Hải Phòng, người tiêu dùng khi bị thiệt hại có thể liên hệ với Hội Đo lường và bảo vệ người tiêu dùng Hải Phòng để đề nghị được khiếu nại.
Trước thực tế trên, Cục trưởng Cục quản lý thị trường thành phố Trần Thành Vin cho biết, trong thời gian cuối năm, cơ quan sẽ tăng cường nhận diện các lĩnh vực mặt hàng vi phạm mới để kịp thời đấu tranh ngăn chặn, xử lý. Đơn vị tăng cường kiểm tra đột xuất đối với các cá nhân, tổ chức hoạt động thương mại điện tử hoặc sử dụng công nghệ số để kinh doanh…
Luật sư Nguyễn Thanh Tùng (Đoàn Luật sư Hải Phòng) cho biết: Theo Điều 11 Văn bản hợp nhất số 04/VBHN-BCT ngày 24-2- 2022 của Bộ trưởng Bộ Công Thương hợp nhất Nghị định quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, hành vi buôn bán hàng giả mạo nhãn hàng hóa, bao bì hàng hóa có thể bị xử phạt đến 50 triệu đồng. Mặt khác, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo quy định tại Điều 174 hoặc tội lừa dối khách hàng theo quy định tại Điều 198 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017, khung hình phạt có thể lên đến 7 năm tù tùy theo tính chất và mức độ vi phạm.