Tăng hiệu lực quản lý hoạt động khám, chữa bệnh

Người bệnh điều trị tại Bệnh viện hữu nghị Việt Tiệp vào tháng 11-2023. Ảnh: MINH CHÂU

- Đề nghị luật sư cho biết, theo quy định tại Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15, giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh được cấu thành thế nào?

- Điều 15 Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15 quy định: Giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh gồm các yếu tố: giá thành toàn bộ của dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh quy định tại khoản 2 điều này; tích lũy hoặc lợi nhuận dự kiến (nếu có); các nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật. Giá thành toàn bộ của dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh gồm các chi phí sau: Chi phí nhân công (bao gồm tiền lương, tiền công phù hợp với loại hình cung cấp dịch vụ, các khoản đóng góp); chi phí trực tiếp; chi phí khấu hao thiết bị y tế, tài sản cố định; chi phí quản lý.

Việc định giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh bảo đảm nguyên tắc: Bù đắp chi phí thực hiện khám bệnh, chữa bệnh phù hợp; hài hòa quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và người bệnh; rà soát các yếu tố hình thành giá để điều chỉnh giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh trong trường hợp cần thiết. HĐND cấp tỉnh quy định giá cụ thể dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh quy định tại điểm b khoản 5 điều này đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước trên địa bàn quản lý thuộc phạm vi được phân quyền, nhưng không được vượt quá giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh tương ứng do Bộ trưởng Bộ Y tế quy định. Cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tư nhân được quyền quyết định và phải kê khai giá, niêm yết công khai giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh; cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được đầu tư theo phương thức đối tác công- tư quyết định giá dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh theo pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công- tư.

- Luật này bổ sung thêm quyền cho người bệnh như thế nào, thưa luật sư?

- Một trong những điểm mới tại Luật Khám chữa bệnh 2023 là quyền lợi của người bệnh được bổ sung, hoàn thiện hơn so với trước. Trong đó, bổ sung, sửa đổi theo hướng hoàn thiện, đầy đủ hơn một số quyền: Đó là, được hướng dẫn cách tự chăm sóc, theo dõi, phòng ngừa tai biến; được tôn trọng về tôn giáo, tình trạng sức khỏe, điều kiện kinh tế; được giữ bí mật thông tin trong hồ sơ bệnh án và thông tin khác về đời tư đã cung cấp trong quá trình khám, chữa bệnh; không bị ngược đãi, lạm dụng thể chất, lạm dụng tình dục trong quá trình khám chữa bệnh; được đọc, xem, sao chụp, ghi chép hồ sơ bệnh án; được kiến nghị về các tồn tại, bất cập, khó khăn, vướng mắc… trong quá trình khám chữa bệnh; được bồi thường khi có tai biến y khoa, trừ trường hợp y, bác sĩ không có sai sót chuyên môn kỹ thuật được Hội đồng chuyên môn xác định; khi nhận thuốc kê đơn, người bệnh sẽ nhận được đơn thuốc không có thực phẩm chức năng.

- Trong trường hợp nào thì bác sĩ được từ chối, chậm cấp cứu?

- Trước đây, tại khoản 1 điều 6 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2009 cấm bác sĩ từ chối hoặc cố ý chậm cấp cứu người bệnh. Nhưng tại khoản 2 điều 7 Luật Khám bệnh, chữa bệnh năm 2023 bổ sung thêm một số trường hợp được từ chối khám chữa bệnh gồm: Người bệnh và thân nhân xâm phạm thân thể, sức khỏe, tính mạng của y, bác sĩ khi đang thực hiện nhiệm vụ, trừ trường hợp người đó mắc bệnh tâm thân hoặc bệnh khác không nhận thức, làm chủ được hành vi; người bệnh yêu cầu phương pháp khám, chữa bệnh không phù hợp về chuyên môn kỹ thuật; sau khi đã được tư vấn, vận động, thuyết phục, nhưng người đại diện của người bệnh là người chưa thành niên hoặc đã thành niên nhưng bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự... nhưng trước đó không có văn bản thể hiện nguyện vọng hợp pháp về việc khám, chữa bệnh quyết định không điều trị theo ý kiến của người đại diện. Việc không đồng ý này có nguy cơ gây hại đến sức khoẻ, tính mạng của người bệnh. Luật Khám bệnh, chữa bệnh số 15/2023/QH15 góp phần tăng cường hiệu lực, hiệu quả, trật tự, kỷ cương, kỷ luật của quản lý Nhà nước về hoạt động khám bệnh, chữa bệnh, lấy người bệnh làm trung tâm cho mọi hoạt động cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh. Luật cũng có ý nghĩa quan trọng trong việc tiếp tục thực hiện chính sách xã hội hóa và đa dạng hóa các loại hình dịch vụ y tế với sự tham gia tích cực của các hội nghề nghiệp, người hành nghề và người bệnh; bảo đảm sự công bằng giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước và tư nhân.

- Trân trọng cảm ơn luật sư!

THU HẰNG thực hiện